Karol Scheibler III
| Data i miejsce urodzenia |
21 września 1888 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
12 września 1934 |
| Miejsce spoczynku | |
| Zawód, zajęcie | |
| Miejsce zamieszkania | |
| Narodowość |
polska |
| Małżeństwo |
Jadwiga Paulina Scheibler (z domu Richter) |
| Dzieci |
Karol Eryk Hubertus |
| Odznaczenia | |
Karol Wilhelm Scheibler III (ur. 21 września 1888 w Łodzi, zm. 12 września 1934 w Southampton) – polski fabrykant, działacz społeczny i gospodarczy[1]. W 1925 został honorowym konsulem, a w 1930 honorowym konsulem generalnym Republiki Austriackiej w Łodzi.
Życiorys
Był synem Karola Scheiblera II i Anny Julii Melanii, córki Ludwika Grohmana, a także wnukiem Karola Scheiblera I[1]. Uczęszczał do gimnazjum w Łodzi, jednak został przeniesiony do Liceum Imperatorskiego w Carskim Siole, które ukończył w 1907 r. zdobywając złoty medal oraz przydział wojskowy do Lejbgwardii Pułku Grodzieńskiego. Następnie podjął naukę na Uniwersytecie Technicznym w Dreźnie, którą ukończył w 1911 r. Następnie odbywał praktyki w firmach włókienniczych Liverpoolu, Bremie i w Czechach. Do Łodzi wrócił w 1913 r. by zostać dyrektorem naczelnym zakładów włókienniczych spółki akcyjnej Scheiblerów – Towarzystwa Akcyjnego Manufaktur Bawełnianych Karola Scheiblera. Po wybuchu I wojny światowej próbował nie dopuścić do dewastacji zakładów przez wojska niemieckie, niemniej w wyniku rekwirowania zasobów fabryki dotknęły ją straty szacowane na ok. 20 mln zł, co skutkowało zawieszeniem produkcji od 1916 r. Ponadto Scheibler w trakcie I wojny światowej działał w Głównym Komitecie Obywatelskim miasta Łodzi i współorganizował milicję obywatelską, pertraktował również z władzami okupacyjnymi w obronie przemysłu. Od 1915 r. był członkiem Łódzkiego Komitetu Giełdowego, co wiązało się z poręczaniem przez niego bonów pieniężnych. W związku ze stratami wojennymi, od 1918 r. dążył do zorganizowania przez przedsiębiorstwa łódzkie trustu, który miał doprowadzić do zmonopolizowania przemysłu bawełnianego w Polsce. Pertraktacje jednak nie pozwoliły na realizację zamierzenia, ze względu na brak zainteresowania części firm, w tym szczególności zakładów Izraela Poznańskiego. Scheibler w 1921 r. wraz ze swoim wujem Henrykiem Grohmanem wszedł do zarządu Zjednoczonych Zakładów Przemysłowych K. Scheiblera i L. Grohmana, S.A. Do rodziny Scheiblera należało 2/3 akcji. Kapitał zakładowy spółki, wynosił początkowo 40,2 mln zł, by w 1928 r. dobić do 69 mln zł. Scheibler w latach 1919–1925 nadzorował powojenną odbudowę i modernizację zakładów, która pozwoliła na wzmocnienie pozycji spółki w polskim przemyśle bawełnianym. W skład imperium Scheiblerów wówczas wchodziło 5 przędzalni z 246 600 wrzecionami, o sumarycznej zdolności produkcyjnej rocznej 12 mln kg przędzy, a także 4 tkalnie z 6106 krosnami, o zdolności produkcyjnej rocznej 90 mln metrów kwadratowych tkanin. Ponadto firma posiadała 3 zakłady wykończalnicze. W 1927 r. wartość produkcji wynosiła 89,7 mln zł, a fabryki Scheiblerów łącznie zatrudniały 9373 robotników[1].
