B61

B61

Państwo	Stany Zjednoczone
Typ	swobodnie opadająca
Przeznaczenie	termojądrowa
Historia
Data konstrukcji	1960 – 1965
Lata produkcji	1965 – ??
Używana w latach	1965 – do chwili obecnej
Dane techniczne
Długość	3600 mm
Średnica	340 mm
Rozpiętość	580 mm
Masa	315 – 325 kg
Równoważnik trotylowy	0,3 – 350 kT (500 kT (?))
Dane operacyjne. Użytkownicy
Stany Zjednoczone

B61 – amerykańska taktyczna lub strategiczna (zależnie od wersji) termojądrowa bomba lotnicza.

W 1960 roku lotnictwo amerykańskie zamówiło wielozadaniowy taktyczny ładunek jądrowy. Nowa termojądrowa bomba lotnicza nosiła początkowo oznaczenie TX-61. W 1965 roku rozpoczęto produkcję nowej bomby. Oficjalnie została przyjęta do uzbrojenia w 1967 roku. Wyprodukowano ponad 3200 bomb B61 (do 1987 roku) w kilku wersjach różniących się mocą i przeznaczeniem. Ostatnie produkowane wersje miały minimalną wysokość zrzutu zmniejszoną do 15 metrów.

Głównym elementem bomby B61 jest termojądrowa głowica W80, montowana także w pocisku manewrującym AGM-86 ALCM.

Bomba B61 mogła być przenoszona przez amerykańskie samoloty: B-1, B-2, B-52, FB-111, F-100, F-104, F-105, General Dynamics F-111, F-4, A-4, A-6, A-7 F-15 i F-15E, F-16, F/A-18, F-117, F-35A a także natowskie Tornado IDS.

Bomba B61 w wersjach Mod 7, Mod 10 i Mod 11 nadal znajduje się na uzbrojeniu amerykańskich sił zbrojnych.

• Mod 1
• Mod 2
• Mod 3 – taktyczna, moc regulowana (0,3; 1,5; 5; 10; 60; 80; lub 170 kT)
• Mod 4 – taktyczna, moc regulowana (0,3; 1,5; 5; 10; 60; 80; lub 170 kT)
• Mod 5
• Mod 6
• Mod 7 – strategiczna, moc wybuchu regulowana (prawdopodobnie cztery nastawy, maksymalna moc 350 kT (500 kT (?))
• Mod 8
• Mod 9
• Mod 10 – taktyczna, moc regulowana (0,3; 1,5; 5; 10; 60; 80; lub 170 kT)
• Mod 11 – strategiczna, zastąpiła bombę B28FI
• B61 Mod 12 (B61-12) była rozwijana co najmniej od 2011 roku, i jest pierwszym modelem z systemem precyzyjnego naprowadzania. Bomba wyposażona jest w układ nawigacji innercyjnej oraz GPS, zbliżony do układu w konwencjonalnej bombie JDAM^[1]. Termonuklearna głowica bomby ma prawdopodobnie maksymalną moc 50 kT, która może być jednak zmniejszona przez personel naziemny, być może do 0,3 Kt podobnie jak we wcześniejszych bombach^[1].

• Andrzej Kiński, Amerykańskie bomby atomowe, Nowa Technika Wojskowa 10/95. ISSN 1230-1655
• Joseph Trevithick: Get To Know America’s Long Serving B61 Family Of Nuclear Bombs. The War Zone, 30 czerwca 2019. [dostęp 2024-10-21]. (ang.).