Gal Pota

Gal Pota
ගල් පොත
	; Stan w 2013 roku
Państwo	Sri Lanka
Miejscowość	Polonnaruwa
Typ obiektu	blok kamienny
Fundator	Nissanka Malla(inne języki)
Materiał	kamień
Data budowy	XII wiek
	Położenie na mapie Sri Lanki Gal Pota
	7°56′51,961″N 81°00′05,929″E/7,947767 81,001647
	Multimedia w Wikimedia Commons

Gal Pota (syng. ගල් පොත) – pomnik w postaci jednorodnego bloku kamiennego z najdłuższą znaną lankijską inskrypcją oraz reliefami, pochodzący z XII wieku, znajdujący się w zabytkowym mieście Polonnaruwa w Sri Lance.

Historia

Obiekt powstał za panowania króla Nissanki Malli(inne języki) w XII wieku^[1], w okresie rozkwitu miasta Polonnaruwa^[1]. Kamień, z którego wykonano pomnik, przetransportowano z miejscowości Mihintale oddalonej o około 90^[2]–100 km od miasta, gdzie ustawiono pomnik^[1], choć badacze nie są zgodni co do dokładnego pochodzenia materiału^[3], gdyż inne odczytanie tekstu może wskazywać na miejscowość Sigiriya, oddaloną o około 25 km^[4]. Pomnik stanowi atrakcję turystyczną^[1].

Charakterystyka

Obiekt znajduje się w starożytnym mieście Polonnaruwa^[1], na wschód od świątyni Hatadage(inne języki)^[2], jest ułożony na linii północ–południe^[4]. Jego nazwa oznacza „kamienną księgę”^[1]. Jest to blok kamienny wykonany z jednego kawałka^[2] o wymiarach około 8,2 na 1,4 m, grubości 66 cm i wadze około 15^[5]–25 ton^[1]. Przypomina księgi z liści palmowych(inne języki), tradycyjnie wykorzystywane do spisywania tekstów buddyjskich oraz królewskich genealogii^[2].

Inskrypcja w języku syngaleskim^[5] znajdująca się na wierzchniej stronie kamienia^[2] została sporządzona starym pismem syngaleskim^[1]. Tekst obejmujący 4300 znaki zgrupowano w trzech kolumnach i 72 linijkach^[6]. Wyryty tekst był najpewniej wypełniony płynnym żelazem^[5] dla jego większej czytelności^[6]. Trzecia kolumna tekstu jest uszkodzona^[4].

Tekst opowiada o panowaniu króla Nissanki Malli, jego pobożności i hojności, wylicza jego sukcesy militarne (w tym podbój Indii^[2]), wysiłki w krzewieniu buddyzmu^[1]. Nie pada jednak żadna konkretna data w tekście^[4]. Jest to najdłuższa znana inskrypcja odkryta na Sri Lance^[3]^[4].

Na wszystkich bokach kamienia znalazły się reliefy^[2] ornamentalne oraz przedstawienia istot mitycznych^[1], w tym zapewne bogini Lakszmi trzymającej dwa kwiaty i otoczonej dwoma słoniami, które polewają ją wodą^[5] (co może wskazywać na wpływy hinduskie), a także dwa rzędy wizerunków łabędzi^[5], zwróconych w lewo^[4]. Kamień znajdował się na ceglanym postumencie i był osłonięty daszkiem wspartym na 10 filarach^[5].