Józef Winiewicz

Józef Winiewicz

Józef Winiewicz w latach 60.
Data i miejsce urodzenia	6 czerwca 1905 Poznań
Data i miejsce śmierci	23 marca 1984 Warszawa
Ambasador PRL w Stanach Zjednoczonych
Okres	od 1947 do 1955
Poprzednik	Oskar Lange
Następca	Romuald Spasowski
Wiceminister spraw zagranicznych
Okres	od 1 stycznia 1956 do 31 stycznia 1972
Przynależność polityczna	PZPR
Odznaczenia
Multimedia w Wikimedia Commons

Józef Maria Winiewicz (ur. 6 czerwca 1905 w Poznaniu, zm. 23 marca 1984 w Warszawie) – polski dyplomata i dziennikarz, ambasador w Stanach Zjednoczonych (1947–1955), wiceminister spraw zagranicznych (1956–1972).

Był synem Józefa i Bolesławy z Kruegerów. Studiował na Uniwersytecie Poznańskim (1923–1926), początkowo na Wydziale Rolniczo-Leśnym, następnie na Wydziale Ekonomicznym. Dyplom magistra nauk ekonomiczno-politycznych UP otrzymał 13 lipca 1933. Przed wojną związany był przede wszystkim z redakcją „Dziennika Poznańskiego” (od 1930 do 1939 pełnił funkcję redaktora naczelnego), współpracował także z „Ilustrowanym Kurierem Codziennym” i „Gazetą Polską”, „Wiadomościami Literackimi”^[1]. Był także członkiem Syndykatu Dziennikarzy Wielkopolskich i Związku Zawodowego Dziennikarzy Rzeczypospolitej Polskiej^[1], Prezesem Stowarzyszenia Dziennikarzy Państwowców w Poznaniu, wiceprezesem sekcji prasowej przy radzie wojewódzkiej Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem, członkiem zarządu okręgowego Ligi Morskiej i Kolonialnej, prezesem Koła Przyjaciół Związku Strzeleckiego.

W chwili wybuchu II wojny światowej pracował w radiostacji „Warszawa II”, gdzie nadawał audycje po niemiecku. W grudniu 1939, po przekroczeniu granicy pod Muszyną, znalazł się na Węgrzech, gdzie redagował skierowane do uchodźców „Wieści Polskie” (luty – kwiecień 1940). W obawie przed aresztowaniem przez Jugosławię i Grecję dotarł do Turcji. W Stambule rozpoczął współpracę z Ministerstwem Prac Kongresowych Rządu Londyńskiego. Następnie przez Egipt i Palestynę w 1941 dotarł do Londynu. Od 1943 pozostawał w kontakcie ze Związkiem Patriotów Polskich oraz z dziennikarzami sowieckimi^[1].

W 1945 powrócił do Polski i został zatrudniony w resorcie spraw zagranicznych. Od czerwca 1945 przygotowywał materiały na konferencję poczdamską. W lipcu 1945 ponownie wyjechał do Londynu jako radca ambasady. We wrześniu 1945 wrócił do centrali MSZ, zaś w listopadzie 1945 wrócił do Londynu na poprzednie stanowisko. Od stycznia 1947 do marca 1955 pełnił funkcję ambasadora Polski w Stanach Zjednoczonych. W tym czasie między innymi reprezentował Polskę na konferencji pokojowej w San Francisco. 1 marca 1955 został dyrektorem Departamentu III MSZ, w kwietniu członkiem Kolegium MSZ. 1 września 1955 otrzymał stopień ambasadora nadzwyczajnego i pełnomocnego ad personam. Od 1 stycznia 1956 do 1972 był podsekretarzem stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych. Reprezentował Polskę na kolejnych sesjach Zgromadzenia Ogólnego ONZ. 1 grudnia 1964 został członkiem Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. W czerwcu 1968 wszedł w skład Komitetu Honorowego oraz Komitetu Przygotowawczego obchodów 500 rocznicy urodzin Mikołaja Kopernika. Od 1972 był wiceprezesem w Towarzystwie Łączności z Polonią Zagraniczną^[1][2].

W 1983 był przewodniczącym Komitetu Organizacyjnego Klubu Publicystyki Międzynarodowej Stowarzyszenia Dziennikarzy PRL^[3].

Pochowany z honorami 29 marca 1984 na cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie (kwatera C39-3-3)^[4]. W uroczystości uczestniczyli m.in. członkowie Biura Politycznego KC PZPR Józef Czyrek i Stefan Olszowski, ówczesny minister spraw zagranicznych^[5].

• Order Sztandaru Pracy I klasy (dwukrotnie, w tym 31 stycznia 1972)^[6]
• Order Sztandaru Pracy II klasy (1959)^[7]
• Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski
• Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (22 lipca 1951)^[8]
• Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (11 listopada 1934)^[9]
• Medal Rodła (pośmiertnie, 1987)^[10]
• Wielki Oficer Orderu Zasługi Republiki Włoskiej (1965)^[11][12]
• Złoty Medal „Za zasługi w rozwoju przyjaźni i współpracy z CSRS” (Czechosłowacja, 1970)^[13]
• Medal pamiątkowy Rady Ochrony Pomników Walki i Męczeństwa (1971)^[14]

• Mniejszości narodowe w Wielkopolsce, Poznań, 1936.
• Mobilizacja sił niemieckich w Polsce, Warszawa, 1939.
• JózefJ. Winiewicz JózefJ., Co pamiętam z długiej drogi życia, Wyd. 1, Poznań: Wydawn. Poznańskie, 1985, ISBN 978-83-210-0537-9 [dostęp 2025-07-06] .

• Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest?. Warszawa: Wydawnictwo Głównej Księgarni Wojskowej, 1938, s. 803–804. [dostęp 2020-11-30].
• Słownik biograficzny historii Polski, tom 2: L–Ż (pod redakcją Janiny Chodery i Feliksa Kiryka), Wrocław-Warszawa-Kraków 2005, s. 1634.
• Nekrologi Józefa Winiewicza, „Rzeczpospolita”, nr 73, 26 marca 1984, s. 2.
• Dane osoby z katalogu kierowniczych stanowisk partyjnych i państwowych PRL, Biuletyn Informacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej [dostęp 2025-07-06] [zarchiwizowane 2024-12-01]  (ang.).
• Winiewicz Józef, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2025-07-06] .