Cassytha
Kwiaty Cassytha filiformis | |||
| Systematyka[1][2] | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Podkrólestwo | |||
| Nadgromada | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Nadklasa | |||
| Klasa | |||
| Nadrząd | |||
| Rząd | |||
| Rodzina | |||
| Rodzaj |
Cassytha | ||
| Nazwa systematyczna | |||
| Cassytha Osbeck C.Linnaeus, Sp. Pl.: 35 (1753)[3] | |||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
C. glaucescens R. Brown[4] | |||
| Synonimy | |||
| |||
| Homonimy | |||

Cassytha – rodzaj pnączy z rodziny wawrzynowatych (Lauraceae). Obejmuje 22 gatunki[3]. W większości występują one w Australii (19 gatunków, w tym 16 to endemity[6]), nieliczne gatunki rosną w Azji Południowo-Wschodniej i Australazji, dwa gatunki rosną w południowej Afryce i jeden (Cassytha filiformis) jest szeroko rozprzestrzeniony na wszystkich kontynentach w strefie międzyzwrotnikowej[3]. Są to półpasożyty[7].
Owoce są jadalne. Pędy w Queensland wykorzystywane były do wypychania materacy. Lokalnie rośliny z tego rodzaju wykorzystywane są jako lecznicze. We wschodniej Azji Cassytha filiformis służy do barwienia na brązowo[6].
Nazwa rodzaju utworzona została z greckiej nazwy kanianki Cuscuta – kasytas[8].
Morfologia
- Pokrój
- Pnącza o cienkich, zielonych do brązowych pędach, przyczepiających się do krzewów i drzew za pomocą ssawek, będących zmodyfikowanymi korzeniami[7][9].
- Liście
- Zredukowane do drobnych łusek[9].
- Kwiaty
- Obupłciowe, drobne, trzykrotne, na szypułkach lub siedzące, wsparte łuskowatymi przysadkami i dwoma podkwiatkami, przylegającymi od zewnątrz do okwiatu. Kwiaty tworzą kłosowaty, groniasty lub główkowaty kwiatostan. Okwiat złożony jest z dwóch okółków po trzy listki, z których trzy zewnętrzne są bardzo drobne. Okwiat zamyka się po przekwitnieniu. Pręcików jest 9, w dwóch okółkach po trzy, czasem z pręcikami środkowego lub najbardziej wewnętrznego okółka zredukowanymi do prątniczków. Zalążnia siedząca, zamknięta jest w okwiecie, zwieńczona krótką szyjką i drobnym znamieniem[9].
- Owoce
- Zamknięte w całości w mięśniejącym dnie kwiatowym i okwiecie. Liścienie są mięsiste i nierówne[9].
Systematyka
- Pozycja systematyczna
Jeden z rodzajów rodziny wawrzynowatych (Lauraceae), wchodzącej w skład rzędu wawrzynowców (Laurales)[2][5].
Rodzaj tradycyjnie wyodrębniany był w monotypową podrodzinę Cassythoideae[10][7]. W niektórych ujęciach wyodrębnia się Cassythaceae nawet jako odrębną rodzinę[11]. Współcześnie jednak badania genetyczne wykazały, że kladem bazalnym w obrębie wawrzynowatych jest jedyny przedstawiciel tej rodziny ze słupkiem dolnym – Hypodaphnis zenkeri, wyodrębniany w efekcie w randze podrodziny Hypodaphnideae Reveal[2][12]. Kolejna linia rozwojowa nazywana jest podrodziną Cryptocaryeae i obejmuje 6 rodzajów (w tym np. Cryptocarya, Beilschmiedia, Endiandra). Dopiero kolejny klad tworzy Cassytha zagnieżdżona w efekcie mocno w głębi rodziny[2].
- Wykaz gatunków[3]
- Cassytha aurea J.Z.Weber
- Cassytha candida (J.Z.Weber) J.Z.Weber
- Cassytha capillaris Meisn.
- Cassytha ciliolata Nees
- Cassytha filiformis L.
- Cassytha flava Nees
- Cassytha flindersii (J.Z.Weber) J.Z.Weber
- Cassytha glabella R.Br.
- Cassytha larsenii Kosterm.
- Cassytha melantha R.Br.
- Cassytha micrantha Meisn.
- Cassytha nodiflora Meisn.
- Cassytha paniculata R.Br.
- Cassytha pedicellosa J.Z.Weber
- Cassytha peninsularis J.Z.Weber
- Cassytha pergracilis (Hatus.) Hatus.
- Cassytha phaeolasia (F.Muell.) Benth.
- Cassytha pomiformis Nees
- Cassytha pondoensis Engl.
- Cassytha pubescens R.Br.
- Cassytha racemosa Nees
- Cassytha rufa J.Z.Weber
Przypisy
- ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2025-09-23] (ang.).
- ↑ a b c d Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2025-09-23] (ang.).
- ↑ a b c d e Cassytha Osbeck. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2025-09-23].
- ↑ Cassytha. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2025-09-23].
- ↑ a b GenusCassytha Osbeck. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2025-09-23].
- ↑ a b David J. Mabberley, Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 170, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200.
- ↑ a b c Armen Takhtajan: Flowering Plants. Springer, 2009, s. 52. ISBN 978-1-4020-9608-2.
- ↑ Henk van der Werff, Cassytha Osbeck, [w:] Flora of North America [online], eFloras.org [dostęp 2025-09-23].
- ↑ a b c d Henk van der Werff: Cassytha Osbeck. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2025-09-23].
- ↑ Gurcharan Singh: Plant Systematics. Enfield: Science Publishers, 2004, s. 323-324. ISBN 1-57808-351-6.
- ↑ L. Watson, M.J. Dallwitz: Lauraceae Juss.. [w:] The Families of Angiosperms [on-line]. delta-intkey.com. [dostęp 2019-04-26].
- ↑ Maarten J. M. Christenhusz, Michael F. Fay, Mark W. Chase: Plants of the World: An Illustrated Encyclopedia of Vascular Plants. Richmond, Chicago: Kew Publishing, The University of Chicago Press, 2017, s. 112-114. ISBN 978-1842466346.
- African Plant Database ID: 189165
- EoL: 72879
- Flora of China: 105813
- Flora of North America: 105813
- GBIF: 3033998
- iNaturalist: 119899
- IPNI: 21371-1
- ITIS: 18172
- NCBI: 121072
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:21371-1
- Tela Botanica: 98665
- identyfikator Tropicos: 40002402
- USDA PLANTS: CASSY
- CoL: 3J5B
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.