Colin Archer
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data śmierci | |
| Zawód, zajęcie | |
| Miejsce zamieszkania | |
| Narodowość | |
| Rodzice |
William Archera |
| Krewni i powinowaci |
12. rodzeństwa |


Colin Archer (ur. 22 lipca 1832 w Larvik, zm. 8 lutego 1921) – norweski projektant i budowniczy statków morskich z Larvik (Norwegia), znany m.in. jako budowniczy żaglowca „Fram” Fridtjofa Nansena (wypożyczonego Roaldowi Amundsenowi) i producent niezatapialnych żaglowych statków ratunkowych (Rescue Boats).
Życiorys
Colin Archer był synem Williama Archera, prowadzącego do roku 1825 skład drewna w Perth (Szkocja), i Julii de domo Walker. Rodzice w roku 1825 emigrowali do Norwegii. Mieli łącznie trzynaścioro dzieci. Colin miał sześciu starszych braci: Charlesa (1813–1862), Johna (1814–1857), Davida (1816–1900), Williama (1818–1896), Archibalda (1820–1902) i Thomasa (1823–1905). Bracia kolejno wyjeżdżali do Australii: Dawid w roku 1834, a Thomas[1] i William w roku 1838, gdy Colin był kilkuletnim chłopcem. Zajęli się eksploracją dzikich terenów i rozwijaniem pasterstwa – hodowli owiec i bydła – w południowej części Queensland[2]. Charles i John (marynarz) dołączyli do nich w roku 1841[3]. W roku 1854 znalazł się tam również Colin, a w 1860 – Archibald (od 1881 roku – pełnomocnik generalny ds. Queensland, odznaczony w roku 1884 Orderem św. Michała i św. Jerzego). Colin Archer zasłużył się jako eksplorator górnego biegu rzeki Fitzroy (okolice Rockhampton[4]).
Bracia rozpoczęli hodowlę w rejonie przypominającym krajobrazowo rodzinną Norwegię, a równocześnie umożliwiającym rzeczny transport materiałów, w tym produkowanej wełny do sklepów w Rockhampton[3].
Po powrocie do Norwegii Colin zajął się projektowaniem i budową statków żaglowych. Najbardziej znanym jego dziełem jest żaglowiec „Fram”, zbudowany w 1892 roku na zamówienie Fridtjofa Nansena. Zalety konstrukcji statku przyczyniły się do sukcesów ekspedycji polarnych Nansena (1893–1896), Ottona Sverdrupa (1898–1902) i Roalda Amundsena (1910–1912)[3].
Z wykorzystaniem materiałów pozostałych po budowie „Fram” Archer zbudował w roku 1893, dla norweskiej Spółki Ratunkowej (Redningsselskapets), statek ratowniczy RS1 o konstrukcji, dzięki której był określany później jako „niezatapialny”. Gdy RS1 „Colin Archer” wycofywano z eksploatacji w roku 1933, stwierdzono, że przez 40 lat uratowała 237 mężczyzn od pewnej śmierci (67 łodzi) i udzieliła pomocy łącznie 1522 łodziom z 4500 ludźmi na pokładzie[5][6]. RS1 był pierwszym z serii statków ratunkowych (w tym np. RS22 „Colin Archer II”[7]).
Dla potrzeb działalności hodowlanej w Australii Colin Archer wybudował kecz „Ellida” (ładowność 20 ton) – pierwszy statek żaglowy, który pokonywał trasę z Maryborough do Rockhampton pod prąd.
Upamiętnienie
Dla uhonorowania dokonań Colina Archera jego imię nadano półwyspowi wielkiej niezamieszkałej wyspy Devon (Nunavut) – Colin Archer Peninsula[8].
Co dwa lata żeglarze różnych krajów uczestniczą w „Colin Archer Memorial Race”. Startują z Lauwersoog w Holandii, aby po pokonaniu ok. 365 mil morskich (ok. 676 km) w czasie 3, 4 lub 5 dni żeglugi (zależnie od pogody i typu jachtu) dotrzeć do mety w Larvik[9][10][11].
Przypisy
- ↑ ARCHER, THOMAS (1823-1905), Queensland pioneer. [w:] Dictionary of Australian Biography; Project Gutenberg Australia [on-line]. gutenberg.net.au. [dostęp 2012-12-30]. (ang.).
- ↑ Archibald Archer: Fitzroy Waters. From Sheeps to Cattle and Coal. espace.library.uq.edu.au, 1972. [dostęp 2012-12-30]. (ang.).
- ↑ a b c Mary O'Keeffe: Archer, Colin (1832–1921). [w:] Australian Dictionary of Biography [on-line]. National Centre of Biography, Australian National University. [dostęp 2012-12-30]. (ang.).
- ↑ Rockhampton nad rzeką Fitzroy. [w:] maps.google.pl [on-line]. [dostęp 2012-12-31].
- ↑ En legende i norsk sjøfarts historie på en rekke enkeltområder. [w:] Galeas Trading AS - Colin Archer RS1 [on-line]. galeas.no. [dostęp 2012-12-31]. (norw.).
- ↑ Oyvind Snibsoer: R/S Colin Archer's First Rescue (opis pierwszej wyprawy ratunkowej RS1; maj 1894). [w:] Fragment książkiwydanej w roku 1991 [on-line]. forum.woodenboat.com. [dostęp 2012-12-31]. (ang.).
- ↑ RS 22 "Colin Archer II". [w:] Redningsselskapet [on-line]. www.redningsselskapet.no. [dostęp 2012-12-31]. (norw.).
- ↑ Colin Archer Peninsula: Canada. [w:] SOURCE: National Geospatial-Intelligence Agency, Bethesda, MD, USA [on-line]. www.geographic.org. [dostęp 2012-12-31]. (ang.).
- ↑ Colin Archer Memorial Race. [w:] Welkome [on-line]. www.camr.nl. [dostęp 2012-12-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-07-13)]. (niderl.).
- ↑ Colin Archer Memorial Race. [w:] YouTube [on-line]. [dostęp 2012-12-30].
- ↑ [1]Magazyn Wiatr - Luty 2021
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.