Enstatyt
| |
| Właściwości chemiczne i fizyczne | |
| Skład chemiczny |
krzemian magnezu |
|---|---|
| Twardość w skali Mohsa |
5–6[1] |
| Przełam |
nierówny/nieregularny[1] |
| Łupliwość |
niewyraźna, dwukierunkowa, wyraźna/dobra[1] |
| Pokrój kryształu |
pryzmatyczny[1], tabliczkowy, słupkowy |
| Przezroczystość |
przeświecający, nieprzezroczysty[1] |
| Układ krystalograficzny |
rombowy[1] |
| Klasa krystalograficzna |
dwupiramidalna[1] |
| Właściwości mechaniczne |
kruchy[1] |
| Gęstość |
3,2–3,9 g/cm³[1] |
| Właściwości optyczne | |
| Barwa |
brunatna i zielona w odcieniach, czasami żółta lub bezbarwna[1] |
| Rysa |
biała, szara[1] |
| Połysk |
szklisty, perłowy[1] |
| Współczynnik załamania |
1,65–1,679 (dwuosiowy)[1] |
| Inne |
dwójłomność: 0,009–0,011[1] dyspersja (optyka): słaba[1] |
| Dodatkowe dane | |
| Klasyfikacja Strunza |
9.DA.05[1] |
Enstatyt – minerał z gromady krzemianów, zaliczany do grupy piroksenów. Minerał bardzo pospolity i szeroko rozpowszechniony.
Nazwa pochodzi od gr. enstates = przeciwnik (antagonista); nawiązuje do dużej odporności tego minerału na wysoką temperaturę.
Właściwości
Bardzo rzadko tworzy prawidłowo wykształcone kryształy tabliczkowe, płytkowe czy słupkowe. Przeważnie występuje w skupienach ziarnistych, zbitych, blaszkowych lub w formie pojedynczych ziarn w skale. Czasami tworzy agregaty. Jest kruchy, przezroczysty, czasami wykazuje efekt kociego oka, rzadziej asteryzm sześciopromiennej gwiazdy (enstatyt gwiaździsty). Często zawiera żelazo (ok. 10% Fe2Si2O6) i chrom (enstatyt chromowy). Tworzy roztwór stały piroksenów rombowych: enstatyt – ferrosilit: członami pośrednimi są bronzyt i hipersten.
Występowanie
Częsty składnik skał magmowych, głównie norytów, piroksenitów, perydotytów, harzburgitów, gabr i bazaltów. Rzadziej bywa spotykany w sjenitach, melafirach, andezytach, dacytach, pegmatytach. Występuje także w skałach metamorficznych i w aluwiach rzecznych. Występuje niekiedy w meteorytach (chondytach – np. chondrytach enstatytowych, achondrytach[2] –przykładem achondrytu enstatytowego jest Zakłodzie). Towarzyszą mu zazwyczaj pseudobrookit, hematyt, trydymit, ilmenit, magnetyt, flogopit, sanidyn, fluorapatyt oraz cyrkon[1].
Miejsca występowania: Niemcy – Eifel, Bellerberg, Szwajcaria, Irlandia, USA, Birma, Indie, Japonia, Rosja, Brazylia, Meksyk, Wielka Brytania, Madagaskar.
W Polsce spotykany jest w trzeciorzędowych bazaltach Dolnego Śląska (okolice Zgorzelca, Lubania, Jeleniej Góry). Występuje w skałach północno-wschodniej Polski (okolice Suwałk).
Zastosowanie
- ma znaczenie naukowe,
- atrakcyjny i poszukiwany kamień kolekcjonerski,
- kamień ozdobny i jubilerski.
Zobacz też
hipersten, bronzyt, ferrosilit.
Bibliografia
- W. Schuman: Kamienie szlachetne i ozdobne, Wyd. „Alma –Press” – 2004
- O. Medenbach, C. Sussieck-Fornefeld: Minerały, „Świat Książki” – 1996
- R. Hochleitner: Minerały i kryształy, „Muza S.A.” – 1994
- W. Schumann: Minerały świata, O. Wyd.”Alma- Press” 2003
Linki zewnętrzne
Przypisy
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.