Carl August Dohrn

Carl August Dohrn

Data i miejsce urodzenia	27 czerwca 1806 Szczecin
Data i miejsce śmierci	10 maja 1892 Szczecin
Zawód, zajęcie	przyrodnik, entomolog, tłumacz literatury pięknej
Multimedia w Wikimedia Commons

Carl August Dohrn (ur. 27 czerwca 1806 w Szczecinie, zm. 10 maja 1892 tamże) – niemiecki przyrodnik, entomolog i tłumacz literatury pięknej.

W latach 1842–1887 prezes Stettiner Entomologische Verein, redaktor naczelny czasopisma „Stettiner Entomologische Zeitung”, a w latach 1846–1866 także „Linnaea entomologica”. Ojciec entomologów Heinricha (1838–1913) i Antona (1840–1909).

Urodził się 27 czerwca 1806 roku w Szczecinie^[1] ; syn Heinricha (1769–1852), bogatego kupca, szczecinianina od 1790 roku^[2]. Dzieciństwo spędził w Szczecinie i okolicach^[3]. Podczas letnich pobytów w rodzinnej posiadłości w Binow zbierał okazy owadów i rozwinął zainteresowanie entomologią^[4].

W wieku lat 16 ukończył gimnazjum w Szczecinie i rozpoczął studia prawnicze na uniwersytecie Humboldtów w Berlinie^[5] . Podczas studiów rozwijał zainteresowania muzyczne i literackie, utrzymując kontakty z Felixem Mendelssohnem (1809–1847) i Heinrichem Dornem (1769–1852)^[6]. Po studiach wrócił do rodzinnego miasta, gdzie rozpoczął pracę jako referendarz^[5] . Wkrótce jednak ponownie wyjechał wskutek konfliktu z ojcem, który nie akceptował jego wyboru przyszłej małżonki^[5] . Przebywał w Monachium, Paryżu i Berlinie, lecz w końcu za namową Alexandra von Humboldta (1769–1859) pojednał się z rodziną i wrócił do Szczecina^[5] [7].

Następnie zainteresował się kupiectwem i pracą dla firmy ojca, który sfinansował mu naukę zawodu^[5] . Dohrn nauczył się wówczas francuskiego, hiszpańskiego, angielskiego i włoskiego, i odbył podróże do Norwegii, Szwecji, Francji, Włoch, Algierii, Hiszpanii i Brazylii^[5] . Podczas tych podróży ponownie zbierał okazy chrząszczy oraz zaczął kolekcjonować pieśni ludowe^[5] .

Do Szczecina powrócił w 1837 roku, gdzie zajął się tłumaczeniem literatury hiszpańskiej, wydając cztery tomy przekładów dramatów oraz niektórych mniej znanych komedii Calderona (1600–1681)^[5] . W tym samym roku zawarł związek małżeński z Adelheid Dietrich (1804–1883), która w końcu uzyskała akceptację ojca^[5] . Para doczekała się trzech synów – Heinricha (1838–1913), Antona (1840–1909) i Wilhelma, oraz córki Annę^[1] . Jego prawnukiem (wnukiem córki) był dyrygent Wilhelm Furtwängler (1886–1954)^[1] .

Dohrn wkrótce zaangażował się w działalność entomologiczną w ramach założonego w 1837 roku Stettiner Entomologische Verein^[5] . Po śmierci pierwszego prezesa towarzystwa Wilhelma Schmidta (1805–1843) objął jego kierownictwo^[5] . W latach 1843–1887 był redaktorem naczelnym czasopisma „Stettiner Entomologische Zeitung”, a w latach 1846–1866 także „Linnaea entomologica”^[1] . Współpracował z wieloma badaczami niemieckimi i zagranicznymi^[1] . Wielokrotnie odwiedzał Anglię, m.in. w 1852 roku wraz z Philippem Christophem Zellerem (1808–1883), w 1854 roku z Carlem Henrikem Bohemanem (1796–1868) i w 1857 roku z Hermannem Augustem Hagenem^[8]. Zgromadził obszerne zbiory okazów chrząszczy^[8]. W 1887 roku, w wieku 81 lat, zrezygnował ze stanowiska prezesa szczecińskiego towarzystwa entomologicznego, a nowym prezesem został jego syn Heinrich^[5] .

Zmarł 10 maja 1892 roku w Szczecinie^[5] . Spadkobiercy przekazali jego kolekcję chrząszczy i obszerną bibliotekę na rzecz miasta Szczecina^[1] .

• 1855 – Catalogus Coleopterorum Europae^[5] 
• 1859 – Catalogus Hemipterorum^[5] 

• 1855 – członek Royal Entomological Society of London (honorowy członek od 1885 roku)^[8]
• 1862 – tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Albertyna w Królewcu^[5] 
• 1882 – członek Niemieckiej Akademii Przyrodników Leopoldina (niem. Deutsche Akademie der Naturforscher Leopoldina)^[9] 

Na cześć Carla Augusta Dohrna nazwano jeden z gatunków chrząszczy z rodzaju Anillinus z rodziny biegaczowatych – Anillinus dohrni^[10].

• Bousquet, Yves: Catalogue of Geadephaga (Coleoptera, Adephaga) of America, north of Mexico. PenSoft Publishers LTD, 2012. ISBN 9789546426581. [dostęp 2023-01-18]. (ang.).
• Deutsche Akademie der Naturforscher Leopoldina: Mitgliederverzeichnis. [dostęp 2023-01-18]. (niem.).
• Dohrn, Heinrich. Nekrolog: C. A: Dohrn. „Entomologische Zeitung Stettin”, s. 281–322, 1892. [dostęp 2023-01-18]. (niem.). 
• D[ouglas], J. W. Obituary. „The Entomologist’s Monthly Magazine”. 3, s. 164–165, 1892. Gurney & Jackson. (ang.). 
• Encyklopedia Szczecina, Tom I. Szczecin: Uniwersytet Szczeciński, 2000, s. 193. ISBN 83-7241-089-5. (pol.).
• Heß, Wilhelm: Dohrn, Carl August. W: Allgemeine Deutsche Biographie. T. 47. 1903, s. 779–780. (niem.).
• Ronge, Grete: Dohrn, Carl August. W: Neue Deutsche Biographie [Online-Version]. T. 4. 1959, s. 56. (niem.).

• Schubert, Editha: Dohrn, Carl August. [w:] Senckenberg Deutsches Entomologisches Institut: Biographies of the Entomologists of the World [on-line]. [dostęp 2023-01-19]. (ang.).