Eustachy Ostaszewski

Eustachy Ostaszewski
podporucznik
Data urodzenia

1800

Data śmierci

1831

Przebieg służby
Lata służby

1821-1831

Siły zbrojne

Wojsko Polskie Królestwa Kongresowego
Wojska Powstańcze

Jednostki

2 Pułk Ułanów

Biało-niebieski mundur ułana Drugiego Pułku w czasie powstania listopadowego
Nekrolog Eustachego Ostaszewskiego
Kurów, kapliczka przy ul Lubelskiej

Eustachy Ostaszewski (ur. 1800 Antonów w guberni podolskiej, zm. 3 marca 1831 Kurów) – oficer wojsk polskich, uczestnik powstania listopadowego, bohater zwycięskiej dla powstańców bitwy pod Kurowem 3 marca 1831 r.

Życiorys

Urodził się w 1800 roku w Antonowie na Podolu w szlacheckiej rodzinie Ostaszewskich herbu Ostoja, jako syn byłego chorążego wojsk koronnych Michała Ostaszewskiego i Wiktorii z Czarnowskich, właścicieli majątku Myszarówka w pow. hajsyńskim.[1]

W 1821 wstąpił do Drugiego Pułku Ułanów Królestwa Polskiego; był w Szkole Podchorążych. W Noc Listopadową z 29 na 30 listopada 1831, podczas której doszło do wystąpienia zbrojnego podchorążych ze Szkoły Podchorążych, nie poparł insurgentów, niemniej wkrótce podpisał akces powstańczy obywateli wschodnich terenów byłej Rzeczypospolitej: Litwy, Wołynia, Podola i Ukrainy. [2] Dnia 10 grudnia 1830 został podporucznikiem w Drugim Pułku Ułanów.[3]

3 marca 1831 roku bohatersko poległ w szarży kawaleryjskiej podczas zwycięskiej dla powstańców bitwy pod Kurowem. Według świadków ”jednym szwadronem zdecydował tę bitwę, okrył się sławą i głowę swoją położył."[4]

Generał Józef Dwernicki zaznaczył w swoim raporcie, że „mężny ten oficer zakończył chwalebnie życie, wymawiając: umieram szczęśliwie, bo przy nas zwycięstwo"[5], a jego bohaterstwo wspominał jeszcze długo po bitwie.[6]

Według zachowanych świadectw był lubianym oficerem i pozostawił po sobie żywą pamięć wśród towarzyszy walk. Jeden z jego podkomendnych, Feliks Poradowski, napisał: „Oficera miałem najgodniejszego w świecie, Eustachego Ostaszewskiego; znalazłem w nim prawdziwego przyjaciela, a był to jeden z najwaleczniejszych, lecz niestety! za prędko poległ. W trzeciej naszej bitwie (pod Kurowem), obskoczeni przez kilkakroć przewyższającą siłę, nim nadszedł sukurs, nie mogliśmy go ocalić; walczył do ostatka i literalnie w kawałki został rozsiekany. Wszyscy go szczerze opłakiwali, a ja długo, długo nie mogłem z żalu przyjść do siebie.”[7] Z kolei inny jego towarzysz, Ignacy Żarnowski, opublikował następujący nekrolog: "Eustachemu Ostaszewskiemu w Pułku Drugim Ułanów Porucznikowi mężnie walczącemu pod Kurowem i tamże poległemu; podkomendny jego kadet Ignacy Żarnowski w obronie ukochanego oficera swojego raniony, z wdzięcznością zjednoczony żal przed Bogiem i Ojczyzną zostawia 1831 roku."

Według Feliksa Poradowskiego pod Kurowem „Ostaszewski jednym cięciem pałasza zwalił majora moskiewskiego z konia, a drugim na odlew jakiegoś dragona starego z kilkoma szewronami. Wówczas jednak zaczęła się rzeź formalna; Ostaszewskiego rozsiekali na miejscu, a z naszych wkrótce połowa leżała na ziemi […]. Wtem zahuczało ‘hurra’ naszych, pędzących nam na pomoc […]. Zwycięstwo było kompletne, chociaż drogo okupione utratą dzielnego naszego Ostaszewskiego.”[8] Zanim oddał ducha zdążył jeszcze zapytać nadbiegających towarzyszy, czy zdobyli armaty rosyjskie, a uzyskawszy potwierdzenie odrzekł: „To dobrze; bądźcie zdrowi koledzy” i po tych słowach skonał.[9]

