Maria Bednarska

Maria Bednarska
Imię i nazwisko

Maria Barbara Bednarska

Data i miejsce urodzenia

25 maja 1903
Alwernia, Polska

Data i miejsce śmierci

20 czerwca 1979
Kraków, Polska

Zawód

aktorka

Lata aktywności

1921–1969

Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Medal 10-lecia Polski Ludowej

Maria Barbara Bednarska (ur. 25 maja 1903 w Alwerni, zm. 20 czerwca 1979 w Krakowie) – polska aktorka, głównie teatralna. Absolwentka Szkoły Wydziałowej Panien Prezentek w Krakowie oraz krakowskiej dwuletniej Miejskiej Szkoły Dramatycznej (1922).

Życiorys

Urodziła się jako córka lekarza Józefa Bednarskiego i Róży z domu Wojnowskiej. Była szczupłą blondynką średniego wzrostu o niskim głosie i talii osy. Zadebiutowała 17 grudnia 1921 roku na deskach Teatru im. J. Sło­wackiego jako Bibcia w spektaklu Straszne dzie­ci. Od sezonu 1922/23 została zaangażowana do ze­społu tego teatru. Dużym sukcesem okazała się rola w spektaklu Biuro pocztowe, w którym zagrała Amala. Chociaż zarzucano jej wówczas pewną dozę monotonii w grze aktorskiej, recenzenci podkreślali jej ogromny talent, nienaganną dykcję i ciekawy, dźwięczny głos. Szybko zrobiła niezbędne postępy i pod okiem Stanisławy Wysockiej stała się cenioną aktorką charakterystyczną. Krytycy wysoko oceniali także jej talent komiczny, nierzadko wykorzystywany w kreowaniu postaci niezbyt mądrych kobiet. Często zdarzało się, że przeciętne bądź nawet nieudane inscenizacje zyskiwały dzięki kreacjom Bednarskiej.

Od sezonu 1934/35 przeniosła się na krótko do Teatrów Miejskich Wilna, jednak już po dwóch miesiącach powróciła do Krakowa z powodu śmierci obydwoj­ga rodziców. Rozpoczęła pracę suflerki w Teatrze im. Słowackiego, a na etat aktorski została zaan­gażowana dopiero po występie w roli Ireny Lawrence w przedstawieniu Szesnastolatka w listopadzie 1935 roku. Tuż przed zamknięciem teatru przez Niem­ców zdążyła jeszcze zagrać Pannę Anielę w komedii autorstwa Aleksandra Fredry Damy i huzary 15 października 1939.

Podczas II wojny światowej w latach 1939–1942 była zatrudniona w Miejskiej Izbie Obrachunkowej krakowskiego Magi­stratu, a potem była przez jakiś czas na utrzymaniu swej siostry. Od marca 1945 występowała ponownie w krakowskim Teatrze im. J. Słowackiego, a następnie od sezonu 1946/47 w Teatrach Dramatycznych. W sezonie 1954/55 rozpoczęła pracę w Starym Teatrze, gdzie pra­cowała do 1969 roku, czyli do przejścia na emeryturę. W roku 1960 zagrała w filmie Rok pierwszy. Często obsadzano ją w niezbyt dużych, ale za to wyrazistych, charakterystycznych rolach. Nie dbała o rozgłos, nie dążyła do sławy, dlatego też nigdy nie zdobyła statusu gwiazdy. 19 kwietnia 1964 świętowała 40-lecie pracy artystycznej.

W teatrze po raz ostatni raz wystąpiła w roku 1969 w roli Starej kobiety w spektaklu Moja córeczka Tadeusza Różewicza. Była członkiem zasłużonym SPATiF-ZASP.