Scheibler działał również we władzach innych przedsiębiorstw. Od 1914 r. należał do rady nadzorczej Towarzystwa Górniczo-Przemysłowego Saturn, które posiadało 3 kopalnie – Saturn w Czeladzi, Jowisz w Wojkowicach i Mars w Łagiszy. Kopalnie te osiągały łączne wydobycie 1,6 mln ton – znaczna część wydobytego węgla trafiała do Łodzi na potrzeby łódzkiego przemysłu. Wraz z ojcem reprezentował w spółce pakiet kontrolny Scheiblerów. W latach 1922–1934 był prezesem rady nadzorczej Spółki Akcyjnej Wielkich Pieców i Zakładów Ostrowieckich, z kapitałem zakładowym 20 mln zł. Spółka ta w 1923 r. z jego inicjatywy utworzyła w Ostrowcu Świętokrzyskim wytwórnię wagonów towarowych, a w 1934 r. przejęła Warszawską Spółkę Akcyjną Budowy Parowozów. W 1920 r. wraz z Leonem Herbstem i Ludwikiem Pogorzelskim założył Warszawsko-Łódzkie Towarzystwo Handlowe S.A. Od 1922 r. był członkiem rady nadzorczej Zakładów Przemysłu Włókienniczego Józef Richter S.A. w Łodzi. W tym samym roku zastąpił ojca w radzie nadzorczej Banku Handlowego w Łodzi. Był wiceprezesem Gdańskiego Banku Handlowo-Przemysłowego i prezesem Banku Międzynarodowego w Warszawie. Od 1923 r. był jednym z członków rady nadzorczej Spółki Akcyjnej Siła i Światło, a w 1924 r. został wiceprezesem Warszawskiego Towarzystwa Ubezpieczeń. W 1928 r. z Edwardem Ulmanem, Maksem Kernbaumem i G. Geyerem założył Towarzystwo Budowy Domków Robotniczych S.A., którego został prezesem. Scheibler w 1920 r. został członkiem zarządu Związku Przemysłu Włókienniczego w Państwie Polskim. W 1933 r. objął w nim funkcję prezesa. W 1929 r. był jednym z założycieli Izby Przemysłowo-Handlowej w Łodzi. W 1932 r. został członkiem Rady Centralnego Związku Polskiego Przemysłu, Górnictwa, Handlu i Finansów. Był zastępcą komendanta Łódzkiej Ochotniczej Straży Ogniowej, założycielem i prezesem łódzkiego Automobil-Klubu[1] i wiceprezesem Łódzkiego Klub Lawntenisowego 1913[2].
Scheibler pomimo niemieckich korzeni, czuł się Polakiem co zdarzało mu się podkreślać[1]. W swoim domu gościł nuncjusza Achille Rattiego, późniejszego Papieża Piusa XI[1][3].
Zmarł w trakcie podróży biznesowej do Anglii, został pochowany w kaplicy Scheiblerów[1].
Życie prywatne
Jego żoną była Jadwiga Paulina z Richterów (ur. w 1890), córka Reinholda Richtera i wnuczka Józefa Richtera[1]. Mieli razem troje dzieci:
- Karola Eryka Hubertusa Scheiblera (ur. w 1919),
- Mirę Wierę Urszulę Eisenbraun (ur. w 1919),
- Barbarę Ksenię Flacker (ur. w 1922).
Ordery i odznaczenia
- Złoty Krzyż Zasługi (17 września 1926)[4]
- Order Papieski (Watykan)[1]
Przypisy
- ↑ a b c d e f g h i Karol Wilhelm Scheibler [online], ipsb.nina.gov.pl [dostęp 2021-05-19] (pol.).
- ↑ Regionalia Ziemi Łódzkiej [online], bc.wbp.lodz.pl [dostęp 2021-06-01].
- ↑ Wielokulturowa Łódź dawniej i dziś [online], miejmiejsce.com [dostęp 2021-05-19] (pol.).
- ↑ M.P. z 1926 r. nr 221, poz. 625 „za wybitne zasługi, położone na polu pożarnictwa w m. Łodzi”.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.