Makarki
| wieś | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Powiat | |
| Gmina | |
| Liczba ludności (2011) | |
| Strefa numeracyjna |
85 |
| Kod pocztowy |
17-315[4] |
| Tablice rejestracyjne |
BSI |
| SIMC |
0028725[5] |
Położenie na mapie gminy Grodzisk | |
Położenie na mapie Polski | |
Położenie na mapie województwa podlaskiego | |
Położenie na mapie powiatu siemiatyckiego | |
Makarki (biał. Макаркі[6]) – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, w gminie Grodzisk[5][7].
| SIMC | Nazwa | Rodzaj |
|---|---|---|
| 1012198 | Duża Strona | część wsi |
| 1012241 | Mała Strona | część wsi |
W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Makarki, po jej zniesieniu w gromadzie Grodzisk. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.
Miejscowość znajduje się 89,5 km na południowy zachód od Białegostoku, 16,5 km na północny zachód od Siemiatycz, 4 km na południe od Grodziska.
Przy wjeździe do wsi znajduje się budynek świetlicy wiejskiej. W miejscu tym stała wcześniej drewniana szkoła[6], która funkcjonowała do 1959[8]. W później dzieci uczęszczały do szkoły w Rybałtach, położonych 2 km od wsi[6]. Placówka w Rybałtach istniała do 1983[8]. Obecnie wieś Makarki znajduje się w rejonie Zespołu Szkół w Grodzisku.
Przy wyjeździe ze wsi w kierunku Grodziska znajduje się betonowy postument z krzyżem. Napis wykonany cyrylicą informuje, iż obiekt został umieszczony w tym miejscu 10 czerwca 1933 przez ówczesną młodzież wsi. We wsi znajduje się jeszcze kilka krzyży, na których znajdują się napisy cyrylicą[6].
Prawosławni mieszkańcy miejscowości kultywują rzadki w tym regionie zwyczaj obchodzenia pól, który zgodnie z miejscową tradycją przypada w dzień katolickiego święta Bożego Ciała. Tego dnia z cerkwi w Grodzisku wyrusza uroczysty orszak z chorągwiami, który obchodzi pola i zatrzymuje się na modlitwę przed znajdującymi się we wsi krzyżami[6].
Wieś znajduje się na terenie prawosławnej parafii św. Mikołaja w Grodzisku oraz rzymskokatolickiej parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Grodzisku.
Makarki leżą w obszarze, na którym używane są gwary pochodzenia wschodniosłowiańskiego. W 1985 na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Gdańskiego obroniona została praca doktorska Zofii Trancygier pt. Słowotwórstwo rzeczowników z polsko-ruskiego pogranicza językowego pod Siemiatyczami. Materiał do tej pracy zebrany został w latach 1978–1984 m.in. w Makarkach[9].
Na terenie wsi znajduje się 120-metrowy maszt SLR Makarki.
Historia


Nazwa wsi pochodzi od charakterystycznego dla prawosławia imienia Makary. Prawdopodobnie już w XV wieku istniała cerkiew w Czarnej Cerkiewnej, która obejmowała również wieś Makarki[10].
W 1674 r. w Makarkach zamieszkiwały 72 osoby dorosłe (w ówczesnym Grodzisku – tylko 27)[10]. Pod koniec XVIII wieku, gdy właścicielem wsi był Józef Kajetan Ossoliński, w Makarkach mieścił się browar, karczma, 31 domów gospodarzy i 1 dom rzemieślnika[10].
W księdze chrztów cerkwi w Grodzisku z lat 1764–1774 występują następujące nazwiska mieszkańców Makark: Łażko, Muzyczko, Gałganik, Buraczuk, Wawrzyniuk, Kobus, Trociuk, Demianiuk, Kopeć, Lisik, Czopiuk, Oryszko, Łazczuk, Pajko, Burak, Dmitruk, Szerszeniuk, Balejko, Grosiuk, Jarosiuk, Saczuk, Kopiec, Korol, Rodczuk, Hlebiuk, Dawidiuk, Jędrzejuk.
W 1896 Makarki liczyły 48 domów, w których zamieszkiwały 292 osoby (148 mężczyzn i 144 kobiety). W 1921 we wsi było 45 domów, w których mieszkały 253 osoby (207 prawosławnych, 29 rzymskich katolików i 17 Żydów)[10].
W dwudziestoleciu międzywojennym Makarki należały do parafii prawosławnej w Czarnej Wielkiej. Na podstawie kronik parafialnych wiadomo, iż w 1938 w Makarkach mieszkało 353 prawosławnych[11].
Przypisy
- ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 75787.
- ↑ Wieś Makarki w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2020-12-23], liczba ludności na podstawie danych GUS.
- ↑ GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r..
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 758 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
- ↑ a b c GUS. Wyszukiwarka TERYT
- ↑ a b c d e A. Wiarbicki, Hrodziskaja szmatkulturnaść, "Niwa" 2012 nr 31, s. 9.
- ↑ a b Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP))
- ↑ a b Dzieje naszej szkoły. Zespół Szkół w Grodzisku. [dostęp 2013-01-19]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-03-21)].
- ↑ M. Łesiów, Ukraińskie gwary podlaskie: historia badań i najważniejsze cechy systemowe [w:] Stepaniuk M. (red.), Gwary północnego Podlasia, Bielsk Podlaski 2008, s. 51-52.
- ↑ a b c d T. Jaszczołt, Gmina Grodzisk k. Siemiatycz. Dzieje ziemi i mieszkańców, Grodzisk 2004.
- ↑ G. Sosna, Katalog świątyń i duchowieństwa prawosławnej diecezji warszawsko-bielskiej [w:] "Elpis" 2000 nr 3, s. 293.
Linki zewnętrzne
- Makarki, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XV, cz. 2: Januszpol – Wola Justowska, Warszawa 1902, s. 292.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.