Antoni Balicki

Antoni Balicki
Antoni Euzebiusz Balicki
Ilustracja
Antoni Euzebiusz Balicki – szkic portretowy autorstwa Antoniego Waśkowskiego (1938)
Data i miejsce urodzenia

10 czerwca 1883
Żniatyń, k. Sokala

Data i miejsce śmierci

12 maja 1956
Warszawa

Narodowość

polska

Język

polski

Alma Mater

Uniwersytet Jagielloński

Dziedzina sztuki

literatura piękna

Odznaczenia
Złoty Krzyż Zasługi Medal 10-lecia Polski Ludowej
Multimedia w Wikimedia Commons

Antoni Euzebiusz Balicki (ur. 10 czerwca 1883 w Żniatynie, k. Sokala, zm. 12 maja 1956 w Warszawie)[1] – polski pedagog, pisarz, teoretyk dydaktyki, wykładowca Akademii Handlowej w Krakowie, Wyższej Szkoły Pedagogicznej i Państwowej Wyższej Szkoły Aktorskiej w Krakowie[2]. Także dyrektor tej uczelni[3].

Życiorys

Urodził się 10 czerwca 1883[4][5] w Żniatynie, k. Sokala, w rodzinie nauczycieli ludowych, jako syn Antoniego[6]. Ukończył szkołę elementarną w Krzyszkowicach i Gimnazjum św. Anny w Krakowie (1894–1902). W latach 1902–1907 studiował na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zimą 1903 założył studencki dwutygodnik „Przyszłości”. Pierwszy numer trafił do sprzedaży 5 marca tego roku. W okresie od maja 1904 do lipca 1905 odbywał praktykę jako korespondent w organie Stronnictwa Katolicko-Narodowego „Echo Przemyskie”. Za sprawą odkrycia w dziale rękopisów biblioteki UJ nieznanego poematu Teofila Lenartowicza: „Żywot starego żołnierza” Balicki zyskał uznanie w kręgach krakowskich naukowców. Na wiosnę 1905 rozpoczął pracę w redakcji stańczykowskiego „Przeglądu Polskiego”, gdzie wraz z Józefem Flachem tworzył rubrykę omówień literackich. Po odejściu Zygmunta Stefańskiego objął także dział „Teatr krakowski”[2].

W okresie 1908–1909 wzmogła się jego twórczość literacka. W 1908 opublikował cykl satyr społecznych „Ukochane Muzy Nasze…” oraz powieść „Dla ludzi”, której kontynuację „Chaos” wydał w 1909. Do 1918 był nauczycielem języka polskiego w III Gimnazjum im. Jana Sobieskiego w Krakowie, a równocześnie był publicystą miesięcznika Stowarzyszenia Straż Polska. W 1918 Balicki dostał tytuł profesora gimnazjum, a nieco później otrzymał stanowisko nauczyciela języka polskiego w Akademii Handlowej w Krakowie[2].

W okresie dwudziestolecia międzywojennego poświęcił się pracy nad teorią dydaktyki w nauce języka polskiego i literatury w szkolnictwie średnim. Opublikował wówczas kilka ważnych rozpraw: w 1931 „Osoba wychowawcy i jego zadania”, w 1934 „Godziny polskiego… Garść uwag na temat języka polskiego w średnich szkołach zawodowych”, a w 1936 „Nauka języka polskiego w gimnazjum kupieckim”[2].

Po II wojnie światowej był wykładowcą historii w nowo powstałej Państwowej Szkole Dramatycznej (przemianowanej w 1949 na Państwową Wyższą Szkołę Aktorską). W okresie od 1 września do 30 listopada 1949 pełnił także funkcję dyrektora tej uczelni[3][7][8]. Był także wykładowcą w Wyższej Szkole Pedagogicznej[2].

W ostatnich latach życia tworzył cykl artykułów publikowanych na łamach miesięcznika „Listy z Teatru”, w którym opisywał swoje doświadczenia z teatrem krakowskim. Cyklu nie zdążył ukończyć.

Był mężem Zofii z Mniszków (1884–1955), ojcem Stanisława Witolda, Juliusza Ignacego (1911–1941)[9], aktora, reżysera, scenografa[10], Antoniego Adama (ur. 1914), ppor. rez.[11] i Zbigniewa Józefa (1919–1999), księgarza[9][4].

Zmarł 12 maja 1956 w Warszawie[1], pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 124-6-29)[4][5].

Ordery i odznaczenia

Przypisy

  1. ↑ a b nekrolog: Antoni Balicki. „Dziennik Polski”. 116 (3813), s. 4, 1956. (pol.). 
  2. ↑ a b c d e Marcin Kania. "Przyszłość" (1903) - dwutygodnik literacki krakowskich akademików. „Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Historicolitteraria”. 10, s. 132-138, 2010. Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. ISSN 2300-5831. (pol.). 
  3. ↑ a b Monika Mokrzycka-Pokora: Akademia Sztuk Teatralnych im. Stanisława Wyspiańskiego (dawniej Państwowa Wyższa Szkoła Teatralna im. Ludwika Solskiego) w Krakowie. culture.pl, 2003. [dostęp 2022-11-11]. (pol.).
  4. ↑ a b c Cmentarz Stare Powązki: ZOFIA BALICKA, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2024-01-26].
  5. ↑ a b Ormiańskie Stare Powązki [online], mogily.pl [dostęp 2024-01-26].
  6. ↑ a b M.P. z 1954 r. Nr 103, poz. 1307 (ISAP) „w 10 rocznicę Polski Ludowej za zasługi w pracy zawodowej w dziedzinie szkolnictwa wyższego”.
  7. ↑ Teatralna Akademia Platońska. ENCYKLOPEDIA TEATRU POLSKIEGO. [dostęp 2022-11-11]. (pol.).
  8. ↑ Państwowa Wyższa Szkoła Aktorska. [w:] Almanach sceny polskiej 1949/50 [on-line]. Akademia Sztuk Teatralnych im. Stanisława Wyspiańskiego w Krakowie. [dostęp 2022-11-18]. (pol.).
  9. ↑ a b Antoni Euzebiusz Balicki M.J. Minakowski, Genealogia Potomków Sejmu Wielkiego [dostęp 2024-01-26].
  10. ↑ Juliusz Balicki, [w:] Encyklopedia teatru polskiego (baza wiedzy: Osoby) [dostęp 2024-01-26].
  11. ↑ Antoni Adam Balicki [online], wbh.wp.mil.pl [dostęp 2024-01-26].
  12. ↑ M.P. z 1955 r. Nr 101, poz. 1400 (ISAP) – Uchwała Rady Państwa z dnia 15 stycznia 1955 r. Nr 0/176 – na wniosek Ministra Szkolnictwa Wyższego.

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya