Atago (1887)

Zobacz też: inne okręty o tej nazwie.

Atago^[1]

„Atago” w 1897
Klasa	kanonierka
Typ	Maya
Historia
Stocznia	Yokosuka
Położenie stępki	czerwiec 1886
Wodowanie	czerwiec 1887
Dai-Nippon Teikoku Kaigun
Wejście do służby	marzec 1889
Zatonął	6 listopada 1904 na skałach koło Port Artura
Dane taktyczno-techniczne
Wyporność	612 t
Długość	47 m
Szerokość	8,2 m
Zanurzenie	2,95 m
Materiał kadłuba	stalowo-żelazny
Napęd
2 maszyny parowe podwójnego rozprężania, 6 kotłów, 2 śruby, 960 ihp
Prędkość	12 węzłów
Uzbrojenie
1 działo 210 mm, 1 działo 120 mm[2]
Załoga	104
Multimedia w Wikimedia Commons

Atago (jap. 愛宕) – kanonierka japońskiej marynarki wojennej, trzeci okręt typu Maya. Wziął udział w wojnie chińsko-japońskiej i w wojnie rosyjsko-japońskiej; jako jedyny okręt swego typu został utracony w trakcie działań wojennych (wpadł na skały koło Portu Artura).

Budowane w stoczniach japońskich kanonierki typu Maya były niewielkimi okrętami o mieszanej, żelaznej lub żelazno-stalowej, jak „Atago”, konstrukcji^[3]. Dla odróżnienia od innych jednostek swego typu „Atago” miał namalowany na burcie żółty pas^[4]. Okręty napędzały po dwie maszyny parowe podwójnego rozprężania o mocy 960 ihp^[3] (inne źródło: 700 hp^[4]); parę dostarczały dwa kotły cylindryczne, a dwie śruby nadawały prędkość 12 węzłów. Zapas węgla wynosił 60 t; kanonierki miały też pełne ożaglowanie typu szkuner^[3].

„Atago” zgodnie z pierwotnym planem był uzbrojony w ciężką armatę Kruppa 210 mm, o długości lufy 22 kalibry (L/22), jedną armatę 120 mm, L/22^[2] i dwie sztuki broni maszynowej^[4][a]; okręt miał też taran^[2].

W czasie wojny chińsko-japońskiej, w lipcu 1894 patrolował wybrzeża koreańskie i eskortował japońskie transportowce^[5]. Podczas operacji przeciw Weihaiwei osłaniał lądowanie sił lądowych 18 stycznia 1895 (wraz z „Yaeyamą”, „Mayą” i „Iwaki”^[6]) i ostrzeliwał forty chińskie 29 stycznia^[7] i ponownie 7 lutego^[8]. W nocy 5 lutego, wraz z bliźniaczym „Chōkai” pozorował atak na północne wejście do portu, by odwrócić uwagę od torpedowców zbliżających się wejściem wschodnim. Nocny atak japońskich torpedowców doprowadził do zatopienia pancernika „Dingyuan” i uszkodzenia krążownika „Laiyuan”^[9]. Po kapitulacji Weihaiwei, „Atago” i „Chōkai” stacjonowały w porcie jako przedstawiciele japońskich sił okupacyjnych^[10].

W czasie wojny rosyjsko-japońskiej okręt operował na Liao He razem z krążownikiem „Tsukushi”^[11]. Odwołany stamtąd, wszedł w skład zespołu mającego zapobiec próbom zaopatrywania oblężonego Port Artura i uczestniczył w przechwyceniu pełnego wojskowych zapasów chińskiego żaglowca „Fubing”, z adiutantem gen. Kuropatkina na pokładzie, na początku października 1904 roku^[12]. Podczas tych działań, 6 listopada „Atago” wpadł we mgle na skały na południowy zachód od portu, i zatonął na pozycji 38°24′N 120°55′E/38,400000 120,916667^[2].

• Conway’s All The World’s Fighting Ships 1860–1905. Robert Gardiner, Roger Chesneau, Eugene Kolesnik (red.). Londyn: Conway Maritime Press, 1979. ISBN 0-85177-133-5. (ang.).
• Julian Stafford Corbett: Maritime operations in the Russo-Japanese war: 1904 – 1905. Naval Institute Press, 1994. ISBN 1-55750-129-7. (ang.).
• Tadeusz Maria Gelewski: Jalu 1894. Warszawa: Bellona, 1995.
• F. Warrington Eastlake, Yoshiaki Yamada: Heroic Japan: a history of the war between China and Japan. London : S. Low, Marston & Co., Ltd., 1897. (ang.).
• Hansgeorg Jentschura, Dieter Jung, Peter Mickel: Warships of the Imperial Japanese Navy, 1869–1945. Naval Institute Press, 1977, s. 99. ISBN 0-87021-893-X. (ang.).