Grigoriopol

Grigoriopol
Ilustracja
Dworzec autobusowy
Herb
Herb
Państwo

 Naddniestrze
/  Mołdawia

Rejon

Grigoriopol

Populacja (2004)

 

• liczba ludności

10 252

Nr kierunkowy

210

Kod pocztowy

MD-4000

Położenie na mapie Naddniestrza
Mapa konturowa Naddniestrza, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Grigoriopol”
Położenie na mapie Mołdawii
Mapa konturowa Mołdawii, po prawej znajduje się punkt z opisem „Grigoriopol”
Ziemia47°09′N 29°18′E/47,150000 29,300000
Multimedia w Wikimedia Commons
Informacje w Wikipodróżach
Strona internetowa

Grigoriopol (ros. Григориополь; ukr. Григоріополь, Hryhoriopol) – miasto w Mołdawii, w Naddniestrzu, nad Dniestrem, stolica rejonu Grigoriopol. W 2004 roku liczyło ok. 10,2 tys. mieszkańców. Ośrodek przemysłowy.

Położenie

Grigoriopol położony jest na lewym brzegu Dniestru, w odległości 45 km na północny zachód od Tyraspola[1], w centralnej części Naddniestrza[2].

Historia

Pierwsze mołdawskie osady na miejscu dzisiejszego miasta datowane są na XVII-XVIII w.[1] Miasto powstało w 1792, rok po podpisaniu pokoju w Jassach, na mocy którego Imperium Osmańskie zrzekała się na rzecz Rosji m.in. ziem między Bohem a Dniestrem. Po zawarciu traktatu na słabo zaludnionych terenach między Dniestrem a rzeczką Czarna powstały kolonie Kozaków i rosyjskich staroobrzędowców. Następnie Katarzyna II, inspirując się koncepcją Grigorija Potiomkina, postanowiła utworzyć na tym miejscu miasto Ormian, które mogłoby szybko stać się prężnym ośrodkiem handlowym, a do tego przeciwwagą dla pozostającej w rękach Turków twierdzy benderskiej[3]. Wybór nazwy dla miasta, początkowo brzmiącej Grigoriopolis[4], tłumaczony jest dwojako: według jednej wersji wskazuje ona na Grzegorza Oświeciciela, założyciela Apostolskiego Kościoła Ormiańskiego, według innej - na Grigorija Potiomkina[3]. Do tworzonego miasta władze rosyjskie przesiedliły 4 tys. Ormian z Bender, Caușeni, Białogrodu Dniestrowskiego, Izmaiła, Kilii, Kaukazu[5]. 25 lipca 1792 ormiański arcybiskup uroczyście poświęcił sześć kamieni, od których symbolicznie rozpoczęto budowę miasta[5]. Dwa lata później miejscowości nadano prawa miejskie oraz herb, w 1801 zatwierdzono nazwę Grigoriopol. Architektem miasta był François Sainte de Wollant[5].

Do lat 30. XIX w. Grigoriopol stał się znaczącym ośrodkiem handlowym południowej Rosji. Większość mieszkańców utrzymywała się z handlu i rzemiosła. Skład etniczny miasta zmieniał się, gdyż osiedlali się w nim Żydzi, Ukraińcy i Mołdawianie. W końcu XIX w. znaczenie miejscowości jednak spadło; Ormianie opuszczali miasto[6]. W 1918 Grigoriopol opanowali bolszewicy[1]. Miasto od 1924 znajdowało się na terenie Mołdawskiej Autonomicznej SRR[1].

Podczas II wojny światowej, po zajęciu miasta i całego regionu przez wojska rumuńskie w 1941, w rejonie Grigoriopola działały radzieckie oddziały partyzanckie. Miasto stanowiło część tzw. Transnistrii (okręg Dubosary(inne języki)). Armia radziecka ponownie zajęła miasto 12 kwietnia 1944[6].

Na początku XXI w. większość mieszkańców utrzymywała się z pracy w rolnictwie[1].

Demografia

Historyczna populacja miasta:

  • 1799 - 3435[4]
  • 1887 - 6165[4]
  • 1897 - 7605[7]
  • 1939 - 7332[8]
  • 2004 - 10 252[9]

Historyczny udział poszczególnych narodowości i grup etnicznych w populacji miasta na podstawie danych ze spisów ludności w Naddniestrzu w 2004, Mołdawskiej ASRR w 1939 i carskiej Rosji w 1897:

w 2004:

  1. Mołdawianie - 5211 (50,8%)
  2. Rosjanie - 3036 (29,6%)
  3. Ukraińcy - 1666 (16,3%)
  4. Niemcy - 74 (0,7%)
  5. Bułgarzy - 57 (0,6%)
  6. Białorusini - 48 (0,5%)
  7. Gagauzi - 23 (0,2%)
  8. Żydzi - 12 (0,1%)
  • 125 przedstawicieli innych narodowości[9].

w 1939[8]:

  1. Mołdawianie - 43,4%
  2. Rosjanie - 38,5%
  3. Żydzi - 7,7%
  4. Ukraińcy - 7,6%
  5. Niemcy - 0,7%

w 1897[7]:

  1. Rumuni i Mołdawianie - 49,2%
  2. Rosjanie - 24,1%
  3. Żydzi - 10,9%
  4. Ukraińcy - 9,3%
  5. Ormianie - 5,3%
  6. Niemcy - 0,7%
  7. Polacy - 0,3%

Infrastruktura

Pomnik Lenina w Grigoriopolu

W okresie radzieckim Grigoriopol stał się ośrodkiem przemysłowym[4]. W mieście działa pięć szkół[1], dwa przedszkola, dom kultury, kino, szpital, apteka oraz stadion[4]. Poza tym przez Grigoriopol przechodzi ważna Naddniestrzańska droga M4.

W Grigoriopolu dominuje zabudowa jednopiętrowa, jedynie w centralnej części miasta - budynki trzy- i czteropiętrowe[1].

Religia

Grigoriopol jest siedzibą jednego z dekanatów eparchii tyraspolskiej i dubosarskiej Mołdawskiego Kościoła Prawosławnego. W mieście czynna jest cerkiew Wniebowstąpienia Pańskiego, dom modlitewny św. Michała Archanioła, zarejestrowana jest również wspólnota św. Grzegorza Oświeciciela[10].

Przypisy

  1. ↑ a b c d e f g История Григориополя [online], pmrgid.com [dostęp 2017-01-07] [zarchiwizowane z adresu 2011-07-01].
  2. ↑ W. Kudrin, Znakom'ties'..., s. 86.
  3. ↑ a b W. Kudrin, Znakom'ties'..., s. 87-88.
  4. ↑ a b c d e Grigoriopol, UTA din stinga Nistrului [online], www.moldovenii.md [dostęp 2017-01-07].
  5. ↑ a b c Władimir Kudrin: Znakom'ties'..., s. 89.
  6. ↑ a b W. Kudrin, Znakom'ties'..., s. 90-91.
  7. ↑ a b Demoscope Weekly - Annex. Statistical indicators reference [online], demoscope.ru [dostęp 2017-11-23].
  8. ↑ a b Демоскоп Weekly - Приложение. Справочник статистических показателей [online], demoscope.ru [dostęp 2017-11-23].
  9. ↑ a b Ethnic composition of Transnistria 2004 [online], pop-stat.mashke.org [dostęp 2017-01-07].
  10. ↑ Благочиния [online], www.diocese-tiras.org [dostęp 2017-01-08].

Bibliografia

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya