Halocarpus

Halocarpus
Ilustracja
Halocarpus bidwillii
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

nagonasienne

Klasa

iglaste

Rząd

araukariowce

Rodzina

zastrzalinowate

Rodzaj

Halocarpus

Nazwa systematyczna
Halocarpus C. J. Quinn
Austral. J. Bot. 30: 317. 14 Jul 1982[3]
Typ nomenklatoryczny

H. bidwillii (J. D. Hooker ex T. Kirk) C. J. Quinn[3]

Systematyka w Wikispecies
Multimedia w Wikimedia Commons

Halocarpus – rodzaj niewielkich drzew i krzewów z rodziny zastrzalinowatych (Podocarpaceae). Obejmuje we florze współczesnej trzy gatunki będące endemitami Nowej Zelandii[4]. H. bidwillii i H. biformis rosną na Wyspie Północnej i Południowej, a także na Wyspie Stewarta. Brak ich na północnym krańcu Wyspy Północnej, gdzie rośnie z kolei H. kirkii[5].

H. kirkii zasiedla nizinne, subtropikalne lasy z udziałem agatisa nowozelandzkiego Agathis australis, Phyllocladus toatoa i Libocedrus plumosa. Pozostałe dwa gatunki rosną na obszarach górzystych, na rzędnych od 400 do 1500 m n.p.m.[5] Znaczenie użytkowe miało drewno stosowane jako konstrukcyjne i do wyrobu podkładów kolejowych[6].

Nazwa rodzaju pochodzi od jasnego pierścienia znajdującego się u nasady nasion – cechy wyróżniającej należące tu rośliny[7][8].

Na czerwonej liście gatunków zagrożonych publikowanej przez Międzynarodową Unię Ochrony Przyrody (IUCN) H. kirkii uznany jest za gatunek bliski zagrożenia, a pozostałe dwa za gatunki najmniejszej troski[9].

Morfologia

Nasiona Halocarpus bidwillii
H. bidwillii u podnóża Góry Cooka.
Pokrój
Dwupienne krzewy i niewielkie drzewa (H. kirkii osiąga do 25 m, H. biformis do 10 m, a H. bidwillii do 4 m wysokości), na dużych wysokościach z reguły w formie niewielkich, płożących krzewów[4].
Liście
Młodociane są równowąskie i płaskie, ułożone na pędzie dwurzędowo. Liście pędów dojrzałych zredukowane są do drobnych, zachodzących na siebie łusek ułożonych na pędach skrętolegle[4]. Cechą charakterystyczną tych roślin bywa ponowne pojawianie się liści młodocianych na pędach już dojrzałych[7].
Organy generatywne
Strobile męskie wyrastają pojedynczo, czasem po dwa–trzy na końcach pędów. Składają się z kilku czerwonawych łusek, na których znajdują się po dwie żółtawe, kuliste komory (woreczki) pyłkowe[8]. Strobile żeńskie wyrastają zawsze pojedynczo na szczytach pędów[8] i składają się z rozpostartych w czasie kwitnienia, liściopodobnych łusek[7], różniących się od liści czerwonawą barwą[8]. Międzywęźla strobili mięśnieją, ale nie zmieniają barwy, jak u niektórych innych zastrzalinowatych[4]. Na szczycie strobili znajduje się płony przydatek. Zalążki rozwijają się u nasady 1–5 łusek[7].
Nasiona
W strobilach żeńskich dojrzewa jedno do kilku nasion, które zwisają, a nie są wzniesione jak u innych zastrzalinowatych. Dojrzałe nasiona okryte są przez skulające się łuski szyszki, są pozbawione skrzydełka i ciemno kreskowane[4]. Nasiona otoczone są u nasady mięsistym pierścieniem, będącym organem podobnym do osnówki innych zastrzalinowatych, tu jednak powstającym w wyniku rozrastania się tkanek znajdujących się u nasady zalążni (nie jest to więc organ homologiczny). Organ ten podobnie jak osnówka innych zastrzalinowatych jest adaptacją do rozsiewania nasion przez ptaki[7]. Ma barwę białą u H. bidwillii, a u pozostałych gatunków żółtą lub pomarańczową[8].
  • Halocarpus bidwillii
    Halocarpus bidwillii
  • Halocarpus biformis
    Halocarpus biformis
  • Halocarpus kirkii
    Halocarpus kirkii

Systematyka

Jeden z rodzajów z rodziny zastrzalinowatych (Podocarpaceae)[10]. W obrębie rodziny jest wyraźnie odrębny[7]. Sytuowany jest jako rodzaj bazalny względem kladu obejmującego rodzaj Parasitaxus i parę Manoao + Lagarostrobos[5][11].

Rodzaj Halocarpus opisał w 1982 Christopher John Quinn, który na podstawie różnic w budowie strobili żeńskich i położeniu zalążka wyodrębnił zaliczane tu gatunki z rodzaju obłuszyn Dacrydium[12].

Wykaz gatunków[13]

Przypisy

  1. ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-26] (ang.).
  2. ↑ M.J.M. Christenhusz i inni, A new classification and linear sequence of extant gymnosperms, „Phytotaxa”, 19 (1), 2011, s. 55–70, DOI: 10.11646/phytotaxa.19.1.3 (ang.).
  3. ↑ a b Index Nominum Genericorum (ING). Smithsonian National Museum of Natural History. [dostęp 2019-08-17]. (ang.).
  4. ↑ a b c d e John Silba: Encyclopedia coniferae. Corvallis, Oregon, USA: Harold N. Moldenkeand, Alma L. Moldenke, 1986, s. 64-65, seria: Phytologia Memoirs.
  5. ↑ a b c Aljos Farjon, Denis Filer: An Atlas of the World's Conifers: An Analysis of their Distribution, Biogeography, Diversity and Conservation Status. BRILL, 2013, s. 381-383. ISBN 90-04-21181-0.
  6. ↑ David J. Mabberley, Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 418, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200.
  7. ↑ a b c d e f Christopher J. Earle: Halocarpus C.J. Quinn 1982. [w:] The Gymnosperm Database [on-line]. [dostęp 2019-08-17].
  8. ↑ a b c d e Aljos Farjon: A Handbook of the World's Conifers. Tom 1. BRILL, 2010, s. 377. ISBN 90-04-17718-3.
  9. ↑ Halocarpus. [w:] The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2019-2 [on-line]. IUCN. [dostęp 2019-08-18].
  10. ↑ Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-02-26] (ang.).
  11. ↑ B.P.J. Molloy. Manoao (Podocarpaceae), a new monotypic conifer genus endemic to New Zealand. „New Zealand Journal of Botany”. 33, 2. s. 183-201. DOI: 10.1080/0028825X.1995.10410483. 
  12. ↑ C.J. Quinn. Taxonomy of Dacrydium Sol. Ex Lamb. Emend. De Laub. (Podocarpaceae). „Australian Journal of Botany”. 30, 3, s. 311-320, 1982. DOI: 10.1071/BT9820311. 
  13. ↑ Halocarpus. [w:] The Plant List [on-line]. [dostęp 2019-08-17].

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya