Agapanthia
| Agapanthia | |||
| Audinet-Serville, 1835 | |||
parka zgrzytnic fioletowych | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Gromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Plemię | |||
| Rodzaj |
Agapanthia | ||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
Saperda cardui Fabricius, 1801 | |||
| Synonimy | |||
| |||






Zgrzytnica[1] (Agapanthia) – rodzaj chrząszczy z rodziny kózkowatych i podrodziny zgrzypikowych (Lamiinae). Obejmuje około 75 opisanych gatunków[2].
Kózki te mają przedplecze wyniesione, poprzeczne lub nieco dłuższe niż szerokie, opatrzone z przodu i z tyłu poprzecznym wyżłobieniem. Ich pokrywy są wyniesione i walcowate, na wierzchołku zaokrąglone lub lekko spiczaste[3], o prawie równoległych bokach[4]. Ich czułki są złożone z 12 członów[4], smukłe, u samic są nieco dłuższe od ciała, a u samców znacznie od niego dłuższe. Pierwszy człon czułków sięga środka przedplecza. Człony czułków porośnięte są długimi, grubymi włoskami, a często mają także pędzelek włosków w części wierzchołkowej[3]. Zgrzytnice mają dość krótkie odnóża[3][4].
Larwy zgrzytnic przechodzą rozwój w kłączach i łodygach roślin zielnych[4].
Przedstawiciele rodzaju zasiedlają Palearktykę i krainę orientalną[2].
Systematyka
Rodzaj ten wprowadził w 1835 roku Jean Guillaume Audinet-Serville, dzieląc go na działy Phoebe i Agapanthia s.str. – pierwszy umieszczany jest współcześnie w innym plemieniu, natomiast do drugiego Serville zaliczył 4 gatunki, umieszczane wcześniej w rodzaju Saperda. W 1838 John Obadiah Westwood wyznaczył Saperda cardui gatunkiem typowym. W 1930 Pławiszczikow wyróżniał 40 gatunków Agapanthia, sklasyfikowanych w 10 grupach gatunkowych. Pod koniec XX wieku kilku autorów wdrożyło do systematyki rodzaju cechy genitalne obu płci[5]. W 2004 Carlo Pesarini i Andrea Sabbadini dokonali rewizji rodzaju, w której wydzielili z niego 3 gatunki do własnych rodzajów monotypowych, a pozostałe podzielili na 7 podrodzajów[6]. Rewizja ta została skrytykowana przez Gianfranco Samę jako opierająca się na cechach zewnętrznych, a nie na relacjach filogenetycznetych, które wydają się być najlepiej odzwierciedlone w budowie narządów rozrodczych samic – tejże zupełnie w owej rewizji nie uwzględniono. W 2008 Sama zaproponował oparty na narządach rozrodczych obu płci podział na 2 podrodzaje: Agapanthia i Epoptes, dzieląc pierwszy z nich na 3 grupy gatunkowe[5].
Podział wg BioLib.cz, 2017
W bazie BioLib.cz, bazując na pracy Pessariniego i Sabadiniego, zastosowano następujący podział[7]:
- podrodzaj: Agapanthia s. str. Audinet-Serville, 1835
- Agapanthia boeberi (Fischer von Walheim, 1806)
- Agapanthia cardui (Linnaeus, 1767) – zgrzytnica ostowa
- Agapanthia obydovi Danilevsky, 2000
- Agapanthia suturalis (Fabricius, 1787)inq.
- Agapanthia talassica Kostin, 1973
- podrodzaj: Agapanthoplia Pesarini et Sabbadini, 2004
- Agapanthia coeruleipennis Frivaldszky, 1878
- podrodzaj: Amurobia Pesarini et Sabbadini, 2004
- Agapanthia amurensis Kraatz, 1879
- Agapanthia japonica Kano, 1933
- Agapanthia pilicornis Fabricius, 1787
- Agapanthia yagii Hayashi, 1982
- podrodzaj: Drosotrichia Pesarini et Sabbadini, 2004
- Agapanthia annularis (Olivier, 1795)
- podrodzaj: Epoptes Gistl, 1857
- Agapanthia alaiensis Kratochvíl, 1985
- Agapanthia altaica Plavilstshikov, 1933
- Agapanthia alternans Fischer von Waldheim, 1842
- Agapanthia amicula Holzschuh, 1989
- Agapanthia angelicae Reitter, 1898
- Agapanthia asphodeli (Latreille, 1804)
- Agapanthia auliensis Pic, 1907
- Agapanthia cretica Bernhauer, 1978
- Agapanthia cynarae (Germar, 1817)
- Agapanthia dahli (Richter, 1821) – zgrzytnica ostówka
- Agapanthia daurica Ganglbauer, 1883
- Agapanthia detrita Kraatz, 1882
