Aeshna
| Aeshna[1] | |||
| Fabricius, 1775 | |||
 Samica żagnicy jesiennej (Aeshna mixta) | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Nadrodzina | |||
| Rodzina | |||
| Rodzaj |
Aeshna | ||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
Libellula grandis Linnaeus, 1758 | |||
| Synonimy | |||
| |||
| Gatunki | |||
| |||
Aeshna – rodzaj stosunkowo dużych ważek z rodziny żagnicowatych (Aeshnidae). Gatunki z tego rodzaju określane są w języku polskim zwyczajową nazwą żagnica lub żagiew[3].
Rodzaj został opisany przez Fabriciusa w 1775 jako pierwszy rodzaj rodziny Aeshnidae. Początkowo obejmował 4 gatunki. Przez długi czas w literaturze stosowano nieprawidłową pisownię nazwy naukowej Aeschna. Gatunek typowy został poprawnie określony dopiero w 1934. Jest nim Aeshna grandis[4].
Opisano ponad 100 gatunków występujących w obydwu Amerykach, Eurazji i Afryce. Większość z nich przeniesiono do innych rodzajów. Analiza filogenetyczna i biogeograficzna wskazuje, że tylko gatunki holarktyczne powinny być klasyfikowane w tym rodzaju. Pozostałe, nie licząc wcześniej wydzielonych, zaliczane są do Rhionaeschna[4].
Podział systematyczny
Do rodzaju należą następujące gatunki[2]:
- Aeshna affinis Vander Linden, 1820
- Aeshna annulata Fabricius, 1798 – gatunek wątpliwy
- Aeshna athalia Needham, 1930
- Aeshna caerulea (Ström, 1783)
- Aeshna canadensis Walker, 1908
- Aeshna clepsydra Say, 1840
- Aeshna constricta Say, 1840
- Aeshna crenata Hagen, 1856
- Aeshna cyanea (Müller, 1764)
- Aeshna eremita Scudder, 1866
- Aeshna frontalis Navás, 1936
- Aeshna grandis (Linnaeus, 1758)
- Aeshna interrupta Walker, 1908
- Aeshna juncea (Linnaeus, 1758)
- Aeshna mixta Latreille, 1805
- Aeshna palmata Hagen, 1856
- Aeshna persephone Donnelly, 1961
- Aeshna petalura Martin, 1908
- Aeshna septentrionalis Burmeister, 1839
- Aeshna serrata Hagen, 1856
- Aeshna shennong Zhang & Cai, 2014
- Aeshna sitchensis Hagen, 1861
- Aeshna soneharai Asahina, 1988
- Aeshna subarctica Walker, 1908
- Aeshna tuberculifera Walker, 1908
- Aeshna umbrosa Walker, 1908
- Aeshna vercanica Schneider, Schneider, Schneider, Verstraete & Dumont, 2015
- Aeshna verticalis Hagen, 1861
- Aeshna viridis Eversmann, 1836
- Aeshna walkeri Kennedy, 1917
- Aeshna williamsoniana Calvert, 1905
Gatunki występujące w Polsce
W Polsce występuje 8 gatunków zaliczanych do tego rodzaju, z czego 3 są pod ochroną[5].
- Aeshna affinis – żagnica południowa
- Aeshna caerulea – żagnica północna (pod ochroną ścisłą)
- Aeshna cyanea – żagnica sina
- Aeshna grandis – żagnica wielka
- Aeshna juncea – żagnica torfowa
- Aeshna mixta – żagnica jesienna
- Aeshna subarctica – żagnica torfowcowa (pod ochroną częściową)
- Aeshna viridis – żagnica zielona (pod ochroną ścisłą)
Zaliczana dawniej do tego rodzaju Aeshna isoceles[6] (żagnica ruda) została w 2023 roku przeniesiona do własnego, monotypowego rodzaju i nosi nazwę Isoaeschna isoceles[2].
Zobacz też
Przypisy
- ↑ a b Aeshna, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ a b c Paulson, D., Schorr, M., Abbott, J., Bota-Sierra, C., Deliry, C., Dijkstra, K.-D. & Lozano, F. (koordynatorzy), World Odonata List [online], OdonataCentral, University of Alabama, 2025 [dostęp 2025-08-14] (ang.).
- ↑ Jacek Wendzonka. Klucz do oznaczania dorosłych ważek (Odonata) Polski (pdf). „Odonatrix – Biuletyn Sekcji Odonatologicznej Polskiego Towarzystwa Entomologicznego”. 1 (Suplement), czerwiec 2005. ISSN 1733-8239.
- ↑ a b Natalia von Ellenrieder. A synopsis of the Neotropical species of 'Aeshna' Fabricius: the genus Rhionaeschna Förster (Odonata: Aeshnidae). „Tijdschrift voor Entomologie”. 146 (1), s. 67–207, 2003. (ang.).
- ↑ Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz. U. z 2016 r. poz. 2183).
- ↑ D. Paulson, M. Schorr & C. Deliry, World Odonata List, 4 grudnia 2022 [zarchiwizowane 2022-12-06] (ang.).
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.