Kilonowa

Kilonowa (ang. kilonova) – zjawisko astronomiczne polegające na zderzeniu dwóch gwiazd zdegenerowanych (np. gwiazd neutronowych) lub gwiazdy neutronowej i czarnej dziury, które jest najprawdopodobniej odpowiedzialne za bardzo krótkie rozbłyski gamma[1][2]. W wybuchach typu kilonowa wytwarzane są bardzo duże ilości ciężkich metali w ramach procesu r[3].

Nazwa zjawiska pochodzi od połączenia dwóch słów kilo (tysiąc) i nowa i oznacza, że typowa kilonowa wybucha z mocą tysięcy zwykłych nowych klasycznych[3].

Zderzenia tego typu obiektów były badane między innymi przez polskiego astronoma Bohdana Paczyńskiego, który wraz z Li-Xin Li opracował pierwsze teoretyczne modele takich zderzeń[2].

Pierwszym odkrytym tego typu zjawiskiem jest prawdopodobnie rozbłysk gamma GRB 130603B[3].

12 marca 2018 ponad 30 radioteleskopów zbadało kilonową SSS17a, powstałą w wyniku połączenia dwóch gwiazd neutronowych w galaktyce NGC 4993[4]. Zjawisku towarzyszyła emisja fal grawitacyjnych (sygnał GW170817), zarejestrowana 17 sierpnia 2017 roku[5].

Przypisy

  1. E. Berger, W. Fong, R. Chornock: Smoking Gun or Smoldering Embers? A Possible r-process Kilonova Associated with the Short-Hard GRB 130603B. arXiv, 2013-06-17. [dostęp 2013-08-03]. (ang.).
  2. a b Li-Xin Li, Bohdan Paczyński. Transient Events from Neutron Star Mergers. „The Astrophysical Journal Letters”. 507 (1), 1998-09-21. DOI: 10.1086/311680. (ang.). 
  3. a b c Charles Q. Choi: Kilonova: Dead-Star Crashes May Spark Mysterious Cosmic Explosions. space.com, 2013-08-03. [dostęp 2013-08-03]. (ang.).
  4. Krzysztof Czart: Kilkadziesiąt radioteleskopów zbadało źródło fal grawitacyjnych. Urania – Postępy Astronomii, 21 lutego 2019. [dostęp 2018-02-22].
  5. B. P. Abbott et al.. Multi-messenger Observations of a Binary Neutron Star Merger. „The Astrophysical Journal Letters”. 848 (2), s. L12, 2017-10-16. DOI: 10.3847/2041-8213/aa91c9. 

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya