American dream

American dream (pol. amerykańskie marzenie, amerykański sen) – narodowy etos Stanów Zjednoczonych wyrażający ideały demokracji, równości i wolności, na których budowano USA, amerykański sposób życia, amerykańskie społeczeństwo i kulturę.

Często używany również w znaczeniu „spełnienia swojego american dream”, czyli „dorobienia się”, doznania szczęścia poprzez ułożenia sobie życia, założenia rodziny, stworzenia 'domu marzeń', spełnienia w życiu osobistym według ogólnie przyjętych i propagowanych w bogatych społeczeństwach norm itp.

W definicji american dream Jamesa Truslowa Adamsa w 1931 r.^[1]:

Pomysł american dream jest zakorzeniony w Deklaracji niepodległości Stanów Zjednoczonych stanowiącej, że „wszyscy ludzie stworzeni są równymi” i „Stwórca obdarzył ich pewnymi nienaruszalnymi prawami”, obejmującymi „prawo do życia, wolność i dążenia do szczęścia”^[2][3].

Idea amerykańskiego snu była ukazywana i propagowana w licznych filmach, jak choćby w Gorączce złota (1925), Obywatelu Kane (1941), To wspaniałe życie (1946), My Fair Lady (1964), Chłopcy z ferajny (1990), Dawno temu w Ameryce (1984), The Secret of My Success (1987) czy Forrest Gump (1994)^[4].

Równie często była wykpiwana i krytykowana, jak na przykład w filmie American Beauty (1999).

• Adams, James Truslow. (1931). The Epic of America. Little, Brown, and Co. 1931 (original printing)/Simon Publications 2001 paperback: ISBN 1-931541-33-7
• Brueggemann, John. Rich, Free, and Miserable: The Failure of Success in America (Rowman & Littlefield; 2010) 233 pages; links discontent among middle-class Americans to the extension of market thinking into every aspect of life.
• Chua, Chen Lok. "Two Chinese Versions of the American Dream: The Golden Mountain in Lin Yutang and Maxine Hong Kingston," MELUS Vol. 8, No. 4, The Ethnic American Dream (Winter, 1981), pp. 61-70 in JSTOR
• Cullen, Jim. The American dream: a short history of an idea that shaped a nation, Oxford University Press US, 2004. ISBN 0-19-517325-2
• Hanson, Sandra L., and John Zogby, "The Polls—Trends," Public Opinion Quarterly, Sept 2010, Vol. 74 Issue 3, pp 570–584
• Hanson, Sandra L. and John Kenneth White, ed. The American Dream in the 21st Century (Temple University Press; 2011); 168 pages; essays by sociologists and other scholars how on the American Dream relates to politics, religion, race, gender, and generation.
• Hopper, Kenneth, and William Hopper. The Puritan Gift: Reclaiming the American Dream Amidst Global Financial Chaos (2009), argues the Dream was devised by British entrepreneurs who build the American economy
• Johnson, Heather Beth. The American dream and the power of wealth: choosing schools and inheriting inequality in the land of opportunity, CRC Press, 2006. ISBN 0-415-95239-5
• Lieu, Nhi T. The American Dream in Vietnamese (U. of Minnesota Press, 2011) 186 pp. isbn 978-0-8166-6570-9* Ownby, Ted. American Dreams in Mississippi: Consumers, Poverty, and Culture 1830-1998 (University of North Carolina Press, 1999)