Lyonothamnus floribundus
L. floribundus subsp. aspleniifolius | |
| Systematyka[1][2] | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Podkrólestwo | |
| Nadgromada | |
| Gromada | |
| Podgromada | |
| Nadklasa | |
| Klasa | |
| Nadrząd | |
| Rząd | |
| Rodzina | |
| Rodzaj |
Lyonothamnus |
| Gatunek |
Lyonothamnus floribundus |
| Nazwa systematyczna | |
| Lyonothamnus floribundus A. Gray Proc. Amer. Acad. Arts. 20: 292. 1885[3] | |
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4] | |

Lyonothamnus floribundus – gatunek z monotypowego rodzaju roślin Lyonothamnus A. Gray, 1885 z rodziny różowatych[3]. Jest to endemit Channel Islands u wybrzeży Kalifornii[5][6] (rośnie na czterech z nich: Catalina, San Clemente, Santa Cruz i Santa Rosa)[7]. Jego skamieniałości z miocenu znane są także z kontynentalnej Ameryki Północnej (z Kalifornii, Nevady i Oregonu)[3]. Gatunek rośnie w skalistych kanionach oraz w chaparralu i zbiorowiskach z dębami[7]. Najczęściej na rzędnych od 100 do 500 m n.p.m.[3]
Jeden z dwóch podgatunków o podwójnie wcinanych liściach uprawiany jest jako roślina ozdobna w krajach o łagodnym klimacie[7][6], przy czym bardzo rzadko kwitnie w warunkach zachodniej Europy, ale już regularnie w klimacie śródziemnomorskim[6].
Pierwszy człon nazwy rodzajowej utworzony został od nazwiska odkrywcy tego gatunku[6], botanika i kolekcjonera roślin z Kalifornii i Filipin – Williama Scrughama Lyon'a (1851–1916). Drugi człon to greckie słowo thamnos znaczące „krzew”[3].
Morfologia
- Pokrój
- Krzew i niewysokie drzewo osiągające zwykle do 10 m wysokości, rzadko do 15 m[3], rozrastające się wegetatywnie, o pędach zwykle nagich lub delikatnie owłosionych, na pniach kora szara do brązowej[3], czasem czerwieniejąca[6]. Krótkopędów brak[3].
- Liście
- Naprzeciwległe, częściowo zimotrwałe. Przylistków brak lub równowąskie, całobrzegie i szybko odpadające. Liście ogonkowe z blaszką pojedynczą, dłoniasto lub pierzasto złożoną. Blaszka liścia pojedynczego lub listków liści złożonych eliptyczna do równowąskiej, skórzasta, o długości od 6 do 18 cm. Listki liści złożonych w liczbie od 3 do 7, u podgatunku aspleniifolius pierzasto klapowane, brzeg blaszki podwinięty, całobrzegi do piłkowanego. Blaszka z obu stron omszona, z góry jednak łysiejąca[3].
- Kwiaty
- Drobne, zebrane po 50 do ponad 800 w szczytowe baldachogrona i wiechy. Działki kielicha w liczbie 5, rozpostarte, jajowate do trójkątnych, o długości do 2 mm. Płatki korony białe, zaokrąglone do jajowatych[3], o długości ok. 5 mm[6]. Pręciki liczne, zwykle w liczbie ponad 15, krótsze lub dłuższe od płatków. Zalążnia tworzona jest przez dwa, rzadziej trzy owocolistki[3]. W każdym znajdują się 4 zalążki[6].
- Owoce
- Z każdego kwiatu powstają dwa, rzadziej trzy jajowate do lancetowatych mieszki o długości do 4 mm, osadzone w trwałym hypancjum. Każdy owoc zawiera zwykle od dwóch do czterech nasion[3].
Systematyka
Gatunek z monotypowego rodzaju i monotypowego plemienia Lyonothamneae A. Gray w obrębie podrodziny Amygdaloideae Arnott w rodzinie różowatych Rosaceae[2]. Wyróżniane są dwa podgatunki[6]:
- L. floribundus subsp. floribundus – listki liścia złożonego całobrzegie lub ząbkowane (pojedynczo pierzasto złożone); takson znany tylko z wyspy Catalina[3].
- L. floribundus subsp. aspleniifolius (Greene) P.H. Raven – listki liścia złożonego klapowane, z wcięciami dochodzącymi do osi listka (podwójnie pierzasto złożone); takson obecny na wszystkich czterech wyspach archipelagu[3].
Przypisy
- ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ a b Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2019-12-20] (ang.).
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n John L. Strother: Lyonothamnus A. Gray. [w:] Flora of North America [on-line]. eFlora. Missouri Botanical Garden, St. Louis, MO & Harvard University Herbaria, Cambridge, MA.. [dostęp 2019-12-20].
- ↑ Lyonothamnus floribundus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
- ↑ David J. Mabberley, Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 547, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200.
- ↑ a b c d e f g h Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 1. Trees and shrubs. London: Macmillan, 2002, s. 237. ISBN 0-333-73003-8.
- ↑ a b c Santa Cruz Island Ironwood. [w:] Calscape [on-line]. California Native Plant Society. [dostęp 2019-12-20].
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.