Ciochowice

Ciochowice

wieś
Ciochowice – Kapliczka pod wezwaniem Św. Marii Magdaleny
Państwo	Polska
Województwo	śląskie
Powiat	gliwicki
Gmina	Toszek
Wysokość	223 m n.p.m.
Liczba ludności (2022)	401[2]
Strefa numeracyjna	32
Kod pocztowy	44-180[3]
Tablice rejestracyjne	SGL
SIMC	0222462
Położenie na mapie gminy Toszek Ciochowice
Położenie na mapie Polski Ciochowice
Położenie na mapie województwa śląskiego Ciochowice
Położenie na mapie powiatu gliwickiego Ciochowice
50°25′42″N 18°31′18″E/50,428333 18,521667[1]
Multimedia w Wikimedia Commons

Ciochowice (niem. Ciochowitz^[4], 1936-1945 Stillenort^[5]) – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie śląskim, w powiecie gliwickim, w gminie Toszek^[6][7].

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Toszku.

W okresie II wojny światowej w granicach III Rzeszy. Jako ziemie odzyskane przyłączone do Polski w 1945. W latach 1945–1950 w granicach województwa śląskiego, w latach 1950–1975 w granicach tzw. dużego województwa katowickiego (w latach 1953-56 przemianowanego na stalinogrodzkie), a w latach 1975–1998 w granicach tzw. małego województwa katowickiego. W latach 1946–1954 wchodziły w skład Gminy Pławniowice, do reformy wprowadzającej gromady, natomiast od 1 stycznia 1973 stały się częścią Gminy Toszek.

Integralne części wsi Ciochowice^[6][7]

SIMC	Nazwa	Rodzaj
0222479	Gajówka	część wsi

Ciochowice leżą około 3 km na południe od Toszka, w dolinie strumyka będącego dopływem Potoku Toszeckiego.

Najbliższymi miejscowościami są: Pisarzowice, Boguszyce, Słupsko, Bycina oraz Toszek.

We wsi znajduje się remiza Ochotniczej Straży Pożarnej, powstała w 1888 roku, przy której działa Młodzieżowa Drużyna Pożarnicza – MDP Ciochowice, znajduje się również przystanek autobusowy, sala sportowo-taneczna oraz leśniczówka nadleśnictwa Rudziniec.

Miejscowość stanowi samodzielne sołectwo, które obejmuje obszar o powierzchni 439,8513 ha. W wyborach do Rady Miejskiej w Toszku Ciochowice należy do okręgu wyborczego nr 3, któremu przysługuje 1 mandat. Okręg ten współtworzy również sołectwo Pisarzowice.

Dawne zapisy nazwy Ciochowice świadczą, że nazwa przez stulecia niewiele się zmieniła:

• Shzouitz (1302)
• Tiachowicze (1537) (czyt. Ciachowice)
• Tiachowice (1539) (czyt. Ciachowice)
• Tiachowitz (1540) (czyt. Ciachowic)
• Chiechowic (1679)
• Scheihowitz (1782)
• Ciochowitz (przed 1936)
• Stillenort (12.02.1936 – 1945)
• Ciochowice (od 1946)^[8]

Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 16 lutego 1302 roku, z bulli papieża Bonifacego VIII, w której zatwierdza on wszystkie posiadłości, jakie kiedykolwiek otrzymał klasztor cystersów z Jemielnicy. Pierwotnie należała do tego klasztoru, na rzecz którego, musiała płacić dziesięcinę, następnie przeszła do klucza dóbr toszecko-pyskowickich. Występują słabo widoczne ślady grodziska z XII–XIV wieku. Krążą legendy o istniejącym tu niegdyś zamku, o zamurowanych w jego lochach krzyżakach i ogromnym skarbie.

W 1539 należały do Jana Starzimskiego. W 1790 hrabia Henryk Leopold von Seherr-Thoss zakupił Ciochowice za 300 000 talarów, włączając je do dominium bycińskiego. Za 280 000 talarów przeszły w 1838 pod panowanie rodziny Hohenlohe-Öhringen. Od 1780 roku dzieci z Ciochowic uczęszczały do szkoły w sąsiedniej Bycinie, aż do 1876, czyli powstania szkoły podstawowej w samych Ciochowicach.

W drugiej połowie XIX wieku we wsi znajdował się młyn, który według legendy został pochłonięty przez bagno. 20 marca 1888 roku założona została Ochotnicza Straż Pożarna, działająca nieformalnie od 1883. W 1906 roku w ogrodzie szkolnym wykopano młot kamienny pochodzący z neolitu. Znalezisko liczy ponad 3000 lat. Miejscowy nauczyciel przekazał je do Muzeum w Gliwicach. Przed II wojną światową wieś należała administracyjnie do Niemiec. W plebiscycie w 1921 roku za Polską opowiedziało się 80%, a za Niemcami 20% uprawnionych do głosowania. W 1946 roku nazwa wsi dostosowana została do wymowy ludowej – Ciochowice. W latach 1946–1954 wchodziły w skład Gminy Pławniowice, natomiast od 1 stycznia 1973 stały się częścią Gminy Toszek. W 2001 roku zlikwidowano szkołę podstawową, będącą filią szkoły w Toszku. 22 lipca 2009 roku z okazji 200-lecia powstania kapliczki wieś odwiedził biskup Jan Wieczorek.

Rozwój demograficzny wsi:

• 1910: 394 mieszkańców
• 1933: 670 mieszkańców
• 1939: 698 mieszkańców
• 2000: 539 mieszkańców
• wrzesień 2013: 374 mieszkańców (163 mężczyzn, 211 kobiet)

• Kapliczka Św. Marii Magdaleny – kapliczka z 1809 roku, w szczycie przyczółek z sygnaturką, zwieńczona kutym krzyżem. Na szczycie kapliczki data jej odnowienia, rok 1909, wewnątrz polichromowana ludowa rzeźba św. Jana Nepomucena z 1800 roku i obraz Matki Boskiej Częstochowskiej na szkle z pierwszej połowy XIX wieku. Pierwotnie pod wezwaniem św. Jana Nepomucena.
• Tablica pamiątkowa – tablica pamiątkowa poświęcona mieszkańcom Ciochowic poległym w czasie I wojny światowej. Na tablicy znajduje się napis: Gefallen fürs Vaterland! 1914-1918 i 19 nazwisk.
• Krzyż drewniany – przydrożny krzyż.
• Krzyż kamienny – neogotycki krzyż z 1901 roku. U podstawy krzyża znajduje się napis: Es ist vollbracht! czyli: Dokonało się!.
• Grodzisko średniowieczne – grodzisko z XII–XIV wieku, owalne o średnicach 31 m i 36 m, wysokości 1,5 m. W 1968 roku wpisane do rejestru zabytków, stanowisko archeologiczne. Położone w zachodniej części wsi, na łąkach, po wschodniej stronie strumyka.

Przez wieś przebiega szlak turystyczny:

• – Szlak Okrężny Wokół Gliwic

W latach 1876–2001 we wsi funkcjonowała szkoła podstawowa, będąca filią Szkoły Podstawowej nr 1 w Toszku, kształcąca, w ostatnich latach funkcjonowania, klasy I–III. Po roku 2001 nauczanie przeniesione zostało do Szkoły Podstawowej im. Gustawa Morcinka w Toszku.

W Ciochowicach działa Ludowy Klub Sportowy Przyszłość Ciochowice, grający obecnie^[kiedy?] w IV lidze, gr. śląskiej I.

• Barwy: niebiesko-żółte
• Prezes: Rainhard Morawiec (od 1985)
• Trener: Andrzej Orzeszek (od 2013)
• Stadion: Stadion w Ciochowicach, 450 miejsc
• Adres: ul. Szkolna 19, Ciochowice, 44-180 Toszek

Kalendarium:

• 1948 – założenie Klubu, jako LZS Przyszłość
• 1952 – pierwsze rozgrywki w D-klasie
• 1955 – awans do C-klasy
• 1964 – awans do B-klasy
• 1980 – awans do A-klasy
• 1985 – awans do klasy okręgowej
• 2009 – awans do IV ligi

We wsi znajduje się kompleks sportowy przy LKS Przyszłość Ciochowice, wybudowany w latach 1992–1998, przy czynnym udziale mieszkańców wsi. W latach 1999–2001 zmodernizowano boisko sportowe. W 2010 zamontowano stałe miejsca siedzące.

• Wieś graniczy z drogą wojewódzką 907 oraz drogą krajową 94.
• Przez północne krańce wsi przebiega linia kolejowa Gliwice-Opole Główne.
• Najbliższy wjazd na autostradę: A4 Łany (284) – 9 km
• Najbliższe lotnisko: Katowice-Pyrzowice – 50 km

• Krzysztof z Tiachowicz – kanclerz księstwa raciborskiego w latach 1488–1499
• Ks. Ignacy Dobiasz (1880–1941) – salezjanin męczennik, zamordowany w KL Auschwitz.

Na terenie wsi działalność duszpasterską prowadzi kościół rzymskokatolicki. Miejscowość należy do Parafii św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Toszku. Kilka razy w roku odprawiane są msze św. przy Kaplicy Św. Marii Magdaleny.

• Ciochowice, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. I: Aa – Dereneczna, Warszawa 1880, s. 703 .