Deteor 1000

Artykuł ten został zgłoszony do umieszczenia na stronie głównej w rubryce „Czy wiesz”.
Pomóż nam go sprawdzić: oceń zgłoszoną nominację.

Deteor 1000 – pierwszy polski syntetyczny środek pianotwórczy, opracowany w 1969 r. i produkowany w latach 1971–1999. Był przeznaczony do wytwarzania piany gaśniczej lekkiej, średniej i ciężkiej, stosowanej do gaszenia pożarów grupy A i B.

Historia

Powstanie środka

Receptura została opracowana w 1969 r.[1] przez zespół Stefana Wilczkowskiego[2] we Wrocławskich Zakładach Chemii Gospodarczej „Pollena”[1][2]. Prace nad recepturą trwały kilka lat i napotykały liczne trudności – po nieudanych próbach gaśniczych skład był wielokrotnie modyfikowany. Ostateczną, satysfakcjonującą wersję uzyskano po wytworzeniu około 100 litrów koncentratu w warunkach laboratoryjnych, a następnie sprawdzono ją podczas próbnego pożaru w Warszawie[2].

Produkcję uruchomiono w 1971 r.[1] w oparciu o zaadaptowaną instalację sulfonacji gazowej włoskiej firmy Ballestra, pierwotnie wykorzystywaną do wytwarzania detergentów piorących[3].

Pożar rafinerii w Czechowicach-Dziedzicach

Jeszcze przed wdrożeniem do produkcji masowej Deteor 1000 został po raz pierwszy użyty 26 czerwca 1971 roku podczas gaszenia pożaru rafinerii w Czechowicach-Dziedzicach – jednej z największych katastrof pożarowych w historii PRL, w której w wyniku eksplozji dwóch zbiorników z ropą naftową zginęło 37 osób, a ponad 100 zostało rannych[1][3][4]. Wkrótce po katastrofie środek dopuszczono do stosowania w ochronie przeciwpożarowej decyzją Komendy Głównej Straży Pożarnej i rozpoczęto budowę przemysłowej linii produkcyjnej[2]. Wniosek patentowy złożono w Urzędzie Patentowym Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej 25 października 1972[1][5].

Dalsze losy

Produkcję Deteoru 1000 zakończono w maju 1999 roku[3]. Nazwa marki „Deteor” jest używana do dziś w postaci unowocześnionych receptur, takich jak Deteor ME.

Skład chemiczny

Pierwotna receptura zawierała alkohole tłuszczowe(inne języki) i ich estry siarczanowe, wodę amoniakalną, wodę wodociągową oraz alkohol butylowy[5]. W 1974 roku opatentowana została ulepszona receptura środka pod nazwą Deteor 1000M.[6]

Przypisy

  1. ↑ a b c d e Jeremiasz Urban, Wrocławskie Zakłady Chemii Gospodarczej Pollena 1945 – 1993 [online], 2023 [dostęp 2026-07-17].
  2. ↑ a b c d Deteor 1000 to jego dziecko... [online], Przegląd Pożarniczy [dostęp 2026-07-17].
  3. ↑ a b c Wrocławskie Zakłady Chemii Gospodarczej „Pollena” [online], Archiwum Ośrodka „Pamięć i Przyszłość” [dostęp 2026-07-17].
  4. ↑ Wrocławska Fabryka Mydła – Towarzystwo Miłośników Wrocławia [online] [dostęp 2026-07-16].
  5. ↑ a b Opis patentowy 77145 z dnia 25.10.1972, Urząd Patentowy, 31 października 1975 [dostęp 2026-07-17].
  6. ↑ Opis patentowy 99815 z dnia 03.12.1974, Urząd Patentowy, 17 lipca 1976 [dostęp 2026-07-17].

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya