Agonoteci
Agonoteci („organizatorzy igrzysk”[1], gr. ἀγωνοθέται[2] agōnothétaj[3] lub agōnothetai[1], lp ἀγωνοθέτης[2] agōnothetēs[1]) – w starożytnej Grecji określenie osób, najczęściej urzędników, zajmujących się igrzyskami.
Do ich obowiązków należało zorganizowanie igrzysk i pilnowanie ich przebiegu, zarządzanie przeznaczonymi na ich cel funduszami, jak również sędziowanie oraz wręczanie nagród[4]. Byli także fundatorami zawodów, ponoszącymi ich koszty[5], choć nie zawsze tak się zdarzało[6].
Agonotetą można było zostać z własnej inicjatywy lub też z racji pełnienia urzędu czy wydelegowania do tego zadania przez polis[7]. Na ogół zajmowali się tym urzędnicy aktualni lub byli oraz bogaci obywatele, wybierani lub zajmujący się tym dożywotnio, w ramach euergetyzmu. Fundatorami igrzysk bywały także kobiety, bardzo często zamożne wdowy. W poszczególnych poleis różnie tytułowano agonotetów, przykładowo w Atenach było to dziesięciu athlothetai, natomiast w przypadku igrzysk olimpijskich najczęściej byli znani jako hellanodikowie[5].
Była to zaszczytna funkcja, agonoteci korzystali z różnych przywilejów, jak przykładowo prawo noszenia honorowej, purpurowej szaty. Również samo wręczanie nagród zwycięzcom zawodów uchodziło za wyróżnienie[5].
Termin „agonotezja” w nowożytnej literaturze oznacza rodzaj nadzoru któregoś z poleis nad konkretnymi igrzyskami, w przypadku zawodów w Olimpii było to przedmiotem sporów między Pisą a Elidą[5].
Przypisy
- ↑ a b c Słapek 2010 ↓, s. 150.
- ↑ a b Agono'thetae ↓.
- ↑ Mała encyklopedia 1988 ↓, s. 21.
- ↑ Mała encyklopedia 1988 ↓, s. 21; Rachet 1998 ↓, s. 19.
- ↑ a b c d Słapek 2010 ↓, s. 151.
- ↑ Rachet 1998 ↓, s. 19.
- ↑ Mała encyklopedia 1988 ↓, s. 21; Bravo i Wipszycka 2010 ↓, s. 584; Słapek 2010 ↓, s. 150.
Bibliografia
- Agono´thetae. [w:] A Dictionary of Greek and Roman Antiquities (1890) [on-line]. [dostęp 2024-10-13]. (ang.).
- Benedetto Bravo, Ewa Wipszycka: Historia starożytnych Greków. Wyd. 2., popr. i rozsz. T. 3: Okres hellenistyczny. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2010. ISBN 978-83-235-0612-6.
- Mała encyklopedia kultury antycznej A–Z. Red. Zdzisław Piszczek. Wyd. 6. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1988, s. 21 (hasło agonoteci). ISBN 83-01-03529-3.
- Guy Rachet: Słownik cywilizacji greckiej. Tłum. Ewdoksia Papuci-Władyka. Katowice: Wydawnictwo „Książnica”, 1998, s. 19, seria: Słowniki encyklopedyczne „Książnicy”. ISBN 83-7132-240-2.
- Dariusz Słapek: Sport i widowiska w świecie antycznym. Kompendium. Kraków-Warszawa: Wydawnictwo Homini, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2010, s. 150–151. ISBN 978-83-61568-60-5.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.