Jamrajek

Jamrajek
Microperoryctes
G. Stein, 1932[1]
Ilustracja
Jamrajek pręgowany (Microperoryctes longcauda) na ilustracji z 1880
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ssaki

Podgromada

żyworodne

Rząd

jamrajokształtne

Rodzina

jamrajowate

Podrodzina

torbokolce

Rodzaj

jamrajek

Typ nomenklatoryczny

Microperoryctes murina Stein, 1932

Synonimy
Podrodzaje i gatunki

2 podrodzaje i 5 gatunków – zobacz opis w tekście

Jamrajek[3] (Microperoryctes) – rodzaj niewielkich ssaków z podrodziny torbokolców (Echymiperinae) w obrębie rodziny jamrajowatych (Peramelidae).

Rozmieszczenie geograficzne

Rodzaj obejmuje gatunki występujące na Nowej Gwinei i okolicznych wyspach[4][5][6].

Morfologia

Długość ciała 14,2–30,3 cm, długość ogona 11,5–25,8 cm; masa ciała 100–670 g[5][7].

Systematyka

Rodzaj zdefiniował w 1932 roku niemiecki zoolog Georg Hermann Wilhelm Stein w artykule zatytułowanym Kilka nowych torbaczy z Nowej Gwinei, opublikowanym w czasopiśmie „Zeitschrift für Säugetierkunde”[1]. Gatunkiem typowym jest (oryginalne oznaczenie) jamrajek mysi (M. murinus).

Etymologia

  • Microperoryctes: gr. μικρος mikros ‘mały’; rodzaj Peroryctes O. Thomas, 1906 (torboszczur)[1].
  • Ornoryctes: epitet gatunkowy Perameles ornata O. Thomas, 1903 (łac. ornatus ‘ozdobny, strojny, ozdobiony, wspaniały, upiększony’, od ornare ‘ozdobić’)[8]; rodzaj Peroryctes Thomas, 1906 (torboszczur)[2]. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Perameles ornata O. Thomas, 1903.

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki[9][4][3]:

Podrodzaj Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa[3] Podgatunki[5][4][7] Rozmieszczenie geograficzne[5][4][7] Podstawowe wymiary[5][7][a] Status
IUCN[10]
Microperoryctes
G. Stein, 1932
Microperoryctes murinus G. Stein, 1932 jamrajek mysi gatunek monotypowy endemit Indonezji: góra Sumuri (góry Weyland) w zachodnio-środkowej Nowej Gwinei; zakres wysokości: około 2500 m n.p.m. DC: 15,2–17,4 cm
DO: 10,5–11,1 cm
MC: około 100 g
 VU 
Ornoryctes
Tate & Archbold, 1937
Microperoryctes longicauda (W.C.H. Peters & Doria, 1876) jamrajek pręgowany 2 podgatunki endemit Indonezji: góry Arfak we wschodniej część półwyspu Ptasia Głowa, północno-zachodnia i zachodnio-środkowa Nowa Gwinea (zachodnia część Gór Centralnych); zakres wysokości: 1000–4000 m n.p.m. DC: 24–30 cm
DO: 18–26 cm
MC: 350–670 g
 LC 
Microperoryctes ornatus (O. Thomas, 1904) jamrajek strojny 2 podgatunki endemit Papui-Nowej Gwinei: południowo-wschodnia i wschodnio-środkowa Nowa Gwinea (wschodnia część Gór Centralnych) DC: 24–30 cm
DO: 18–26 cm
MC: 350–670 g
 NE 
Microperoryctes aplini K.M. Helgen & Flannery, 2004 jamrajek mały gatunek monotypowy endemit Indonezji: północno-zachodnia Nowa Gwinea (góry Arfak); zakres wysokości: 1890–2200 m n.p.m. DC: 14,2–16 cm
DO: 11,5–12 cm
MC: mniej niż 100 g
 VU 
Microperoryctes papuensis (Laurie, 1952) jamrajek papuaski gatunek monotypowy endemit Papui-Nowej Gwinei: południowo-wschodnia Nowa Gwinea (wieś Fane do góry Simpson); zakres wysokości: 1200–2650 m n.p.m. DC: 17,5–20 cm
DO: 14,2–15,8 cm
MC: 145–184 g
 LC 

Kategorie IUCN:  LC gatunek najmniejszej troski,  VU gatunek narażony;  NE gatunki niepoddane jeszcze ocenie.

Uwagi

  1. DC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała

Przypisy

  1. a b c G.H.W. Stein. Einige neue Beutoltiere aus Neuguinea. „Zeitschrift für Säugetierkunde”. 7, s. 256, 1932. (niem.). 
  2. a b G.H.H. Tate & R. Archbold. Some marsupials of New Guinea and Celebes. „Bulletin of the American Museum of Natural History”. 73, s. 352, 1937. (ang.). 
  3. a b c Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 10. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
  4. a b c d C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 74. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).
  5. a b c d e Ch. Dickman: Family Peramelidae (Bandicoots and Echymiperas). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 5: Monotremes and Marsupials. Barcelona: Lynx Edicions, 2015, s. 397. ISBN 978-84-96553-99-6. (ang.).
  6. D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Genus Microperoryctes. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2020-10-24].
  7. a b c d Class Mammalia. W: Lynx Nature Books: All the Mammals of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2023, s. 51. ISBN 978-84-16728-66-4. (ang.).
  8. ornata, [w:] The Key to Scientific Names, J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2021-12-27] (ang.).
  9. C.J. Burgin, J.S. Zijlstra, M.A. Becker, H. Handika, J.M. Alston, J. Widness, S. Liphardt, D.G. Huckaby & N.S. Upham: The ASM Mammal Diversity Database. [w:] ASM Mammal Diversity Database (Version 2.2) [on-line]. American Society of Mammalogists. [dostęp 2025-06-17]. (ang.).
  10. Taxonomy: Microperoryctes – Genus. The IUCN Red List of Threatened Species. [dostęp 2025-03-21]. (ang.).

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya