Jan Brictius

Jan Brictius
Johannes Brictius
Data i miejsce urodzenia

4 kwietnia 1658
Reszel

Data i miejsce śmierci

9 października 1710
Braniewo

Miejsce pochówku

Klasztor franciszkanów w Braniewie

Wyznanie

katolicyzm

Kościół

rzymskokatolicki

Inkardynacja

jezuici

Prezbiterat

1688

Multimedia w Wikimedia Commons
Kolegium jezuitów w Braniewie, którego profesorem był o. Brictius

Jan Brictius (ur. 4 kwietnia 1658[a] w Reszlu, zm. 9 października 1710 w Braniewie) – polski jezuita, doktor teologii, pisarz ascetyczny, pedagog, tłumacz na język polski.

Życiorys

Kościół jezuitów, w którym o. Brictius został pochowany
Jan Brictius Odpowiedz na częste owo pytanie, Wilno 1700

Urodził się w Reszlu na Warmii w rodzinie Ambrożego i Anny. Pierwsze nauki pobierał w Reszlu, następnie kształcił się w Braniewie i w Wilnie. Do nowicjatu zakonu jezuitów wstąpił w 1675. W 1688 ukończył studia teologiczne w Kolegium Jezuitów w Braniewie i przyjął święcenia kapłańskie. W latach 1689–1691 był misjonarzem w Królewcu. Następnie rozpoczął karierę naukową. W latach 1693–1695 był profesorem filozofii w Pułtusku, 1695–1701, 1702–3, 1707–8 filozofii, teologii scholastycznej i polemicznej oraz prawa kanonicznego w Akademii Wileńskiej, 1701–1702 w kolegium jezuickim w Braniewie, 1703–1705 w Warszawie, 1705–1707 w Pińsku i 1708–1710 samego prawa kanonicznego w Braniewie[1][2][3].

Zmarł w Braniewie w czasie zarazy 9 października 1710, opiekując się chorymi. Była to największa w historii fala dżumy w Prusach, która pochłonęła 200–250 tys. ofiar (1/3 ludności)[4].

Tamże został pochowany w kościele jezuickim. W zwyczajnych okolicznościach ciała zmarłych jezuitów chowano we wspólnym grobie w krypcie kościoła Najświętszej Maryi Panny (na miedziorycie). Tę praktykę zmieniono już na początku epidemii dżumy w Braniewie. Ażeby chronić się przed niezdrowymi wyziewami (tzw. miazmatami), wyznaczano dla zmarłych na dżumę w świątyni inne miejsce niż wspólny grób zakonników, tj. przy wejściu do chóru[5].

Marcin Brictius (ur. 1665 w Reszlu), jezuita, pedagog, kaznodzieja, egzegeta Pisma Świętego, rektor kolegium jezuickiego w Braniewie, był prawdopodobnie jego bliskim krewnym[1].

Spuścizna

Pozostawił po sobie szereg prac teologiczno-filozoficznych i panegirycznych w języku łacińskim, m.in. Filii Mariae (1697), Imago filiationis Mariae (1743). Wydał również moralizatorską biografię biskupa kijowskiego Tomasza Ujejskiego Vita venerabilis Thomae de Rupniew Ujeyski (Braniewo, 1707) oraz przetłumaczył na język polski dzieło Mathiasa Nennichena Odpowiedz Na Częste owo Pytanie Gdzie to napisano iest? (Wilno 1707)[6].

Uwagi

  1. ↑ Starsze źródła podawały rok urodzenia 1654 – Bibliografia Estreichera, T. Oracki Słownik biograficzny Warmii, Prus Książęcych i Ziemi Malborskiej od połowy XV do końca XVIII oraz Encyklopedia Katolicka, t. II

Przypisy

  1. ↑ a b Tadeusz Oracki Słownik biograficzny Warmii, Prus Książęcych i Ziemi Malborskiej od połowy XV do końca XVIII wieku A-K, wyd. Pojezierze, Olsztyn 1984, ISBN 83-7002-174-3
  2. ↑ Polski słownik biograficzny. T. 2, Beyzym Jan - Brownsford Marja, autorzy hasła: ks. Czesław Falkowski, ks. Paweł Nowicki, 1936, s. 436
  3. ↑ Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach polskich 1564–1995, s. 67
  4. ↑ Die Pest kommt! [online] [dostęp 2017-11-28].
  5. ↑ Andrea Mariani Jezuici prowincji litewskiej wobec epidemii dżumy z lat 1708–1711, Zapiski Historyczne, January 2017, s. 91
  6. ↑ Encyklopedia Katolicka, t. II, Lublin 1985, s. 1074, autor hasła Ludwik Grzebień

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya