AK-726

AK-726 – radziecka podwójnie sprzężona uniwersalna armata morska kalibru 76,2 mm, stosowana na licznych okrętach od lat 60. XX wieku, przede wszystkim marynarki ZSRR.

Wieża systemu AK-726
Wieża systemu AK-726 na fregacie projektu 1135
Wieża systemu AK-726 na niszczycielu proj. 61, po lewej widoczna stacja radiolokacyjna MR-105 Turiel

Historia

Prace nad nowym systemem artyleryjskim kalibru 76,2 mm, nadającym się przede wszystkim do obrony przeciwlotniczej, ale też do zwalczania celów morskich, rozpoczęto w 1954 w biurze konstrukcyjnym CKB-7 (późniejsze biuro Arsenał, główny konstruktor P. Tiurin)[1]. Główną częścią systemu stała się dwulufowa wieża artyleryjska (oznaczenie fabryczne ZIF-67), ponadto obejmował on system kierowania ogniem. Nowo opracowane działa zostały przetestowane w latach 1956–1957. Prototypową wieżę ZIF-67 zbudowano w 1958. Dwa rodzaje wież były poddawane badaniom morskim od grudnia 1960 do 1961 na dwóch korwetach projektu 159 PŁK-1 i PŁK-17 na Morzu Czarnym i Bałtyku, po czym wybrano wariant z uproszczonym systemem podawania amunicji i rozpoczęto produkcję wież oraz ich montaż na nowo budowanych okrętach.

Pełny system artyleryjski AK-726, z radarem kierowania ogniem MR-105 zainstalowano i testowano po raz pierwszy na krążowniku rakietowym "Groznyj" projektu 58 i okręcie dozorowym (niszczycielu rakietowym) "Komsomolec Ukrainy"[2] projektu 61 w 1962.

System oficjalnie został przyjęty na uzbrojenie zarządzeniem ministra obrony 24 czerwca 1964. Od tej pory stał się jednym z najszerzej stosowanych systemów artyleryjskich na radzieckich okrętach[1], z eksportowymi jednostkami trafił też za granicę, w tym do Polski. W związku jednak z niedostateczną skutecznością przeciw celom morskim z uwagi na niewielki kaliber, od lat 80. na nowo budowanych radzieckich okrętach system AK-726 został zastąpiony przez system AK-100 kalibru 100 mm. Produkcję wież zakończono w latach 1987–1988.

Zastosowanie

System AK-726 używany był na okrętach radzieckich typów:

Okręty innych państw:

System używany był przede wszystkim w marynarce wojennej ZSRR (później Rosji i Ukrainy), ponadto Indii, Syrii, Wietnamu, Polski (ORP "Warszawa" (II)) i innych.

Opis

Część artyleryjska składa się z dwóch armat automatycznych kalibru 76,2 mm na wspólnej lawecie. Automatyka działa na zasadzie krótkiego odrzutu lufy. Lufy gwintowane, monoblokowe, wyposażone w przedmuchiwacz. Naboje donoszone po dwa podnośnikiem z magazynu pod wieżą na podajniki[2]. Naboje w magazynach ładowane są na podnośnik ręcznie[2]. Obie lufy oddają strzał równocześnie. Lufy mają system chłodzenia wodą zaburtową w przerwach między strzelaniem. Maksymalna długość serii to 40-45 strzałów, po czym konieczne jest chłodzenie przez 3 minuty. Żywotność lufy wynosi 3000 strzałów.

Wieżę można obsługiwać w reżimie automatycznym, półautomatycznym lub ręcznym[2]. Ogień jest kierowany przede wszystkim zdalnie za pomocą radaru artyleryjskiego MR-105 Turiel (ozn. NATO Owl Screech)[3] lub autonomicznie, za pomocą celownika optycznego Prizma[2]. Mechanizmy wieży napędzane są elektrycznie - zdalnie lub z wieży, albo awaryjnie ręcznie. Obsługa wieży i systemów kompleksu składa się z 9 osób[3] (w tym 4 pod wieżą). Masa wieży wynosi 26 t[4]. Wieża ma lekkie opancerzenie przeciwodłamkowe grubości 5 mm[4]. Wadami wieży jest słaba wentylacja, zmuszająca do prowadzenia ognia z otwartymi drzwiami[4]. Do zalet systemu należy celność i spora niezawodność[4]. Szybkość naprowadzania: w pionie 30°/s, w poziomie 35°/s (automatyczna) lub odpowiednio około 1,2°/s i 1°/s (ręczna)[5]. Zapas amunicji wynosi po 600 nabojów na lufę (na okrętach proj. 61)[4].

Używane są dwa rodzaje pocisków:[2]

  • przeciwlotniczy ZS-62 z radarowym zapalnikiem zbliżeniowym AR-67
  • odłamkowo-zapalający OF-62 z zapalnikiem uderzeniowym WG-67

Masa ładunku wybuchowego: 400 g (oba pociski), masa ładunku prochowego - 3,055 kg. Pociski wyposażone są w samolikwidator, ograniczający donośność do ok. 11 000 m[2].

Dane taktyczno-techniczne

  • kaliber: 76,2 mm
  • długość lufy: 59 kalibrów (L/59)[4]
  • ilość luf: 2
  • liczba gwintów: 24[2]
  • kąt podniesienia: -10° +85°[4]
  • szybkostrzelność: 90-107 strzałów/min (na jedną lufę)[4]
  • masa pocisku: 5,9 kg[4]
  • masa naboju: 12,4 kg
  • prędkość wylotowa: 980 m/s[4]
  • donośność:
    • pozioma: 15,7 km[2] (efektywna: 11 km[3])
    • pionowa: 11 km[2] (inne publikacje: 13 km lub efektywna 7 km[3])


Przypisy

  1. ↑ a b Kostriczenko i Prostokiszyn 1999 ↓, s. 9.
  2. ↑ a b c d e f g h i j Kostriczenko i Prostokiszyn 1999 ↓, s. 10.
  3. ↑ a b c d Ciślak 1995 ↓, s. 212.
  4. ↑ a b c d e f g h i j Kostriczenko i Prostokiszyn 1999 ↓, s. 11.
  5. ↑ Kostriczenko i Prostokiszyn 1999 ↓, s. 10-11.

Bibliografia

  • W. Kostriczenko, A. Prostokiszyn: „Pojuszczije friegaty”. Bolszyje protiwołodocznyje korabli projekta 61. 1999, seria: Morskaja Kollekcyja. nr 1/1999. (ros.).
  • Jarosław Ciślak: Polska Marynarka Wojenna 1995. Warszawa: Lampart & Bellona, 1995, seria: Ilustrowana Encyklopedia Techniki Wojskowej. 6. ISBN 83-86776-08-0.

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya