Maria Jarochowska
| Data i miejsce urodzenia |
15 grudnia 1918 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
20 sierpnia 1975 |
| Miejsce spoczynku | |
| Zawód, zajęcie |
dziennikarka, reportażystka i pisarka |
| Partia |
Francuska Partia Komunistyczna |
| Odznaczenia | |
Maria Anna Jarochowska (ur. 15 grudnia 1918 w Babicy[1] lub Krakowie, zm. 20 sierpnia 1975 w Warszawie) – polska dziennikarka, reportażystka i pisarka, posłanka na Sejm PRL I kadencji (1952–1956).
Życiorys
Urodziła się w rodzinie właścicieli ziemskich Joachima Jarochowskiego (1883–1950) i Marii Wiktor (1889–1944)[1][2], córki Józefa, którzy byli ostatnimi właścicielami Babicy[3]. Była siostrą późniejszej artystki Piwnicy pod Baranami – Ireny „Kiki” Szaszkiewiczowej oraz Konstantego Jarochowskiego (1920–1978)[1], fotografa. W 1937 ukończyła Gimnazjum im. Królowej Jadwigi w Krakowie. Studiowała następnie matematykę i historię sztuki na Uniwersytecie Jagiellońskim.
Podczas II wojny światowej przebywała w Rzeszowie i w Krakowie, pracując w wypożyczalni książek, domu dziecka i szpitalu[3]. Ukończyła historię i historię sztuki na konspiracyjnym Uniwersytecie Jagiellońskim. W czasie powstania warszawskiego pracowała w Szpitalu na Sadybie i Czerniakowie w Warszawie. Po upadku powstania wróciła do Krakowa i nawiązała kontakt z PPS[4].
W 1945 wstąpiła do Polskiej Partii Robotniczej (PPR) i została wybrana do wojewódzkiej rady narodowej w Krakowie[4]. W tym samym roku debiutowała recenzją książki André Malraux Nadzieja (1937) w tygodniku „Odrodzenie”[4][3]. Była sekretarzem redakcji tygodnika „Głos Pracy” i dziennika „Echo Krakowa”. Od końca 1946 w Paryżu, gdzie była od maja 1947 sekretarzem redakcji, a od jesieni 1949 redaktorem naczelnym pisma „Gazeta Polska”[4][3]. Wstąpiła do Francuskiej Partii Komunistycznej[4][3]. W styczniu 1950 została, po aresztowaniu, wydalona z Francji za działalność komunistyczną[4][3]. Po powrocie do Polski prowadziła świetlicę w spółdzielni produkcyjnej w Belnie pod Gostyninem. Od 1951 mieszkała w Warszawie. Od 1952 do 1956 była posłem na Sejm PRL. W latach 50. i 60. XX w. publikowała reportaże, recenzje, fragmenty prozy w „Życiu Literackim”, tygodniku „Świat”, „Nowej Kulturze”, „Przyjaciółce” i „Orce”. Pracowała następnie w Naczelnym Zarządzie Kinematografii.
Członkini Francuskiej Partii Komunistycznej (koniec lat 40. XX w.), Polskiej Partii Robotniczej (1945–1948) i Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (1948–1975); Związku Zawodowego Literatów Polskich (1946–1949) i Związku Literatów Polskich (1948–1975)[3].
W 1955 otrzymała wyróżnienie Podkomitetu Literatury i Sztuki Nagrody Państwowej za powieść Dziadowska miłość[5].
Zmarła w wieku 56 lat na skutek choroby nowotworowej, pochowana na cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera A 37-4-8[6].
Jej syn, Łukasz Konstanty Jarochowski (ur. 1952)[1], jest absolwentem warszawskiej AWF.
Twórczość
- Ludzie, którym nie stawia się pomników (reportaże; Książka 1947)
- Niemiłosierni. Buraczane liście (powieści; wstęp Jan Alfred Szczepański; Książka i Wiedza 1950; wydania oddzielne książki Niemiłosierni: Książka i Wiedza 1959, Czytelnik 1966; wydania oddzielne książki Buraczane liście: Książka i Wiedza 1951)
- Chleb i sól. Z chłopami polskimi u kołchoźników radzieckich (reportaże; Książka i Wiedza 1951, 1952)
- Niebieskie okulary. Reportaże z huty Częstochowa (Czytelnik 1952)
- Odwaga (reportaż; Nasza Księgarnia 1953; 1954)
- Ziarno (reportaże; Czytelnik 1953)
- Gniew (opowiadanie; Czytelnik 1954)
- Trudne serca (scenariusz filmowy; Filmowa Agencja Wydawnicza 1954)
- Dziadowska miłość (powieść; pierwodruk: „Twórczość” 1954 nr 5, 6 i 8, „Trybuna Wolności” 1954 nr 35–44, 46–48, 50; Państwowy Instytut Wydawniczy 1955)
- Najgorsza chwila życia (opowiadania; Czytelnik 1959)
- I pałac popłynie… (wspomnienie z Babicy i Rzeszowa; „Kultura” t. 8, nr 3, 1970, s. 6–7; przedruk w zbiorze Nie być tu, nie być tam, 1974 i w antologii Losy nie wymyślone, 1980) (online)
- Blizny (opowiadania; Wydawnictwo Łódzkie 1971)
- Nie być tu, nie być tam (opowiadania; Państwowy Instytut Wydawniczy 1974)
- Namiętności (reportaże; Iskry 1977)
- Wyrok śmierci (opowiadania; Wydawnictwo Literackie 1979, ISBN 83-08-0004-1-X)
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (11 lipca 1955)[7]
- Order Uśmiechu
Przypisy
- ↑ a b c d Maria Jarochowska z Jaroch h. Przerowa M.J. Minakowski, Genealogia Potomków Sejmu Wielkiego [dostęp 2024-07-01].
- ↑ Maria Anna Jarochowska [online], geni_family_tree, 4 lipca 2017 [dostęp 2024-07-01] (pol.).
- ↑ a b c d e f g Zdzisław Domino, Maria Jarochowska z Jaroch, herb Przerowa, literatka i dziennikarka z Babicy [online], Babica – ta ziemia nie jest nam obca [dostęp 2024-04-02].
- ↑ a b c d e f Alicja Szałagan, Maria Jarochowska, [w:] Polscy pisarze i badacze przełomu XX i XXI wieku, Alicja Szałagan (red.), Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk, 1 stycznia 2007.
- ↑ Nagrody Państwowe za osiągnięcia w dziedzinie nauki, postępu technicznego, literatury i sztuki. „Życie Warszawy”. Rok XII, Nr 173 (3656), s. 5, 22 lipca 1955. Warszawa: Instytut Prasy „Czytelnik”. [dostęp 2024-07-01].
- ↑ Wyszukiwarka cmentarna – Warszawskie cmentarze. cmentarzekomunalne.com.pl. [dostęp 2019-11-25].
- ↑ M.P. z 1955 r. Nr 91, poz. 1144 (ISAP) „w 10 rocznicę Polski Ludowej za zasługi w dziedzinie kultury i sztuki”.
Bibliografia
- Wspomnienia Łukasza Jarochowskiego, [w:] Stefan Henel, Godziny zwierzeń, Wyd. Iskry, Warszawa 1983, s. 62–71, ISBN 83-207-0500-2.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.