Jan Waszkiewicz

Jan Waszkiewicz

Data i miejsce urodzenia	24 czerwca 1944 Kielce
Data i miejsce śmierci	25 marca 2021 Wrocław
Marszałek województwa dolnośląskiego
Okres	od 1 stycznia 1999 do 28 grudnia 2001
Przynależność polityczna	Akcja Wyborcza Solidarność
Następca	Emilian Stańczyszyn
Odznaczenia
Cytaty w Wikicytatach

Jan Waszkiewicz (ur. 24 czerwca 1944 w Kielcach, zm. 25 marca 2021^[1] we Wrocławiu^[2]) – polski matematyk, polityk i samorządowiec, nauczyciel akademicki, marszałek województwa dolnośląskiego w latach 1999–2001.

Syn Tadeusza i Zofii^[2]. W 1966 ukończył studia z matematyki na Uniwersytecie Wrocławskim^[3]. Doktoryzował się w 1972 w Instytucie Matematycznym Polskiej Akademii Nauk na podstawie pracy pt. O teorii produktów uogólnionych systemów relacyjnych, której promotorem był Czesław Ryll-Nardzewski^[4][5]. W 1990 na Uniwersytecie Jagiellońskim uzyskał stopień naukowy doktora habilitowanego nauk humanistycznych w dyscyplinie filozofia (w oparciu o rozprawę poświęconą kulturowym uwarunkowaniom genezy matematyki)^[4]. Po studiach pracował w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Opolu, następnie do 1969 na Uniwersytecie Wrocławskim. W 1972 po obronie doktoratu został zatrudniony na Politechnice Wrocławskiej. Od 2001 zajmował stanowisko profesora w Instytucie Organizacji i Zarządzania tej uczelni^[3]. Wykładał również w Międzynarodowej Wyższej Szkole Logistyki i Transportu we Wrocławiu^[4].

W drugiej połowie lat 70. związał się z opozycją demokratyczną, był współpracownikiem Komitetu Obrony Robotników i następnie KSS KOR. Pełnił funkcję redaktora naczelnego „Biuletynu Dolnośląskiego”. Wiosną 1980 został członkiem Towarzystwa Kursów Naukowych, a następnie także jego rady programowej. W 1980 wstąpił do „Solidarności”, był członkiem prezydium zarządu Regionu Dolny Śląsk i Komisji Krajowej związku. 8 października 1981 na pierwszym posiedzeniu Komisji Krajowej został wybrany do Prezydium KK^[6]. Na początku stanu wojennego brał udział w strajku w Stoczni Gdańskiej. 16 grudnia 1981 został aresztowany^[7][8]. Objęty postępowaniem karnym, w maju 1982 uniewinniony przez Sąd Wojewódzki w Gdańsku^[7]. W latach 1983–1989 działał w niezależnej Radzie Edukacji Narodowej^[7].

Początkowo deklarował się jako przeciwnik Okrągłego Stołu, dołączył jednak do Komitetu Obywatelskiego przy Lechu Wałęsie. Należał do Kongresu Liberalno-Demokratycznego, Ruchu Stu i RS AWS. W latach 1995–1998 zajmował stanowisko zastępcy dyrektora Biura Rozwoju Wrocławia. Z ramienia AWS sprawował mandat radnego Sejmiku Województwa Dolnośląskiego. 1 stycznia 1999 rozpoczął urzędowanie na stanowisku marszałka województwa dolnośląskiego, pierwszego po utworzeniu tej funkcji. Pełnił ją do 2001^[9]. W 2004 bez powodzenia kandydował do Parlamentu Europejskiego z ramienia NKWW Macieja Płażyńskiego.

Był jednym z pomysłodawców i współorganizatorem Dolnośląskiego Forum Politycznego i Gospodarczego^[10] w Krzyżowej, a także jednym z inicjatorów Dolnośląskiego Certyfikatu Gospodarczego. Działał na rzecz osób z niepełnosprawnością intelektualną, w latach 1992–1995 był członkiem zarządu krajowego Fundacji im. Brata Alberta^[11].

Autor książki Jak Polak z Polakiem? Szkice o kulturze negocjowania (1997)^[12].

Zmarł na skutek COVID-19 w okresie światowej pandemii tej choroby^[13]. Wcześniej w tym samym miesiącu (2 marca) zmarła jego żona Agnieszka Wojciechowska-Waszkiewicz, doktor nauk matematycznych, pracownik Instytutu Matematycznego Uniwersytetu Wrocławskiego oraz redaktor naczelna czasopisma dla nauczycieli „Matematyka”^[14]. Małżonkowie zostali pochowani na Cmentarzu Świętej Rodziny we Wrocławiu^[14][15].

W 1991 został laureatem Nagrody im. Samuela Dicksteina^[16], przyznawanej przez Polskie Towarzystwo Matematyczne za wybitne osiągnięcia w dziedzinie historii matematyki, edukacji matematycznej i popularyzacji matematyki.

W 2011 prezydent Bronisław Komorowski odznaczył go Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski^[17]. W 2015 został odznaczony Odznaką Honorową za Zasługi dla Samorządu Terytorialnego^[18].

W 2012 Sejmik Województwa Dolnośląskiego wyróżnił go Złotą Odznaką Honorową Zasłużony dla Województwa Dolnośląskiego^[19]. W 2021 został pośmiertnie odznaczony Złotą Odznaką Honorową Wrocławia^[20].

• Robert Stokłosa: Jan Waszkiewicz. Encyklopedia Solidarności. [dostęp 2021-03-26].
• Dr hab. Jan Waszkiewicz, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2024-09-08] .

• Jan Waszkiewicz. Reportaż z przeszłości: Wrocław 1980. „Wolność i Solidarność. Studia z dziejów opozycji wobec komunizmu i dyktatury”. Nr 8, s. 185–188, 2015. Wrocław: Europejskie Centrum Solidarności. ISSN 2082-6826. [dostęp 2021-09-08].