Pod Kurowem zgrupowanie kawaleryjskie gen. Dwernickiego postępujące szosą puławską za rosyjską kolumną stoczyło w pobliżu miasteczka bój, w wyniku którego zdobyło sześć dział i wzięło 85 jeńców. Szarża polskiej kawalerii na czele z porucznikiem Ostaszewskim, a następnie manewr oskrzydlający piechoty, rozbiły rosyjskie oddziały. Straty polskie wynosiły około 20 zabitych i 40 rannych.

Żołnierze Drugiego Pułku Ułanów i dziedzic Kurowa, Grzegorz Zbyszewski, sprawili poległym uroczysty pogrzeb.[10] Pochowali ich w mogile obok kapliczki stojącej do dziś przy trakcie lubelskim w Kurowie.[11]

Ukazem carskim z 21 grudnia 1831 dobra Ostaszewskiego w powiecie hajsyńskim na Podolu zostały w karę za udział w "polskim buncie" skonfiskowane.[12] Kurów znalazł się ponownie na kartach historii podczas powstania styczniowego, kiedy 24 stycznia 1863 pod miastem stoczono kolejną zwycięską bitwę – tym razem w drugim powstaniu narodowym. W związku z tymi dwiema bitwami władze carskie w 1870 roku pozbawiły Kurów praw miejskich. Burmistrza zastąpił wójt.

W powstaniu listopadowym odznaczył się również brat Eustachego Ostaszewskiego, Spirydion Ostaszewski.

Zobacz też

Przypisy

  1. Seweryn Uruski, Rodzina. Herbarz szlachty polskiej, t. 13, Warszawa 1916, str. 72. wbc.poznan.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-06-12)]. Myszarówka i Antonów leżały w powiecie hajsyńskim w guberni podolskiej.
  2. Dyaryusz Sejmu z R. 1830-1831, wyd. Michał Rostworowski, Tom 1, Kraków 1907, str. 172-174
  3. Robert Bielecki, Słownik biograficzny oficerów powstania listopadowego, t. 3, Warszawa, 1998, str. 244
  4. (Eustachy Iwanowski), "Pamiątki polskie z różnych czasów przez E. Helleniusza”, t. 2, Kraków 1882, str. 611
  5. Dziennik Powszechny Krajowy, nr 65, 7 marca 1831, s. 3
  6. “Jeszcze jedno wspomnienie o jenerale Dwernickim”, w: Dziennik Literacki (Lwów), nr 2 z dn. 5 stycznia 1858, str. 16
  7. Zbiór pamiętników do historyi powstania polskiego z roku 1830-1831, nakładem dra Tomasza Rayskiego, Lwów 1882, str. 435
  8. Zbiór pamiętników do historyi powstania polskiego z roku 1830-1831, nakładem dra Tomasza Rayskiego, Lwów 1882, str. 438-439
  9. (Eustachy Iwanowski), "Pamiątki polskie z różnych czasów przez E. Helleniusza”, t. 2, Kraków 1882, str. 612-613
  10. (Eustachy Iwanowski), "Pamiątki polskie z różnych czasów przez E. Helleniusza”, t. 2, Kraków 1882, str. 613
  11. Fofografia kapliczki i Stanisław Wójcicki, Dziedzictwo kulturowe gminy Kurów, Kurów 2014, str. 337 i 351-352
  12. "Stosownie do Ukazu 21 grudnia 1831 r., nałożone zostają w Podolskiey guberni araszta na dobra piniżey wymienionych osób, z powodu ich uczestnictwa w Polskim buncie: Hrabiów Augusta i Maurycego Potockich 3168 d. w kluczu Samanowskim, Hr. Karola Potockiego 241 dusz w Bałtskim powiecie; Obyw. Antoniego Podgorskiego 838 d. w Haysyńskim powiecie; Hr. Wincentego Tyszkiewicza 25 dusz w Bałtskim powiecie; Eustachego i Spirydona Ostaszewskich, 256 dusz w Haysyńskim powiecie […]", zob.: "Kuryer Litewski", nr 21 z dn. 17 lutego 1832 r., str. 2

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya