Jan Parczewski
 Jan Parczewski (ze zbiorów NAC) | |
 plutonowy
| |
| Data i miejsce urodzenia |
13 czerwca 1923 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
25 marca 1967 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1939–1945 |
| Siły zbrojne |
|
| Jednostki | |
| Główne wojny i bitwy | |
| Późniejsza praca |
mechanik, księgowy, kierownik, dyrektor |
| Odznaczenia | |
  
| |
Jan Parczewski vel Stefan Kospin pseud.: Kraska, Pincz (ur. 13 czerwca[1][a] 1923 w Szturmówce (powiat sarneński), zm. 25 marca 1967 w Krośnie) – żołnierz Armii Andersa i Polskich Sił Zbrojnych, podoficer Armii Krajowej, plutonowy łączności rezerwy, cichociemny.
Życiorys
W latach 1937–1940 uczył się gimnazjach w Sarnach, następnie w Grodnie, a po wybuchu wojny – ponownie w Sarnach. 13 kwietnia 1940 roku został zesłany z matką w głąb ZSRR. W lutym 1942 roku wstąpił do Armii Andersa, przydzielono go do 28 pułku piechoty 10 Dywizji Piechoty.
Cichociemny
Zgłosił się do służby w kraju. W kwietniu 1943 roku został przerzucony do Wielkiej Brytanii i przydzielony do Sekcji Dyspozycyjnej Naczelnego Wodza. Po przeszkoleniu ze specjalnością w radiotelegrafii zaprzysiężony na rotę AK 25 lutego 1944 roku w Oddziale VI Sztabu Naczelnego Wodza i przeniesiony do Głównej Bazy Przerzutowej w Brindisi we Włoszech.
Zrzucony do okupowanej Polski w nocy z 26 na 27 grudnia 1944 roku, w operacji lotniczej „Staszek 2”, dowodzonej przez mjr. naw. Eugeniusza Arciuszkiewicza, z samolotu Liberator BZ 965 „V” (301 dywizjon PAF), na placówkę odbiorczą „Wilga 1”, w rejonie góry Mogielnica, koło Szczawy. Razem z nim w ekipie nr LXIII skoczyli: ppor. Bronisław Czepczak-Górecki ps. Zwijak, kpt. dypl. Stanisław Dmowski ps. Podlasiak, ppor. Jan Matysko ps. Oskard, mjr. Zdzisław Sroczyński ps. Kompresor, mjr. Witold Uklański ps. Herold.
Po skoku w dyspozycji Komendy Okręgu Kraków AK, gdzie służył do stycznia 1945 roku. Następnie współpracował z NIE, utrzymując łączność środowisk po-AK-owskich ze sztabem Naczelnego Wodza.
Po wojnie
Od 1 czerwca 1945 roku pracował w Zarządzie Miejskim w Lęborku jako referent mieszkaniowy, później referent ds. aprowizacji i handlu i sekretarz administracyjny. Od 1948 roku pracował w PGR Zespół Lędziechowo jako księgowy techniczny i kierownik działów: mechanizacji, socjalnego i związków zawodowych. Później wielokrotnie zmieniał pracę, będąc prześladowanym przez władzę. Od 1953 roku pracował w Zespole PGR w Kwidzynie, początkowo na stanowisku starszego mechanika, następnie kierownika i dyrektora Zakładu Naprawczego Mechanizacji Rolnictwa w Dukli, które rozrosło się pod jego zarządem w dużą firmę, która m.in. zelektryfikowała wiele wsi południowo-wschodniej Polski. W 1963 roku został dyrektorem Zakładów Naprawczych Urządzeń Naftowych w Krośnie. Był wielokrotnym wynalazcą i właścicielem kilku patentów oraz autorem wniosków racjonalizatorskich.
W 1947 roku był działaczem PPS. W okresie stalinizmu był prześladowany przez władze, w tym aresztowany na krótki okres. W 1951 roku napisał list do Bolesława Bieruta informujący o prześladowaniach. W 1956 roku został zrehabilitowany i przyjęty w szeregi PZPR[1].
25 marca 1967 roku popełnił samobójstwo, strzelając do siebie ze strzelby myśliwskiej. Pozostawił listy do rodziny i władz, które przejęła SB. Został pochowany początkowo w Krośnie, a następnie (w maju 2006 roku) na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera C30-K3-I-10)[2].
Odznaczenia
- Krzyż Walecznych – czterokrotnie
- Medal Wojska (1946)
- Krzyż Czynu Bojowego Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie (1992, pośmiertnie).
Życie rodzinne
Był synem Michała, ziemianina, właściciela majątku Szturmówka, i Marii z domu Swinarskiej. Ożenił się w 1946 roku z Ireną Balcerowską (zm. w 2005 roku), z którą miał trzech synów: Michała Janusza (ur. w 1946 roku, prof. archeologii), Bogdana (ur. w 1948 roku) i Zygmunta (ur. w 1951 roku).
Uwagi
- ↑ Zarówno Tucholski (1984a, 1984b), jak i Tochman (1994) podają – na podstawie arkusza ewidencyjnego w Studium Polski Podziemnej – błędną datę urodzenia, 23 listopada 1923 roku. W dokumentach pojawia się również często nieprawdziwa data urodzenia: 1915 rok.
Przypisy
- ↑ a b Michał Parczewski: Jan Parczewski. Biogram spisany przez syna Michała. W: Józef Zuzak (przewodniczący zespołu redakcyjnego), Sławomir Duran, Marzena Nawrocka: Dzieje Naftometu. 90 lat: 1920–2010. Historia Zakładu Urządzeń Naftowych Naftomet w Krośnie. Krosno: Wydawnictwo „Ruthenus” Rafał Barski, 2012, s. 246–247. ISBN 978-83-7530-175-5.
- ↑ Wyszukiwarka cmentarna - Warszawskie cmentarze
Bibliografia
- Krzysztof A. Tochman: Słownik biograficzny cichociemnych. T. 1. Oleśnica: Firma „Kasperowicz – Meble”, 1994, s. 100–102. ISBN 83-902499-0-1.
- Jędrzej Tucholski: Cichociemni. Warszawa: Instytut Wydawniczy „Pax”, 1984, s. 380. ISBN 83-211-0537-8.
- Jędrzej Tucholski: Cichociemni 1941–1945 – Sylwetki spadochroniarzy. Wojskowy Instytut Historyczny, 1984, s. 264.
Linki zewnętrzne
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.