Abram Deborin
Abram Mojsejewicz Deborin (ros. Абра́м Моисе́евич Дебо́рин, właściwie: Abram Mojsejewicz Joffe, ros. Абра́м Моисе́евич Ио́ффе; ur. 16 czerwca 1881 w Upino, Litwa, zm. 8 marca 1963 w Moskwie[1]) – radziecki filozof marksistowski, pracownik akademicki Akademii Nauk ZSRR.
Życiorys
Pochodził z żydowskiej rodziny mieszczańskiej. Po ukończeniu szkoły rozpoczął pracę jako ślusarz i nawiązał kontakty z robotniczymi grupami rewolucyjnymi. W 1903 wyjechał do Szwajcarii i podjął studia filozoficzne w Bernie, gdzie w 1908 roku ukończył studia na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu w Bernie[1]. Od 1903 był członkiem partii bolszewickiej, a w 1907 pod wpływem Jerzego Plechanowa przeszedł do partii mienszewików. W 1908 powrócił do Rosji.
W 1915 ukazała się jego pierwsza książka Wstęp do teorii materializmu dialektycznego. Po rewolucji październikowej Deborin opuścił szeregi mienszewików, poświęcił się pracy naukowej, dydaktycznej, wydawniczej. Pracował na Uniwersytecie im. Swierdłowa, w Instytucie Czerwonej Profesury, Instytucie Marksa i Engelsa. Był współzałożycielem i wieloletnim redaktorem pisma "Pod znamieniem marksizma", biorąc udział we wszystkich niemal dyskusjach odbywających się na jego łamach (szczególnie znany jest tu spór "mechanicystów" z "dialektykami", którym przewodził właśnie Deborin[2]). W końcu lat dwudziestych Deborina i jego zwolenników nazywano „filozoficznym kierownictwem”, ponieważ kierowali oni czasopismem "Pod znamieniem marksizma" i większością filozoficznych instytucji w kraju[3].
W 1928 Deborin został członkiem WKP(b), a w 1929 członkiem Akademii Nauk ZSRR. Komitet Centralny WKP(b) w swojej uchwale z 15 stycznia 1931 r. ocenił krytycznie działalność czasopisma "Pod znamieniem marksizma"[4]. Uchwała ta stwierdziła także, że grupa Deborina w ujmowaniu szeregu problemów zeszła „na pozycje mieńszewizującego idealizmu”[4], co dla Deborina oznaczało utratę czołowej pozycji w filozofii radzieckiej. Zrezygnował wówczas z większości funkcji i poświęcił się całkowicie pracy naukowej.
W 1961 Deborin został uhonorowany odznaczeniem państwowym.
Główne dzieła
- Wstęp do teorii materializmu dialektycznego (1915; wyd. pol. 1959);
- Ленин как мыслитель (Lenin jako myśliciel) (1924);
- Диалектика и естествознание (Dialektyka i historia naturalna) (1930);
- Социально-политические учения нового и новейшего времени (Społeczno-polityczna doktryna nowych czasów) (1958);
- Filozofia i polityka (1961; wyd. pol. 1969).
Przypisy
- ↑ a b Алексеев 2020 ↓, s. 174.
- ↑ Kazimierz Ochocki. Problemy Etyki W Radzieckich Dyskusjach Filozoficznych Lat Dwudziestych. „Etyka”. 13, s. 133-49, 1974-12-01. DOI: 10.14394/etyka.280. (pol.).
- ↑ Suworow 1969 ↓, s. 627.
- ↑ a b Suworow 1969 ↓, s. 628.
Bibliografia
- Lew Suworow: Rozwój materializmu dialektycznego po śmierci W.I. Lenina (1924–1967). W: Krótki zarys historii filozofii. Pod redakcją M.T. Jowczuka, T.I. Ojzermana, I.J. Szczipanowa. Przeł. Marian Drużkowski i in. Wyd. II, poprawione i uzupełnione. Warszawa: Książka i Wiedza, listopad 1969, s. 624–637. (pol.).
- П.В. Алексеев: ДЕБОРИН Абрам Моисеевич. W: Русская философия. Энциклопедия. Под общ. ред. М. А. Маслина. Wyd. III. М.: Мир философии, 2020, s. 174-175. (ros.).
Linki zewnętrzne
- Pisma Deborina w języku polskim. skfm.dyktatura.info. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-10-06)].
- (ros.) Biografia A. M. Deborina
- Zdjęcie A. M. Deborina
- ISNI: 0000000110198792
- VIAF: 803336
- LCCN: n84100850
- GND: 118524151
- NDL: 00437527
- BnF: 12473594v
- SUDOC: 069271690
- SBN: BVEV042367
- NKC: kup19970000020514
- NTA: 072386207
- Open Library: OL2085811A
- PLWABN: 9810666669605606
- NUKAT: n2002039347
- J9U: 987007277924305171
- LNB: 000195458
- ΕΒΕ: 157177
- KRNLK: KAC2018O0428
- WorldCat: E39PBJcKPpB9k6WCHrWm64BdcP
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.