Anatol Wertheim
| Data i miejsce urodzenia |
15 sierpnia 1910 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
29 marca 1996 |
| Zawód, zajęcie | |
| Odznaczenia | |
Anatol Wertheim (ur. 15 sierpnia 1910 w Nasielsku[1], zm. 29 marca 1996[2] w Toronto) – polski adwokat pochodzenia żydowskiego, działacz polityczny, partyzant podczas II wojny światowej[1].
Życiorys
Przed II wojną działał jako adwokat i syjonista[1]. Po inwazji Niemiec na Polskę, uciekł do wschodniej Polski. W 1941, po zajęciu terenów wschodniej Polski, przez III Rzeszę, trafił do getcie w Stołpcach. Na początku 1942 uciekł z getta do pobliskich lasów[3], gdzie w latach 1942–1943 działał w partyzantce w radzieckiej, w grupie Szaloma Zorina. Po wojnie był sekretarzem Wojewódzkiego Komitetu Żydowskiego w Łodzi[1] oraz z ramienia Związku Partyzantów Żydów członkiem Centralnego Komitetu Żydów w Polsce[4], a także działaczem Polskiej Partii Robotniczej i Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej[1]. W 1956 roku bronił żydowskiego taksówkarza oskarżonego o morderstwo syna Bolesława Piaseckiego. Twierdził, że taksówkarz był kozłem ofiarnym[5]. W 1960 wyemigrował do Izraela, gdzie związał się z Niezależnymi Liberałami. W 1979 zamieszkał w Kanadzie[1]. Jest autorem wspomnień pt. Żydowska Partyzantka na Białorusi.
Życie prywatne
Syn Izaaka i Sary[1]. Mąż Rosjanki, partyzantki i sanitariuszki podczas II wojny światowej – Anny. Ojciec Mieczysława Wertheima i Aleksandra Wertheima – twórcy Canada Brokers[5].
Pochowany został w Bathurst Lawn Memorial Park w Toronto[2].
Publikacje
- A. Wertheim, Żydowska Partyzantka na Białorusi, „Zeszyty Historyczne” 86, Paryż 1988.
Odznaczenia
- Krzyż Walecznych (1948)[6]
- Medal 10-lecia Polski Ludowej (1955)[7]
- Złoty Krzyż Zasługi (1955)[8]
Przypisy
- ↑ a b c d e f g August Grabski, Żydowski ruch kombatancki w Polsce w latach 1944–1949, Trio, 2002, s. 189, ISBN 978-83-88542-17-6 [dostęp 2025-02-23].
- ↑ a b Anatol Wertheim (1910–1996) – Find a Grave... [online], Find a Grave [dostęp 2025-02-24] (ang.).
- ↑ Joshua D. Zimmerman, The Polish Underground and the Jews, 1939–1945, Cambridge University Press, 5 czerwca 2015, s. 259, ISBN 978-1-107-01426-8 [dostęp 2025-09-07] (ang.).
- ↑ Martyna Rusiniak-Karwat, Nowe życie na zgliszczach: Bund w Polsce w latach 1944–1949, Instytut Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk, 9 września 2016, s. 45, ISBN 978-83-64091-95-7 [dostęp 2025-09-07].
- ↑ a b Jarosław Abramow-Newerly, Młyn w piekarni, Rosner & Wspólnicy, 2002, s. 19, ISBN 978-83-89217-00-4 [dostęp 2025-02-23].
- ↑ Odznaczenie za zasługi położone w walce zbrojnej z okupantem hitlerowskim [online], prawo.pl [dostęp 2025-02-23].
- ↑ LEX [online], sip.lex.pl [dostęp 2025-02-24].
- ↑ Uchwała Rady Państwa z dnia 13 lipca 1955 nr 0/1112 [online], isap.sejm.gov.pl [dostęp 2025-02-23].
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.