Haya van Someren

Artykuł ten został zgłoszony do umieszczenia na stronie głównej w rubryce „Czy wiesz”.
Pomóż nam go sprawdzić: oceń zgłoszoną nominację.

Haya van Someren-Downer

Data i miejsce urodzenia	5 lipca 1926 Amsterdam
Data i miejsce śmierci	12 listopada 1980 Rotterdam
Przewodnicząca VVD
Okres	od 1969 do 1975
Przynależność polityczna	VVD
Przewodnicząca frakcji VVD w Eerste Kamer
Okres	od 1976 do 1980
Przynależność polityczna	VVD
Multimedia w Wikimedia Commons

Haya van Someren-Downer, z domu Downer (ur. jako Gerarda Victoria Downer 5 lipca 1926 w Amsterdamie, zm. 12 listopada 1980 w Rotterdamie) – niderlandzka dziennikarka i polityczka. Posłanka do Tweede Kamer (1959–1968), następnie senator w Eerste Kamer (1974–1980), a w latach 1969–1975 przewodnicząca Partii Ludowej na rzecz Wolności i Demokracji, jako pierwsza kobieta przewodnicząca partii w Holandii^[1].

Gerarda Victoria Downer urodziła się 5 lipca 1926 w Amsterdamie. Jej ojcem był makler tytoniowy George John Downer, matką Johanna Wilhelmina Schuit. W latach 1938–1946 uczęszczała do gimnazjum w Amsterdamie. Następnie w latach 1946–1948 studiowała historię i filozofię na Uniwersytecie Amsterdamskim, nie kończąc tych studiów, a w latach 1948–1953 kontynuowała oba kierunki na Wolnym Uniwersytecie w Amsterdamie. W latach 1953–1958 była redaktorką działu kultury w dzienniku De Telegraaf, a w latach 1958–1959 redaktorką parlamentarną tej gazety^[1].

Od stycznia 1948 roku należała do Partii Ludowej na rzecz Wolności i Demokracji. Była członkinią młodzieżówki partii – JOVD. 20 marca 1959 została deputowaną do Tweede Kamer, była wówczas najmłodszą kobietą, jaka do tego czasu zasiadała w tej izbie. 19 sierpnia 1965 została pierwszą deputowaną do Tweede Kamer, która w trakcie sprawowania mandatu została matką. W latach 1967–1968 była zastępczynią członka Prezydium izby. Mandat sprawowała do 1 października 1968, gdy zrezygnowała z niego z powodów rodzinnych. 17 września 1974 została senatorką w Eerste Kamer. Od 3 lutego do 15 czerwca 1976 była zastępczynią przewodniczącego frakcji VVD w izbie, po czym od 15 czerwca 1976 aż do śmierci przewodniczyła tej frakcji^[1].

Równolegle w latach 1966–1969 zasiadała w samorządzie Holandii Południowej, a w latach 1970–1974 w radzie regionu Rijnmond(inne języki). 29 marca 1969 została przewodniczącą Partii Ludowej na rzecz Wolności i Demokracji (VVD); funkcję tę sprawowała do 15 marca 1975, gdy objęła stanowisko skarbniczki partii, pełnione do 22 stycznia 1977 roku. W czasie jej przewodnictwa liczba członków partii wzrosła z 30 do 80 tysięcy. Była pierwszą kobietą przewodniczącą partii w Holandii^[1].

Do 1945 roku nosiła zdrobniałe imię „Haja”; zmieniła je wówczas na „Haya” na cześć swoich żydowskich koleżanek z klasy, które zginęły w Holokauście. Formalnie dokonała zmiany imienia z „Gerarda” na „Haya” 7 stycznia 1974. 26 października 1954 poślubiła w Amsterdamie Jana van Somerena, wicedyrektora towarzystwa ubezpieczeniowego Amstleven; miała z nim syna, a ponadto wychowywała pasierbicę i pasierba z wcześniejszego małżeństwa męża. Od swojego ślubu należała do Kościoła Remonstranckiego^[1].

27 kwietnia 1973 została odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Lwa Niderlandzkiego^[1].

Zmarła 12 listopada 1980 w Rotterdamie. 18 listopada tego samego roku została uhonorowana podczas posiedzenia plenarnego Eerste Kamer^[2].