Adam F. Baran

Adam Franciszek Baran (ur. 1968^[1]) – polski historyk, pisarz, pedagog, nauczyciel i instruktor harcerski (harcmistrz)^[2]. Doktor habilitowany nauk humanistycznych w zakresie historii, związany z Instytutem Studiów Politycznych PAN^[3]. Zajmuje się historią najnowszą, dziejami harcerstwa w kraju i za granicą oraz problematyką opozycji i oporu społecznego w Polsce^[4].

W 1993 ukończył studia magisterskie w Wyższej Szkole Pedagogicznej im. Jana Kochanowskiego w Kielcach. Od 1994 pracował jako nauczyciel w Szkole Podstawowej nr 3 w Tarnobrzegu. W 1997 ukończył studia podyplomowe z informatyki w Wyższej Szkole Pedagogicznej im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. W latach 2000–2004 odbył studia doktoranckie z historii na Wydziale Nauk Humanistycznych Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II^[3].

Stopień doktora uzyskał w 2005 na podstawie rozprawy Niepokorni i niezależni. Walka o kształt harcerstwa w Polsce (1980–1990)^[5][6]. W 2015 habilitował się na podstawie cyklu prac Młodzież wobec komunizmu po II wojnie światowej, na przykładzie środowisk i organizacji harcerskich w Polsce i za granicą^[3][7].

Od 2002 był związany zawodowo z Instytutem Studiów Politycznych PAN. W latach 2002–2005 pracował w Pracowni Badań nad Ziemiami Wschodnimi II Rzeczypospolitej w Zakładzie Najnowszej Historii Politycznej, następnie w latach 2005–2011 jako adiunkt w tej pracowni. W latach 2011–2014 był adiunktem w Zakładzie Historii Ziem Wschodnich, a od 2015 profesorem nadzwyczajnym w tym zakładzie^[3].

Uczestniczył w projektach badawczych dotyczących antykomunistycznego podziemia w Europie Środkowo-Wschodniej w latach 1944–1953 oraz międzynarodowych aspektów akcji „Wisła”^[3][8].

W latach 1986–1990 był instruktorem Środowiskowego Szczepu 6 TDH „Knieja” im. Szarych Szeregów w Tarnobrzegu. W latach 1991–1992 pełnił funkcję komendanta Małopolskiej Chorągwi Harcerzy ZHR, a w 1993 działał w komendzie Lubelskiej Chorągwi Harcerzy ZHR^[2]. W latach 2005–2007 był członkiem Zespołu Historycznego ZHR^[2].

Od 2008 zasiadał w Radzie Fundacji im. Tomasza Strzembosza. Jest członkiem Towarzystwa Naukowego Sandomierskiego^[2].

W 2013, wraz z Grzegorzem Motyką, Rafałem Wnukiem i Tomaszem Stryjkiem, otrzymał pierwszą nagrodę w II Konkursie Historycznym na najlepsze prace naukowe poświęcone drugiej konspiracji w Polsce za książkę Wojna po wojnie. Antysowieckie podziemie w Europie Środkowo-Wschodniej w latach 1944–1953^[3]. W 2014 współautorzy tej pracy zostali uhonorowani Nagrodą im. Jerzego Giedroycia przyznawaną przez Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie^[9].

• Adam F. Baran: Wywiady Adama Bienia. wstęp, wybór, oprac. i nota biograficzna. Sandomierz: Wydawnictwo Diecezjalne w Sandomierzu, 2000. ISBN 83-88006-63-0.
• Adam F. Baran: Walka o kształt harcerstwa w Polsce (1980–1990). Niepokorni i niezależni. Warszawa: Instytut Studiów Politycznych PAN, 2007. ISBN 978-83-7399-251-1.
• Adam F. Baran: Profesor Strzembosz. Historyk Armii Krajowej, harcerz i wychowawca. Warszawa: Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej, Oficyna Wydawnicza Rytm, 2009. ISBN 978-83-7399-377-8.
• Adam F. Baran: Tarnobrzeg. Szkice z dziejów miasta i jego obywateli. Tarnobrzeg: Wydawnictwo Attyla, 2012. ISBN 978-83-921699-6-3.
• Grzegorz Motyka, Rafał Wnuk, Tomasz Stryjek, Adam F. Baran: Wojna po wojnie. Antysowieckie podziemie w Europie Środkowo-Wschodniej w latach 1944–1953. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar, 2012. ISBN 978-83-7383-580-1.
• Adam F. Baran: Od pieriestrojki do Karty Polaka. Środowiska i organizacje polskiego harcerstwa na terenie ZSRR i po jego rozpadzie. Warszawa: Instytut Studiów Politycznych PAN, 2014. ISBN 978-83-64091-20-9.
• Adam F. Baran: Z tymi co zostali... Harcerskie relacje Warszawa – Londyn (1945–1990). Warszawa: Instytut Studiów Politycznych PAN, 2016. ISBN 978-83-64091-78-0.