Henryk Gaertner
| Państwo działania | |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
23 marca 1922 |
| Data i miejsce śmierci |
4 lutego 2020 |
| profesor nauk medycznych | |
| Alma Mater | |
| Doktorat | |
| Profesura | |
| Uczelnia | |
| Odznaczenia | |
Henryk Andrzej Gaertner (ur. 23 marca 1922 w Lublinie, zm. 4 lutego 2020 w Krakowie[1]) – polski lekarz hematolog, profesor doktor habilitowany nauk medycznych, historyk i muzyk, emerytowany profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Życiorys
Urodził się 23 marca 1922 roku w Lublinie, w rodzinie inteligenckiej[2] – jego matka Anna Bachleda Curuś była polonistką, a ojciec Henryk Karol Gaertner był profesorem filologii polskiej[3] i wykładał wówczas na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim[4]. We Lwowie ukończył szkołę podstawową i gimnazjum, a liceum w Krakowie[2], dokąd rodzina przeniosła się w 1935 roku po śmierci ojca. W latach 1927–1939 studiował również pianistykę[4]. W 1939 roku zapisał się na studia lekarskie na Uniwersytecie Jagiellońskim, ale podjęcie ich uniemożliwił mu wybuch II wojny światowej[3].
Podczas Sonderaktion Krakau 6 listopada 1939 roku zbiegiem okoliczności uniknął aresztowania. W czasie niemieckiej okupacji pracował w Zakopanem jako sprzedawca, księgowy i portier[5] w rodzinnym hotelu[4]. W 1942 roku został aresztowany przez Gestapo, ale dzięki interwencji prof. Rudolfa Weigla został zwolniony i wkrótce potem zatrudniony w jego instytucie przeciwtyfusowym[3] jako laborant i karmiciel wszy[5]. W tym okresie podjął też studia na tajnym Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego[3]
Po zakończeniu wojny dokończył studia lekarskie[2], uzyskując w 1951 roku dyplom oraz jednocześnie tytuł doktora nauk medycznych[4] pod kierunkiem prof. Juliana Aleksandrowicza, specjalizując się w hematologii[2]. W 1949 roku podjął także studia muzykologiczne[4] na Uniwersytecie Jagiellońskim[2]. W swojej karierze zajmował się m.in. wykorzystywaniem muzyki w terapii bólu[5]. Odbył stypendia w Czechosłowacji i Węgrzech[4], a w latach 1960–1961 korzystał ze stypendium Fundacji Rockefellera, dzięki któremu dokształcał się m.in. w Stanach Zjednoczonych, Francji i Niemczech[2].
W 1954 roku uzyskał specjalizację drugiego stopnia z chorób wewnętrznych, a w 1982 roku z hematologii[4]. W 1971 roku objął posadę ordynatora oddziału chorób wewnętrznych w Szpitalu Miejskim im. Edmunda Biernackiego w Krakowie. W 1975 roku otrzymał tytuł profesora nadzwyczajnego, a w 1987 roku tytuł profesora zwyczajnego[2]. W 1981 roku kierowany przez niego oddział przeniesiono do Szpitala im. J. Dietla[3]. Wspólnie z dr. Andrzejem Kosiniakiem-Kamyszem[2] przekształcił w 1984 roku swój oddział[3] w pierwszą w Polsce[2] Katedrę i Klinikę Medycyny Wsi[3] i kierował nią do 1994 roku, kiedy odszedł na emeryturę[2].
Autor licznych monografii i podręczników medycznych, głównie z zakresu chorób wewnętrznych i hematologii, był także pionierem muzykoterapii[6]. Był członkiem m.in. Towarzystwa Internistów Polskich, Polskiego Towarzystwa Edukacji Psychosomatycznej, Stowarzyszenia Lekarzy Homeopatów i Polskiego Towarzystwa Psychosomatycznego, a także członkiem honorowym Haute Académie Internationale de Lutéce, Académie Européenne des Arts i Club des Intellectuels Français[7]. Był założycielem i przewodniczącym Komisji Historii i Filozofii Medycyny oraz członkiem Komisji Historii Nauk PAU.

Był honorowym członkiem Zakonu Bonifratrów.
Od 1962 roku był żonaty z dr. farm. Ludwiką Kuroś, miał z nią syna Henryka Ludwika[4].
Zmarł 4 lutego 2020 roku w Krakowie[2], pochowany na cmentarzu Rakowickim[8] (kwatera Pas KC-po lewej Nitschów)[9].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (2000)[10][11]
- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
- Odznaka honorowa „Za wzorową pracę w służbie zdrowia”
- Złota Odznaka Honorowa Województwa Małopolskiego – Krzyż Małopolski (2017)
- Złota Odznaka „Za Pracę Społeczną dla miasta Krakowa” (1973)[12]
- Medal 120-lecia Ruchu Ludowego (2017)
- Medal Gloria Medicinae
- Medal Medicus Magnus
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Zmarł prof. dr hab. med. Henryk Gaertner | Szpital Specjalistyczny im. J. Dietla w Krakowie [online] [dostęp 2020-07-21] (pol.).
- ↑ a b c d e f g h i j k l Kraków: zmarł prof. Gaertner, nestor polskiej hematologii i interny – Po godzinach [online], rynekzdrowia.pl [dostęp 2020-02-17] (pol.).
- ↑ a b c d e f g Jubileusz prof. Henryka Gaertnera [online], cm-uj.krakow.pl [dostęp 2020-02-17] (pol.).
- ↑ a b c d e f g h Jan Łazowski, Wywiad z Profesorem Henrykiem Gaertnerem z okazji 90-lecia urodzin, „Sztuka Leczenia”, tom XXIV (1–2), 2012, s. 9–14 (pol.).
- ↑ a b c Henryk Gaertner lwowianin profesor medycyny, historyk, muzyk [online], fronda.pl [dostęp 2020-02-17] [zarchiwizowane z adresu 2020-02-17] (pol.).
- ↑ Kraków/ Zmarł prof. Henryk Gaertner, nestor polskiej hematologii i interny [online], Nauka w Polsce [dostęp 2020-02-17] (pol.).
- ↑ Zmarł prof. dr hab. med. Henryk Gaertner – wybitny lekarz, naukowiec i humanista [online], krakow.wyborcza.pl, 4 lutego 2020 [dostęp 2020-02-17].
- ↑ Nekrolog, Gazeta Wyborcza, 13 lutego 2020.
- ↑ Lokalizator Grobów - Zarząd Cmentarzy Komunalnych [online], www.zck-krakow.pl [dostęp 2026-08-25].
- ↑ M.P. z 2000 r. Nr 11, poz. 225 (ISAP).
- ↑ Rita Pagacz-Moczarska, Jubileusz profesora Henryka Gaertnera, Alma Mater, miesięcznik UJ, 41/2002.
- ↑ Dziennik Urzędowy Rady Narodowej m. Krakowa. 1973, nr 8, poz. 54, 6 kwietnia 1973 [dostęp 2026-08-25].
- ↑ Nekrolog, Dziennik Polski, 08.02.2020.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.