Chimbu
| Populacja |
250 tys. |
|---|---|
| Miejsce zamieszkania |
Papua-Nowa Gwinea (doliny Chimbu, Koro, Wahgi) |
| Język | |
| Religia |
chrześcijaństwo (katolicyzm, protestantyzm), wierzenia tradycyjne |
| Grupa |
Chimbu, także: Kuman, Simbu[1] – lud papuaski z Papui-Nowej Gwinei[2]. Lud Chimbu zamieszkuje doliny Chimbu, Koro i Wahgi w regionie gór centralnych[1]. Ich populacja wynosi 250 tys. osób[2]. Należą do najliczniejszych grup papuaskich[3].
Posługują się językiem chimbu (kuman) z postulowanej rodziny transnowogwinejskiej[4]. W użyciu są także różne inne języki z grupy chimbu-wahgi (częściowo w zaniku), a także tok pisin i angielski[5]. Nazwę „Chimbu” mieli nadać im australijscy podróżnicy w latach 30. XX wieku[1]. Sama ludność regionu – na poziomie lokalnym – chętniej identyfikuje się z własnym klanem bądź plemieniem[1].
Ludność na północ od Chimbu to Bundi, na południe – Gumine, na wschód – Chuave i Siane, na zachód – Kuma. Pod względem kultury są stosunkowo bliscy grupie etnicznej Kuma[1].
Wyznają chrześcijaństwo (katolicyzm i protestantyzm), ale utrzymują się wśród nich także wierzenia tradycyjne. Powszechne są kulty synkretyczne czerpiące z chrześcijaństwa i animizmu[2].
Tradycyjnie zajmują się rolnictwem ręcznym na terenach wysokogórskich[2]. Kluczowe znaczenie mają bataty, które są głównym składnikiem pożywienia[1]. Znaczną rolę odgrywa hodowla świń. Od XX wieku hodują bydło, konie i drób, uprawia się także kawę na sprzedaż[2]. Rzemiosło tradycyjne w dużej mierze zanikło[1].
We wszelkich sferach tradycyjnego życia społecznego dominowali mężczyźni[2]. Struktura społeczna opiera się na rodach patrylinearnych[1][2].
Przypisy
- ↑ a b c d e f g h Karl Rambo, Paula Brown, Chimbu, [w:] David Levinson (red.), Encyclopedia of World Cultures, t. 2: Oceania, Boston: G.K. Hall, 1991, s. 34–37, ISBN 0-8168-8840-X, OCLC 22492614 [dostęp 2020-06-02] [zarchiwizowane z adresu 2020-06-02] (ang.).
- ↑ a b c d e f g Michaił Anatoljewicz Czlenow, Czimbu, [w:] Walerij Aleksandrowicz Tiszkow (red.), Narody i rieligii mira: encykłopiedija, Moskwa: Bolszaja rossijskaja encykłopiedija, 1998, s. 626, ISBN 978-5-85270-155-8, OCLC 40821169 [dostęp 2024-08-15] (ros.).
- ↑ Nikołaj Aleksandrowicz Butinow, Papuasy, [w:] Walerij Aleksandrowicz Tiszkow (red.), Narody i rieligii mira: encykłopiedija, Moskwa: Bolszaja rossijskaja encykłopiedija, 1998, s. 410–411, ISBN 978-5-85270-155-8, OCLC 40821169 [dostęp 2024-08-15] (ros.).
- ↑ M. Paul Lewis, Gary F. Simons, Charles D. Fennig (red.), Kuman, [w:] Ethnologue: Languages of the World, wyd. 18, Dallas: SIL International, 2015 [dostęp 2020-06-02] [zarchiwizowane z adresu 2015-09-21] (ang.).
- ↑ Dzibiel Gierman Walentinowicz: Czimbu. Bolszaja rossijskaja encykłopiedija, 2022-08-18. [dostęp 2024-08-15]. [zarchiwizowane z tego adresu (2024-08-15)]. (ros.).
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.