Kasper Goski

Kasper Goski
Data i miejsce śmierci

25 listopada 1576
Poznań

Zawód, zajęcie

lekarz, astronom, astrolog, filozof, matematyk

Kasper Goski (zm. 25 listopada 1576 w Poznaniu) – polski lekarz, astronom i astrolog, matematyk, filozof i samorządowiec, wielokrotny burmistrz Poznania.

Życiorys

Pochodził z Sochaczewa, skąd wywodził się jego ojciec Piotr[1][2]. Studiował w Akademii Lubrańskiego oraz na Wydziale Sztuk Wyzwolonych Uniwersytetu Krakowskiego (w latach 1541–1547)[1][2]. Po uzyskaniu magisterium wykładał na uniwersytecie i tytułowany był docentem[2]. W tym okresie pełnił również funkcję rektora szkoły parafialnej przy kościele św. Anny w Krakowie[1]. W kwietniu 1549 wyjechał do Padwy, by na tamtejszym uniwersytecie podjąć studia medyczne, na których w 1551 doktoryzował się i został lekarzem prymasa Mikołaja Dzierzgowskiego[1][2]. W obecności polskiej kolonii studenckiej otrzymał laur doktorski z rąk Franciszka Frigimeligi[2][a].

W 1552 przeniósł się do Poznania, gdzie rozpoczął praktykę lekarską[1]. Oprócz tego zajmował się także udzielaniem pożyczek w oparciu o własne kapitały. Był właścicielem domu w rynku oraz parceli na przedmieściu Glinki (Rybaki), którą uzyskał od miasta w 1567[1]. Dwa lata później wydał rozprawę O powietrzu morowym, w której wyłożył zasady skutecznego zapobiegania epidemiom, które w jego opinii wybuchały najczęściej w przeludnionych i brudnych dzielnicach miast.

Był wielokrotnie wybierany na burmistrza Poznania, pełnił tę funkcję w latach 1555–1557, 1563, 1565, 1574–1575, a w latach 1569 i 1573 był wójtem[1]. Reprezentował Poznań na sejmie warszawskim 1556/57 oraz na sejmach elekcyjnych w latach 1573 i 1575/76[1], popierając zgodnie z uzyskanymi rekomendacjami kandydaturę Henryka Walezego oraz Stefana Batorego.

Sławę oraz popularność zyskał jako astrolog, redagując od 1551 prognostyki astrologiczne wydawane w Krakowie, Wrocławiu i Wenecji[2]. W 1571 doradził Świętej Lidze ruszyć na bój w celu uzyskania zwycięstwa świata chrześcijańskiego w wojnie z Turkami, co potwierdził wynik bitwy pod Lepanto[1][2].

Od Republiki Weneckiej otrzymał zaszczytny tytuł „męża dla Senatu i ludu weneckiego znakomicie zasłużonego” i został mianowany patrycjuszem, czyli senatorem weneckim[2]. Wyznaczono mu także dożywotnią rentę w wysokości 300 dukatów rocznie, a na Uniwersytecie Padewskim wystawiono jego posąg[1][2].

Żonaty z Anną Koszówną, miał z nią syna Kaspra i córkę Annę. Zmarł w Poznaniu 25 listopada 1576[1].

Przypisy

  1. a b c d e f g h i j k Gąsiorowski i Topolski (red.) 1981 ↓, s. 215.
  2. a b c d e f g h i Andrzej Suwart: Poznański dom weneckiego senatora. 2018-12-14. [dostęp 2021-05-11]. (pol.).

Uwagi

  1. Choć źródło traktuje na temat Franciszka Frigimeligi, prawdopodobnie chodzi o włoskiego medyka Francesco Frigimelica (1490–1558).

Bibliografia

  • Antoni Gąsiorowski, Jerzy Topolski (red.): Wielkopolski Słownik Biograficzny. Warszawa-Poznań: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1981, s. 215. ISBN 83-01-02722-3.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya