Charles Augustus Young

Charles Augustus Young (ur. 15 grudnia 1834 roku w Hanover, zm. 3 stycznia 1908 roku tamże) – amerykański astronom, profesor akademicki, badacz w dziedzinie fizyki słonecznej.

Urodził się w Hanover w stanie New Hampshire. Pochodził z rodziny związanej ze środowiskiem akademickim – jego ojciec Ira Young oraz dziadek Ebenezer Adams byli profesorami nauk ścisłych w Dartmouth College. W 1853 roku ukończył studia w tej samej instytucji, uzyskując najlepszy wynik na swoim roku. Latem tego samego roku wyjechał z ojcem do Europy w celu zbadania funkcjonujących tam obserwatoriów oraz pozyskania instrumentów naukowych dla powstającego Shattuck Observatory.

W latach 1853–1855 pracował jako nauczyciel przedmiotów klasycznych w Phillips Academy w Andover w stanie Massachusetts. Następnie do 1856 roku studiował w tamtejszym seminarium teologicznym. Planował podjęcie pracy misjonarskiej, kontynuując w tym okresie działalność dydaktyczną.

Na początku 1857 roku objął stanowisko profesora matematyki, filozofii przyrody i astronomii w Western Reserve College w Hudson w stanie Ohio. W tym samym roku wziął ślub z Augustą S. Mixer (zmarłą w 1901 roku).

W czasie wojny secesyjnej, w 1862 roku, na wezwanie gubernatora Ohio służył przez cztery miesiące w stopniu kapitana kompanii B w 85. pułku ochotników z Ohio. Do jego obowiązków należało m.in. eskortowanie jeńców wojennych do Vicksburga. Służba wojskowa negatywnie wpłynęła na jego stan zdrowia. W lutym 1866 roku wrócił do Dartmouth College, gdzie przejął po zmarłym ojcu katedrę filozofii przyrody i astronomii.

Charles Augustus Young specjalizował się w obserwacjach spektroskopowych Słońca. 7 sierpnia 1869 roku, podczas zaćmienia Słońca w Burlington, wykazał, że zielona linia widmowa (określana jako linia 1474 K) jest emitowana przez koronę słoneczną, a nie przez protuberancje. We wrześniu 1870 roku wykonał pierwsze w historii zdjęcie protuberancji na brzegu tarczy słonecznej.

22 grudnia 1870 roku w trakcie obserwacji zaćmienia w hiszpańskim Jerez odkrył tak zwaną warstwę odwracającą atmosfery słonecznej, rejestrując zjawisko odwrócenia ciemnych linii widmowych w jasne (widmo błyskowe)^[1]. Jesienią 1871 roku opracował wstępny katalog 103 jasnych linii widmowych chromosfery, a w grudniu prowadził precyzyjne obserwacje widma komety Enckego.

Latem 1872 roku kierował ekspedycją naukową U.S. Coast Survey do Sherman w stanie Wyoming (na wysokość ok. 8300 stóp n.p.m.). Zidentyfikował tam kolejne 170 linii chromosferycznych oraz zaobserwował regularne odwrócenie linii wapnia H i K na tarczy Słońca. W 1872 roku został członkiem National Academy of Sciences i Amerykańskiego Towarzystwa Filozoficznego. Brał udział w ekspedycjach naukowych, m.in. obserwując przejście Wenus w Pekinie (1874) pod kierownictwem J. C. Watsona.

Latem 1876 roku za pomocą siatki dyfrakcyjnej zastosował zjawisko Dopplera do zbadania rotacji Słońca, wykonując pierwsze dokładne pomiary ilościowe prędkości tego ruchu.

Latem 1877 roku przyjął posadę profesora astronomii na Uniwersytecie w Princeton, co zapewniło mu dostęp do nowoczesnego wyposażenia i zredukowało obciążenie dydaktyczne. W 1878 roku kierował uczelnianą ekspedycją do Denver na obserwację zaćmienia Słońca, a rok później przeprowadził serię mikrometrycznych pomiarów średnic polarnych i równikowych Marsa z użyciem teleskopu o średnicy 9,5 cala.

W 1882 roku nadzorował uruchomienie 23-calowego refraktora Clarka w Halsted Observatory w Princeton, wykorzystując go 6 grudnia do obserwacji tranzytu Wenus. W 1887 roku zorganizował wyprawę do Rosji w celu obserwacji zaćmienia Słońca (uniemożliwionej przez warunki pogodowe) i wizytował europejskie obserwatoria. Ponownie organizował ekspedycję na zaćmienie Słońca 28 maja 1900 roku do Wadesboro w Karolinie Północnej. W 1895 roku dołączył do rady doradczej nowo utworzonego czasopisma „Astrophysical Journal”.

W 1872 roku opublikował broszurę The Sun and the phenomena of its atmosphere. W 1881 roku wydał popularnonaukową książkę The Sun, która doczekała się licznych tłumaczeń. W 1888 roku ukazał się jego podręcznik akademicki General Astronomy, sprzedany w nakładzie około 30 000 egzemplarzy. Na jego podstawie opracował uproszczone wersje: Elements of Astronomy (1890), Lessons in Astronomy (1891) oraz Manual of Astronomy (1902).

Za badania spektroskopowe w 1891 roku otrzymał Medal Janssena, przyznawany przez Francuską Akademię Nauk. W trakcie kariery przyznano mu stopnie honorowe takich uczelni jak Columbia, Dartmouth i Western Reserve.

W czerwcu 1905 roku, po 28 latach pracy w Princeton, przeszedł na emeryturę, uzyskując tytuł profesora emeritusa oraz honorowy doktorat praw (LL.D.) tej instytucji. Zmarł 3 stycznia 1908 roku w Hanover w wyniku zapalenia płuc, po wieloletniej chorobie Brighta.

• Spektroskopia astronomiczna

• Edwin B.E.B. Frost Edwin B.E.B., Biographical Memoir of Charles Augustus Young, 1834–1908, „Biographical Memoirs of the National Academy of Sciences”, 7, Washington: National Academy of Sciences, kwiecień 1910, s. 89–114  (ang.).

Zobacz multimedia związane z tematem: Charles Augustus Young

• Teksty autorstwa Charlesa Augustusa Younga w Wikiźródłach (ang.)