Kolanowice
| wieś | |
Kościół pw. św. Barbary | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Powiat | |
| Gmina | |
| Liczba ludności (2006) |
ok. 500 |
| Strefa numeracyjna |
77 |
| Kod pocztowy |
46-024[2] |
| Tablice rejestracyjne |
OPO |
| SIMC |
0499130 |
Położenie na mapie gminy Łubniany | |
Położenie na mapie Polski | |
Położenie na mapie województwa opolskiego | |
Położenie na mapie powiatu opolskiego | |
| Strona internetowa | |
Kolanowice (dodatkowa nazwa w j. niem. Kollanowitz – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie opolskim, w gminie Łubniany, nad rzeką Małą Panwią, na północ od Opola. Miejscowość liczy ok. 500 mieszkańców (stan na 2006 r.).
Nazwa
Nazwa miejscowości wywodzi się od polskiej nazwy "kolano" - "von kolano - Knie"[3]. Śląski pisarz Konstanty Damrot w swojej pracy o śląskim nazewnictwie z 1896 roku wydanej w Bytomiu wymienia dwie nazwy: obecnie obowiązującą, polską "Kolanowice" oraz zgermanizowaną "Kolanowitz"[3].
Dnia 25 marca 1243 w łacińskim dokumencie Mieszka opolskiego wydanym w Mechnicy miejscowość wymieniona jest jako wieś pod obecną polską nazwą villa Kolanowice[4].
Dnia 27 września 1248 roku w łacińskim dokumencie kanonika wrocławskiego Wilhelma z Nysy wydanym w Miechowie miejscowość wymieniona jest pod polską nazwą villa Kolanowice[5]. Zachował się też ślad pieczęci z 1278 r.: „Einiger Oppelner Ortsgemeinden – Gemeinde Kollanowitz Kreis Oppeln”.
Z powodu polskiego pochodzenia 19 maja 1936 r. w miejsce zgermanizowanej nazwy Kollanowitz nazistowska administracja III Rzeszy wprowadziła nową, całkowicie niemiecką nazwę Kniedorf[6][7]. 15 marca 1947 r. nadano miejscowości nazwę Kolanowice[8].
Zabytki
Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisane są[9]:
- kościół fil. pw. św. Barbary, drewniany, pochodzący z 1678 r[10], 1812 r., wybudowano go w Opolu, przy klasztorze franciszkanów, w pobliżu dzisiejszej ulicy Krakowskiej. Był to jeden z dwóch opolskich kościołów drewnianych. W 1810 r. został odebrany przez państwo pruskie zakonowi franciszkanów, a komisja rządowa zdecydowała o jego rozbiórce z powodu złego stanu technicznego. Dopiero po prośbach mieszkańców podopolskich miejscowości, którzy mieli daleko na swoich świątyń parafialnych, przeniesiono w 1811 r. kościół do Kolanowic, a w 1812 r. ponownie poświęcono w nowym miejscu. Kościół jest konstrukcji zrębowej, z kwadratową nawą i prezbiterium o trójbocznym zamknięciu. Od północy znajduje się niewielka zakrystia; od zachodniej strony, już w Kolonowicach, dobudowano niewielki, murowany przedsionek. Na zewnątrz świątynia otoczona jest podcieniami, tzw. „sobotami”, oprócz strony zachodniej. Wyposażenie pochodzi głównie z XVII i XVIII w. – barokowe ołtarze, barokowa ambona, stacje Drogi Krzyżowej i rzeźby.
Historia
Od początku XIX w. wieś posiadała pieczęć gminną, na której wizerunku przedstawiono koło ze szprychami, pod nim topór wbity ukośnie ostrzem w dół, a następnie od 1849 r. kościół[11].
Podczas plebiscytu w 1921 roku 208 osób zagłosowało za Polską, a 84 za Niemcami[12].
Przypisy
- ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 55829.
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 495 [zarchiwizowane 2022-10-26].
- ↑ a b Konstanty Damrot: Die älteren Ortsnamen Schlesiens, ihre Entstehung und Bedeutung: mit einem Anhange über die schlesisch-polnischen Personennamen: Beiträge zur schlesischen Geschichte und Volkskunde. Beuthen: Verlag von Felix Kasprzyk, 1896, s. 129.
- ↑ Franciszek Kulczycki, "Monumenta mediiaevi historica res gestas Poloniae illustrantia", Tomus IX, Cracoviae, 1886, str. XXXVIII.
- ↑ Franciszek Kulczycki, "Monumenta mediiaevi historica res gestas Poloniae illustrantia", Tomus IX, Cracoviae, 1886, str. XXXIX.
- ↑ Knie – kolano, ale także nazwisko niemieckie, Dorf – wieś.
- ↑ Michael Rademacher: Deutsche Verwaltungsgeschichte Schlesien, Kreis Oppeln. 2006. [dostęp 2012-04-02]. (niem.).
- ↑ Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 15 marca 1947 r. (M.P. z 1947 r. Nr 37, poz. 297 (ISAP)).
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo opolskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 marca 2026, s. 96.
- ↑ Inne źródła mówią o 1676 albo 1679.
- ↑ Aleksandra Starczewska-Wojnar, Odciśnięta pamięć wspólnoty: prawne i komunikatywne funkcje pieczęci gmin wiejskich na przykładzie zachodnich powiatów rejencji opolskiej w latach 1816-1933 = Sealed memory of the community: legal and communicative functions of rural seals based on the example of western districts of the Regierungsbezirk Oppeln in 1816-1933 = Abdrücke eines kollektiven Gedächtnisses: rechtliche und kommunikative Funktionen der Germeindesiegel am Beispiel der westlichen Landkreise der Regierung Oppeln in den Jahren 1816-1933, Archiwalne źródła tożsamości, Opole: Archiwum Państwowe w Opolu : Uniwersytet Opolski, 2020, s. 414, ISBN 978-83-956475-6-7 (pol.).
- ↑ Wyniki plebiscytu z powiatu ziemskiego Opole. home.arcor.de. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-10-04)].
Linki zewnętrzne
- Kolanowice, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XV, cz. 2: Januszpol – Wola Justowska, Warszawa 1902, s. 100.
- Oficjalna strona internetowa wsi Kolanowice, kolanowice.com.pl
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.