Spektakle teatralne (wybór)

  • 1921: Straszne dzie­ci jako Bibcia
  • 1922: To, co naj­ważniejsze jako Głuchoniema
  • 1924: Świerszcz za kominem jako Mary Piribingl; Świerszcz (reż. S. Wysocka)
  • 1924: Biuro pocztowe jako Amal (reż. S. Wysocka)
  • 1924: Nowy Don Kiszot jako Zofia (reż. Zygmunt Chmielewski)
  • 1925: Śluby panieńskie jako Aniela Dobrójska
  • 1926: Akropolis jako Anioł, Anioł snu Jakóbowego (reż. Józef Sosnowski)
  • 1927: Król jako Żorżetta (reż. Zygmunt Nowakowski)
  • 1932: Królowa przedmieścia jako Helcia (reż. Teofil Trzciński)
  • 1932: Fantazy jako Helenka (reż. Juliusz Osterwa)
  • 1932: Pomsta jako Druhna (reż. Stefan Turski)
  • 1933: Mademoiselle jako Helena (reż. Wacław Nowakowski)
  • 1933: Tak – a nie inaczej! jako Kwestarka (reż. Józef Karbowski)
  • 1933: Błędne koło Krystyny jako Siostra I (reż. Zofia Modrzewska)
  • 1933: Eros i Psyche jako Carmen (reż. J. Osterwa)
  • 1934: Panna z dyplomacji jako Henryka Gyne (reż. W. Nowakowski)
  • 1935: Szesnastolatka jako Irena Lawrence
  • 1936: Rozkoszna dziewczyna jako Julia (reż. Wacław Radulski)
  • 1936: Matura jako Prof. dr Klotylda Wimmer (reż. J. Karbowski)
  • 1936: Misterium Nocy Majowej jako Sankulotka (reż. J. Karbowski)
  • 1936: Nieusprawiedliwiona godzina jako Truda Hofmann (reż. J. Karbowski)
  • 1937: Złoty wieniec jako Polly (reż. S. Wysocka)
  • 1937: Bolesław Śmiały jako Niewierna żona (reż. Karol Frycz)
  • 1937: Jaskółka z wieży Mariackiej jako Krysia (reż. W. Radulski)
  • 1937: Walący się dom jako Ludwika (reż. W. Nowakowski)
  • 1937: Sędziowie jako Dziewczyna I (reż. S. Wysocka)
  • 1938: W małym domku jako Wanda (reż. J. Karbowski)
  • 1938: Piosenka o kadecie jako Rita Zadorra (reż. W. Radulski)
  • 1938: Wikinda jako Wikinda (reż. W. Nowakowski)
  • 1938: Serce Balbiny jako Izabella (reż. W. Radulski)
  • 1939: Jak wam się podoba jako Kasia (reż. W. Radulski)
  • 1939: Damy i huzary jako Panna Aniela
  • 1945: Damy i huzary jako Panna Aniela (reż. J. Karbowski)
  • 1945: Mąż z grzeczności jako Filomena (reż. Jerzy Leszczyński)
  • 1945: Panna Maliczewska jako Michasiowa (reż. K. Frycz)
  • 1945: Przejrzały oczy nasze jako Kobieta (reż. J. Karbowski)
  • 1945: Balladyna jako Chochlik (reż. Władysław Woźnik)
  • 1946: Skamieniały las jako Pani Chisholm (reż. J. Karbowski)
  • 1946: Kandida jako Prozerpina Garnett (reż. Wiktor Biegański)
  • 1946: Rozdroże miłości jako Pani Julia (reż. Roman Zawistowski)
  • 1947: Ich czworo jako Panna Mania (reż. R. Zawistowski)
  • 1947: Ocalenie Jakuba jako Joanna (reż. R. Zawistowski)
  • 1948: Szczęście Frania jako Langmanowa (reż. Janusz Warnecki)
  • 1948: Archipelag Lenoir jako Maria Teresa Robec-Lenoir (reż. Krystyna Zelwerowicz)
  • 1948: Noe i jego menażeria jako Sybilla (reż. R. Zawistowski)
