Daniel Petzold

Ten artykuł od 2023-06 zawiera treści, przy których brakuje odnośników do źródeł.

Należy dodać przypisy do treści niemających odnośników do źródeł. Dodanie listy źródeł bibliograficznych jest problematyczne, ponieważ nie wiadomo, które treści one uźródławiają.
Sprawdź w źródłach: Google Books • Google Scholar • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary)
Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się w dyskusji tego artykułu.
Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu.

Daniel Petzold

Data i miejsce urodzenia	9 listopada 1686 Zgorzelec
Data i miejsce śmierci	31 maja 1763 Zgorzelec
Narodowość	niemiecka
Dziedzina sztuki	grafika kartografia
Multimedia w Wikimedia Commons

Daniel Petzold (Pezold) (ur. 9 listopada 1686 w Zgorzelcu, zm. 31 maja 1763 tamże) – niemiecki rysownik, matematyk i kartograf, autor widoków i panoram miejskich.

Urodził się jako syn kupca. W 1708 podjął studia matematyczne na Uniwersytecie Viadrina we Frankfurcie nad Odrą, pod kierunkiem prof. Leonharda Christopha Sturma. Poznał tam m.in. zasady geodezji i rysunku architektonicznego. Duży wpływ na jego dalsze zainteresowania rysunkiem miały fascynacje pracami Matthäusa Meriana Starszego – autora XVII-wiecznych widoków i panoram miast.

W 1710 Petzold nawiązał pięcioletnią współpracę z Johannem Christophem Beckmannem – rektorem Uniwersytetu Viadrina, historykiem, bibliotekarzem i kronikarzem Marchii Brandenburskiej, który otrzymał od króla Fryderyka I polecenie spisania dziejów Brandenburgii. Na potrzeby tego dzieła D. Petzold wykonał 89 rysunków przedstawiających folwarki, widoki i panoramy miast brandenburskich m.in. dawnego Gorzowa (na nich sygnowany jako Betzold). W późniejszym czasie działał na Śląsku m.in. jako matematyk i geometra w księstwie Głogowskim.

Znane są również prace Petzolda poświęcone rodzinnemu Zgorzelcowi z lat 1715–1717 (część z nich ukazała się drukiem). W 1718 r. jako porucznik korpusu inżynierskiego wojsk cesarskich wykonał plan Namysłowa i jego umocnień. Z 1734 r. pochodzi natomiast plan Opola, zrealizowany na zlecenie władz miejskich.

Rysunki Petzolda cechuje precyzja odwzorowania obiektów i duża staranność. Rysował piórkiem, a czasem, dla uzyskania odpowiedniego efektu, lawował grafiki tuszem. Prace zaopatrzone zostały w nazwy miejscowości i herby. Najważniejsze budowle oznaczono napisami albo literami i opisano w innym miejscu.

Jego rysunki trafiły do berlińskiego archiwum i dzięki staraniom Heinricha Meissnera zostały opublikowane w formie teki Ansichten Märkischer und Pommerscher Städte aus den Jahren 1710–1715. Nach den Originalzeichnungen Daniel Petzolds dopiero w 1913 r. w Berlinie.

Jedna z 300 wydanych wówczas tek Petzolda znajduje się w zbiorach Muzeum Lubuskiego im. Jana Dekerta, a faksymile jego grafik w zbiorach Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Z. Herberta w Gorzowie Wielkopolskim.

• Greiner Piotr, Plany i weduty miast Górnego Śląska do końca XVIII wieku: Plany miast, Katowice 2000.
• Skaziński Błażej, Widoki Daniela Petzolda: 1710-1715, „Czas i Przestrzeń”, 2000, nr 2, s. 18.
• Skaziński Błażej, Widoki Daniela Petzolda, „Trakt”, 2004, nr 25, s. 23.
• Skrycki Radosław, Widoki miast brandenburskich Daniela Petzolda. Przyczynek do dziejów ikonografii nowomarchijskiej w okresie nowożytnym, „Nadwarciański Rocznik Historyczno-Archiwalny”, nr 14, 2007, s. 143–150.
• Skrycki Radosław, Dwa źródła ikonograficzne do dziejów nowożytnego Drawska, w: Drawsko Pomorskie i okolice poprzez wieki. Studia i szkice, red. E. Krasucki, Szczecin 2010, s. 21–31.