Granowice
| wieś | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Powiat | |
| Gmina | |
| Wysokość |
180 m n.p.m. |
| Liczba ludności (III 2011) |
257[2] |
| Strefa numeracyjna |
76 |
| Kod pocztowy |
59-430[3] |
| Tablice rejestracyjne |
DJA |
| SIMC |
0368208 |
Położenie na mapie gminy Wądroże Wielkie | |
Położenie na mapie Polski | |
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego | |
Położenie na mapie powiatu jaworskiego | |
Granowice (niem. Grändorf, do 1996 Granowiec) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie jaworskim, w gminie Wądroże Wielkie[4].
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa legnickiego.
Nazwa
Według niemieckiego językoznawcy Heinricha Adamy’ego nazwa wywodzi się od polskiej nazwy granicy[5]. W swoim dziele o nazwach miejscowości na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu wymienia jako najstarszą zanotowaną nazwę Granowice podając jej znaczenie "Grenzort" czyli po polsku "Miejscowość graniczna, leżąca na granicy"[5]. Niemcy fonetycznie zgermanizowali nazwę na Grunwitz w wyniku czego utraciła ona swoje znaczenie.
Historia
Wieś powstała na terenie wcześniejszego osadnictwa (już z okresu tzw. kultury grobów jamowych) u podnóża Wzgórz Granowickich, blisko źródeł Chotli (prawy dopływ Wierzbiaka), wzmiankowana już w roku 1218 [róża M. Lutra] jako Preduchno, a w roku 1305 jako Granowitz. Późniejsze nazwy Crenovicz, Grenewicz, Granowicz, Grenevitz, Gronowitz, Graenowitz były modyfikacjami tej ostatniej, świadczącymi o słowiańskim pochodzeniu wsi. W roku 1816 oprócz Gränowitz wieś nazywano również Grändorf. W latach 1947–1996 wieś nosiła nazwę Granowiec.
Reformacja na teren wsi dotarła za panowania ks. legnickiego Fryderyka II. W roku 1542 powstała jedna z pierwszych parafii ewangelickich. W roku 1696 ochrzczony został tutaj prekursor niemieckiego romantyzmu Johann Christoph Günther, uważany za pierwszego poetę mieszczańskiego usiłującego utrzymywać się ze swojej twórczości. W XVIII wieku parafia obejmowała Księżyce, Damianowo Górne i Marcinowice, a nieliczni katolicy należeli do parafii w Konarach.
Zabytki
Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisane są[6]:
- Kościół Serca Pana Jezusa w Granowicach, filialny, wzmiankowany w 1335 r., obecny późnogotycki z pocz. XVI w., przebudowany w XVIII-XIX w. Wewnątrz: późnogotyckie sakramentarium z pocz. XVI w., renesansowe epitafium z 1619 r., barokowy ołtarz z ok. 1700 r., ambona barokowa z pierwszej ćw. XVIII w. Na murze epitafia z XVIII-XIX wieku. W latach 1542 za panowania księcia legnickiego Fryderyka II, wprowadzono reformację i od tego czasu kościół należał do ewangelików. Na cmentarzu znajduje się grobowiec Kunick. W ścianie po lewej stronie znajduje się płyta nagrobna poświęcona Johannowi Gottliebowi Kunick oraz jego żonie Johannie Elisabeth z domu Krause[7].
- cmentarz parafialny przy kościele.
Znane osoby
- w Granowicach urodził się rosyjsko-niemiecki historyk i etnolog Ernst-Eduard Kunick
Atrakcje
28 maja 2022 r., z inicjatywy dh. Jana Grygorcewicza, dokonano uroczystego otwarcia Izby Pamięci Pożarniczo-Sportowej im. Olgi i Poli. Izba Pamięci jest miejscem zbiorów historii pożarnictwa oraz pamiątek związanych z futbolem z Zagłębia Miedziowego.[8]
Przypisy
- ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 38156.
- ↑ GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 337 [zarchiwizowane 2022-10-26].
- ↑ Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. Nr 142, poz. 262 (ISAP))
- ↑ a b Heinrich Adamy, Die schlesischen Ortsnamen, ihre Entstehung und Bedeutung. Ein Bild aus der Vorzeit, wyd. 2, Breslau: Verlag von Priebatsch’s Buchhandlung, 1888, s. 67, OCLC 456751858 (niem.).
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 35. [dostęp 2012-08-25]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-10-31)].
- ↑ Epitafia i płyty nagrobne [online], www.dokumentyslaska.pl [dostęp 2024-10-14].
- ↑ Otwarcie Izby Pamięci - Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Jaworze - Portal Gov.pl [online], Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Jaworze [dostęp 2025-03-19].
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.