Adam Radoń

Adam Radoń

Mamut

Data i miejsce urodzenia	8 lipca 1971 Brodnica
Zawód, zajęcie	grafik, działacz kulturalny
Narodowość	polska
Alma Mater	Akademia Sztuk Pięknych w Łodzi
Odznaczenia

Adam Radoń ps. Mamut^[1] (ur. 8 lipca 1971^[2] w Brodnicy) – grafik, działacz kulturalny, inicjator i wieloletni dyrektor Międzynarodowego Festiwalu Komiksu i Gier w Łodzi oraz kierownik Centrum Komiksu i Narracji Interaktywnej EC1 w Łodzi^[3]. Prezes Stowarzyszenia Twórców „Contur”. Inicjator licznych działań na rzecz popularyzacji komiksu w Polsce^[4], animator środowiska komiksowego.

Adam Radoń urodził się w Brodnicy; od dwunastego roku życia jest związany z Łodzią^[5]. Od najmłodszych lat interesował go rysunek i komiksy^[4]. Ukończył Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych w Łodzi, a następnie studiował na Wydziale Grafiki Akademii Sztuk Pięknych im. Władysława Strzemińskiego w Łodzi. Po uzyskaniu dyplomu tej uczelni pracował jako grafik i ilustrator, między innymi dla Telewizji Polskiej, Banku Ochrony Środowiska, a także dla agencji reklamowych i koncernów muzycznych (projektował okładki płyt)^[6].

Był producentem i współproducentem koncertów, wystaw i wydarzeń^[6]. Organizował m.in. Paradę Wolności w Łodzi^[5][7] z New Alcatraz Mega Party Organization^[8], zakazaną przez prezydenta Łodzi Jerzego Kropiwnickiego^[9]. W 2009 roku^[10] wyprodukował pierwszy na świecie plenerowy pokaz filmu, któremu towarzyszyła orkiestra symfoniczna i chór, stanowiące oprawę muzyczną do filmu Stanleya Kubricka 2001: Odyseja kosmiczna^[11]. W 2014 roku próbował przywrócić Paradę Wolności przy pomocy Budżetu Obywatelskiego^[7].

Adam Radoń był zaangażowany w tworzenie Międzynarodowego Festiwalu Komiksu i Gier w Łodzi od początku historii istnienia festiwalu. W 1990 roku był jednym z założycieli Stowarzyszenia Twórców „Contur” zrzeszającego twórców, znawców i entuzjastów komiksu. Przez kilka lat „Contur” funkcjonował jako grupa nieformalna; w 1994 roku jej członkowie założyli stowarzyszenie, którego działalność zaowocowała organizacją pierwszych edycji festiwalu komiksu^[12]. Radoń odegrał istotną rolę w instytucjonalizacji i rozwoju środowiska komiksowego w Polsce poprzez rozwijanie formuły festiwalu, który z lokalnego spotkania przekształcił się w wydarzenie o zasięgu międzynarodowym^[4].

Celem Radonia było podniesienie rangi komiksu jako formy sztuk wizualnych w Polsce i uznanie go za pełnoprawną formę sztuki^[4][13]. Jego aktywność wynikała z przekonania, że komiks jest złożoną i wymagającą formą wypowiedzi artystycznej, niesłusznie deprecjonowaną w epoce PRL jako przejaw kultury masowej o niskiej wartości^[4]. W 2013 roku utworzył Łódzkie Centrum Komiksu (oddział Domu Literatury w Łodzi) – pierwszą placówkę w Polsce poświęconą komiksowi^[14]. W publikacjach i wywiadach Radoń konsekwentnie podkreślał potrzebę stworzenia w Łodzi ogólnopolskiego ośrodka dokumentującego dorobek polskich twórców komiksu oraz prezentującego historię gier wideo jako istotnej części współczesnej kultury wizualnej^[4][15].

Radoń przyczynił się do umiędzynarodowienia polskiej sceny komiksowej przez nawiązywanie kontaktów z zagranicznymi twórcami i specjalistami. W 2006 roku zorganizował wystawę komiksu polskiego w Brukseli. Wielokrotnie prezentował belgijski komiks na Międzynarodowym Festiwalu Komiksu i Gier w Łodzi, na który zapraszał belgijskich twórców takich, jak Jean Auqier, Willem De Graeve, Yves Swolfs(inne języki), Yves Sente, Jul' Maroh(inne języki), Max de Radiguès(inne języki), Sacha George, Marvano, Daniel Henrotin(inne języki), Stephen Desberg(inne języki). Przewodniczy Stowarzyszeniu Europejskich Festiwali Komiksu, zrzeszającemu największe festiwale komiksu w Europie^[11].

Adam Radoń jest kierownikiem Centrum Komiksu i Narracji Interaktywnej EC1 w Łodzi, jednostki organizacyjnej EC1 Łódź – Miasto Kultury^[16], od momentu utworzenia wydziału CKiNI w strukturze EC1 w 2016 roku. Jako jeden z głównych inicjatorów powołania centrum, odegrał kluczową rolę w przekształceniu wieloletniej działalności festiwalowej i kolekcjonerskiej w trwałą instytucję publiczną poświęconą komiksowi i narracjom interaktywnym. Pod jego kierownictwem centrum zostało otwarte dla publiczności w październiku 2023 roku jako pierwsza w Polsce publiczna placówka poświęcona jednocześnie komiksowi i historii gier komputerowych. Radoń uczestniczył w budowaniu koncepcji ekspozycji i pozyskiwaniu prac twórców takich jak Grzegorz Rosiński czy Tadeusz Baranowski^[17].

• 3 kwietnia 2014 roku na wniosek Didiera Reyndersa^[6] został uhonorowany kawalerskim^[11] orderem Leopolda II za działania na rzecz promocji belgijskich dzieł kultury w naszym kraju i vice versa^[6][11].
• W 2023 roku został odznaczony przez Hannę Zdanowską medalem 600-lecia Łodzi^[18].