- Agapanthia kindermanni Pic, 1905
- Agapanthia lateralis Ganglbauer, 1883
- Agapanthia lederi Ganglbauer, 1883
- Agapanthia muellneri Reitter, 1898
- Agapanthia nicosiensis Pic, 1927
- Agapanthia probsti Holzschuh, 1984
- Agapanthia pustulifera Pic, 1905
- Agapanthia salviae Holzschuh, 1975
- Agapanthia schmidti Holzschuh, 1975
- Agapanthia schurmanni Sama, 1979
- Agapanthia simplicicornis Reitter, 1898
- Agapanthia subchalybaea Reitter, 1898
- Agapanthia subflavida Pic, 1903
- Agapanthia subnigra Pic, 1890
- Agapanthia turanica Plavilstshikov, 1929
- Agapanthia verecunda Chevrolat, 1882
- Agapanthia villosoviridescens (DeGeer, 1775) – zgrzytnica zielonawa
- Agapanthia zappii Sama, 1987
- podrodzaj: Homoblephara Pesarini et Sabbadini, 2004
- Agapanthia fallax Holzschuh, 1973
- Agapanthia korostelevi Danilevsky, 1985
- Agapanthia maculicornis (Gyllenhal, 1817)
- Agapanthia orbachi Sama, 1993
- podrodzaj: Smaragdula Pesarini et Sabbadini, 2004
- Agapanthia amitina Holzschuh, 1989
- Agapanthia chalybaea Faldermann, 1837
- Agapanthia frivaldszkyi Ganglbauer, 1883
- Agapanthia gemella Holzschuh, 1989
- Agapanthia incerta Plavilstshikov, 1930
- Agapanthia intermedia Ganglbauer, 1883
- Agapanthia lais Reiche, 1858
- Agapanthia osmanlis Reiche et Saulcy, 1858
- Agapanthia persicola Reitter, 1894
- Agapanthia pesarinii Rapuzzi et Sama, 2010
- Agapanthia violacea (Fabricius, 1775) – zgrzytnica fioletowa
- podrodzaj: Stichodera Pesarini et Sabbadini, 2004
- Agapanthia irrorata (Fabricius, 1787)
- Agapanthia nigriventris Waterhall, 1889
- Agapanthia soror Kraatz, 1882
- podrodzaj: Synthapsia Pesarini et Sabbadini, 2004
- Agapanthia hirsuticornis Holzschuh, 1975
- Agapanthia kirbyi (Gyllenhal, 1817)
Podział wg Sama, 2008
- podrodzaj: Agapanthia s. str. Audinet-Serville, 1835 – samce mają charakterystyczny tegumen o manubrium zlanym u nasady. Samice mają walwy pokładełka skośnie ścięte lub wykrojone, a pólko zmysłowe koksytu położone w części wierzchołkowej.
- grupa gatunkowa A. cardui – A. cardui i A. suturalis
- grupa gatunkowa A. violacea – odpowiada mniej więcej podrodzajowi Smaragdula
- grupa gatunkowa A. maculicornis – m.in.: Agapanthia maculicornis, A. orbachi i A. fallax
- podrodzaj: Epoptes Gistl, 1857 – samce mają tegumen z manubrium podzielonym na dwie apodemy nasadowe. Samiec mają silniej wydłużone walwy pokładełka, a pólko zmysłowe koksytu położone jest zwykle w części bocznej.
Przypisy
- ↑ Jacek Kurzawa: Polskie nazwy kózkowatych (Cerambycidae). entomo.pl, 2001-2015. [dostęp 2015-12-04].
- ↑ a b H. Özdikmen. Turkish Agapanthiini Mulsant, 1839 with identification keys (Coleoptera: Lamiinae). „Munis Entomology & Zoology”. 8 (1), s. 9–40, 2013.
- ↑ a b c Svatopluk Bílý, O. Mehl. Longhorn Beetles (Coleoptera, Cerambycidae) of Fennoscandia and Denmark. „Fauna Entomologica Scandinavica”. 22, s. 133–134, 1989. E.J. Brill/Scandinavian Science Press. ISSN 0106-8377.
- ↑ a b c d Karl Wilhelm Harde: Familie Cerambycidae, Bockkäfer. W: Die Käfer Mitteleuropeas Band 9: Cermabycidae, Chrysomelidae. Heinz Freude, Karl Wilhelm Harde, Gustav Adolf Loshe (red.). Krefeld: Goecke & Evers Verlag, 1966, s. 85–86.
- ↑ a b Gianfranco Sama. Notes on the genus Agapanthia Serville, 1835 (Coleoptera: Cerambycidae: Lamiinae: Agapanthinii). „Boletín Sociedad Entomológica Aragonesa”. 42, s. 123–127, 2008.
- ↑ C. Pesarini, A. Sabbadini. Osservazioni sulla sistematica della tribu Agapanthiini Mulsant, 1839 (Coleoptera Cerambycidae). „Atti della Societa Italiana di Scienze Naturali e del Museo Civico di Storia Nat urale in Milano”. 145 (1), s. 117–132, 2004.
- ↑ Agapanthia. [w:] BioLib.cz [on-line]. [dostęp 2016-03-11].
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.