  • 1949: Lekkomyślna siostra jako Helena (reż. R. Zawistowski)
  • 1949: Odwety jako Lemańska (reż. R. Zawistowski)
  • 1949: Damy i huzary jako Dyndalska (reż. Władysław Krzemiński)
  • 1949: Moralność pani Dulskiej jako Tadrachowa (reż. Roman Niewiarowicz)
  • 1950: Pigmalion jako Pani Pearce (reż. Jerzy Ronard Bujański)
  • 1950: Zwykły człowiek jako Konstancja Lwowna (reż. W. Krzemiński)
  • 1951: Sprawa Pawła Eszteraga jako Pani Eszterag (reż. Irena Babel)
  • 1952: Ciężkie czasy jako Aurora (reż. W. Krzemiński)
  • 1953: Rozbity dzban jako Pani Marta (reż. I. Babel)
  • 1954: Mieszkanie 3 jako Ciocia Walercia (reż. R. Niewiarowicz)
  • 1954: Wiśniowy sad jako Szarlotta Iwanowna (reż. W. Krzemiński)
  • 1955: Maturzyści jako Woźniakówna (reż. J.R. Bujański)
  • 1956: Dom Bernardy Alba jako Poncia (reż. Halina Gall)
  • 1956: Wysoka ściana jako Sabina Rzepkówna (reż. H. Gall)
  • 1956: Brat marnotrawny jako Lady Bracknell (reż. Zdzisław Mrożewski)
  • 1957: Nigdy nic nie wiadomo jako Pani Clandon (reż. R. Niewiarowicz)
  • 1958: Mademoiselle jako Mademoiselle (reż. R. Niewiarowicz)
  • 1959: Gdzie diabeł nie może jako Kundzia (reż. R. Niewiarowicz)
  • 1960: Candida jako Prozerpina Garnett (reż. Piotr Pawłowski)
  • 1961: Ryk byłego lwa jako Pani Lorcia (reż. Kazimierz Fabisiak)
  • 1963: Sen jako Pułkownikowa (reż. Lidia Zamkow)
  • 1963: Wesele jako Klimina (reż. Andrzej Wajda)
  • 1964: Szczęście rodzinne jako Róża (reż. Tadeusz Kwiatkowski)
  • 1964: Ktoś nowy jako Gerszowa (reż. Jerzy Jarocki)
  • 1965: Zaproszenie do zamku jako Mme Desmermortes (reż. Zdzisław Tobiasz)
  • 1966: Woyzeck jako Babcia (reż. Konrad Swinarski)
  • 1966: Zmierzch jako Nechama (reż. J. Jarocki)
  • 1967: Sceneria zimowa jako Piny (reż. Zygmunt Hübner)
  • 1968: Klątwa jako Matka (reż. K. Swinarski)
  • 1968: Niewinne kłamstwa jako Sophie (reż. Romana Próchnicka)
  • 1968: Moja córeczka jako Stara kobieta; Sprzątaczka I (reż. J. Jarocki)

Film

W 1960 roku zagrała Gęślicką, właścicielkę magla w filmie wojennym Rok pierwszy (reż. Witold Lesiewicz). Prawdopodobnie grała też sporadycznie w innych filmach, jednak nieznane są ich tytuły.

Nagrody

  • 1963: Nagroda II stopnia na FSRiR w Katowicach za rolę Pułkownikowej w przedstawieniu Sen według Fiodora Dostojewskiego w Starym Teatrze w Krakowie,
  • 1964: Nagroda Ministra Kultury i Sztuki,
  • 1966: Nagroda Artystyczna miasta Krakowa za całokształt pracy artystycznej.

Ordery i odznaczenia

Przypisy

  1. ↑ M.P. z 1955 r. Nr 103, poz. 1410 (ISAP) - Uchwała Rady Państwa nr 0/245 - na wniosek Ministra Kultury i Sztuki, s. 1655.

Bibliografia

  • Maria Bednarska, [w:] Encyklopedia teatru polskiego (baza wiedzy: Osoby) [dostęp 2021-04-09].

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya