Izby
| wieś | |
.jpg) Zabytkowa cerkiew | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Powiat | |
| Gmina | |
| Liczba ludności (2022) |
174[2] |
| Strefa numeracyjna |
18 |
| Kod pocztowy |
38-315[3] |
| Tablice rejestracyjne |
KGR |
| SIMC |
0468080 |
Położenie na mapie gminy Uście Gorlickie  | |
Położenie na mapie Polski  | |
Położenie na mapie województwa małopolskiego  | |
Położenie na mapie powiatu gorlickiego  | |
 49°26′48″N 21°03′57″E/49,446667 21,065833[1]
| |
Izby (łem. Ізбы) – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Uście Gorlickie[4] nad Białą dopływem Dunajca.
Historia wsi
W końcu XVI wieku Izby były wsią biskupstwa krakowskiego w powiecie sądeckim w województwie krakowskim[5]. Do 1947 r. zamieszkana była przez Łemków, którzy zostali przymusowo wysiedleni[6]. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.
Mieszkańcy zajmowali się dawniej rolnictwem, hodowlą, eksploatacją lasów oraz drobnymi rzemiosłami domowymi. Izby były jednym z głównych ośrodków tutejszego tkactwa, słynnym zwłaszcza z wyrobu tkanych w deseń (tzn. czynowanych) płócien lnianych[7].
Tu Konfederaci barscy w latach 1769–1772 mieli swój obóz i siedzibę dowódcy Kazimierza Pułaskiego oraz byli wspierani przez miejscową ludność. Ku ich pamięci 27 września 2025 r. został odsłonięty pomnik (Konfederatów barskich) na szlaku prowadzącym w stronę Lackowej[8].
We wsi stoi była cerkiew greckokatolicka pw. św. Łukasza Ewangelisty, obecnie pełniąca funkcję kościoła rzymskokatolickiego. Do lat 60. XX wieku we wsi stała drewniana cerkiew prawosławna, która została zniszczona i rozebrana. Obecnie we wsi zamieszkuje kilka rodzin łemkowskich. W 2012 roku postawiono z inicjatywy byłych mieszkańców wsi i ich potomków pomnik na obecnym cmentarzu, na którym chowano do 1947 roku, przodków wygnanych Rusinów (Łemków). Za rzeką naprzeciwko cerkwi znajduje się stary cmentarz, na którym zachowało się kilka nagrobków. Chowano na nim zmarłych do 1928 roku, czyli daty powrotu całej ludności wsi do prawosławia, wraz ze swoim proboszczem ks. Dymitrem Chylakiem.
-
Widok z Izb na Lackową -
Widok z Izb na Lackową
.jpg)
W okresie międzywojennym w miejscowości stacjonowała placówka Straży Granicznej I linii „Izby”[9].
Zabytki
Obiekty wpisane do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego[10]:
- Cerkiew św. Łukasza, murowana, z 1888.
- cmentarz przy cerkwi, ob. nieczynny.
Szlaki piesze
Mochnaczka Niżna – Banica – Izby – Ropki – Hańczowa – Kozie Żebro (847 m n.p.m.) (Główny Szlak Beskidzki)
Przypisy
- ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 42734.
- ↑ NSP 2021: Ludność w miejscowościach statystycznych [online], Bank Danych Lokalnych GUS, 19 września 2022 [dostęp 2022-10-04].
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 366 [zarchiwizowane 2022-10-26].
- ↑ GUS. Rejestr TERYT
- ↑ Województwo krakowskie w drugiej połowie XVI wieku ; Cz. 2, Komentarz, indeksy, Warszawa 2008, s. 100.
- ↑ Historia wsi na stronie gminy. [dostęp 2013-06-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-04-02)].
- ↑ Roman Reinfuss. Łemkowie. „Wierchy. Rocznik poświęcony górom i góralszczyźnie.”. R. XIV, s. 1-24, 1936. Polskie Towarzystwo Tatrzańskie, Kraków.
- ↑ Lech Klimek, Odsłonięcie Pomnika Konfederatów Barskich w Izbach. W uroczystości brali udział politycy, samorządowcy, harcerze i pasjonaci historii [online], Gorlice Nasze Miasto, 27 września 2025 [dostęp 2025-09-28].
- ↑ Marek Jabłonowski, Bogusław Polak: Polskie formacje graniczne 1918−1839. Dokumenty organizacyjne, wybór źródeł. T. II. Koszalin: Wydawnictwo Uczelniane Politechniki Koszalińskiej, 1999, s. 28. ISBN 83-87424-77-3.
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo małopolskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 grudnia 2025.
Linki zewnętrzne
- Izby, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. III: Haag – Kępy, Warszawa 1882, s. 331.
| Wsie | |
|---|---|
| Części wsi |
|
| Przysiółki wsi | |
| Nieistniejące wsie |
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.