Kristaq Dhamo

Kristaq Dhamo
Data i miejsce urodzenia

20 kwietnia 1933
Libofshë

Data i miejsce śmierci

14 sierpnia 2022
Ankona

Zawód

reżyser, scenarzysta, krytyk

Lata aktywności

19561987

Odznaczenia
Artysta Ludu (Albania) Order Nderi i Kombit

Kristaq Dhamo (ur. 20 kwietnia 1933 we wsi Libofshë k Fieru, zm. 14 sierpnia 2022 w Ankonie[1][2]) – albański reżyser, scenarzysta i krytyk.

Życiorys

W 1952 ukończył liceum artystyczne Jordan Misja w Tiranie[2]. W latach 1952–1956 Studiował w Instytucie Kinematografii w Budapeszcie[3]. W 1956 rozpoczął pracę w Studiu Filmowym Nowa Albania (alb. Kinostudio Shqiperia e Re), zaczynając od pisania scenariuszy i realizacji filmów dokumentalnych[2]. Jego debiut fabularny Tana był zarazem jego pracą dyplomową i oparty na jego scenariuszu[3]. Zrealizowany 1959 film Burza miał powstać jako wspólne dzieło Dhamo i Jurija Ozierowa, choć Ozierow w niewielkim stopniu uczestniczył w pracach nad filmem, pozostawiając to zadanie w rękach albańskeigo reżysera[4]. W swojej karierze Dhamo zrealizował 11 filmów fabularnych i 5 filmów dokumentalnych. W latach 1972–1976 i 1982-2000 pełnił funkcję dyrektora artystycznego Studia Filmowego Nowa Albania[3]. W tym czasie pisał artykuły o historii kina albańskiego, publikowane w prasie codziennej. W 1984 z jego inicjatywy w Akademii Sztuk w Tiranie uruchomiono roczne kursy dla scenarzystów filmowych.

W 1979 otrzymał tytuł Zasłużonego Artysty (alb. Artist i Merituar), a w 1987 Artysty Ludu[2]. Był także odznaczony Orderem Nderi i Kombit[5]. W 2000 na XI Festiwalu Filmów Albańskich w Tiranie został uhonorowany nagrodą specjalną za całokształt twórczości.

Był żonaty (żona Dhorka była archeolożką), miał dwie córki (Rudinę i Delinę). Zmarł w czasie kuracji, w szpitalu w Ankonie.

Filmy fabularne

Filmy dokumentalne

  • 1959: Ne u dashuruam me Shqipërinë
  • 1960: Ansambli i këngëve dhe valleve (Zespół pieśni i tańca)
  • 1966: Ata nuk vdesin (Oni nie umierają)
  • 1967: Miqësi revolucionare (Rewolucyjna przyjaźń)

Przypisy

  1. Ani Bame, Ndahet nga jeta kineasti i njohur Kristaq Dhamo, realizoi filmin e parë shqiptar me metrazh të gjatë = 2022-08-14 [online], topalbaniaradio.com, 2022 (alb.).
  2. a b c d Ndahet nga jeta kineasti Kristaq Dhamo = 2022-08-15 [online], opinion.al, 2022 (alb.).
  3. a b c Fjalor Enciklopedik Shqiptar, vol. 1. Tirana: 2008, s. 565. (alb.).
  4. Bruce Williams: Albanian Cinema Through the Fall of Communism. Silver Screens and Red Flags. Taylor & Francis, 2025. ISBN 9781040781739. (ang.).
  5. Ndërroi jetë në moshën 89-vjeçare, homazhe në nder të Kristaq Dhamos, babai i kinematografisë shqiptare [online], balkanweb.com, 2022 (alb.).

Bibliografia

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya