Maria Olech

Maria Olech
ilustracja
Data i miejsce urodzenia

12 lutego 1941
Nowy Sącz

profesor nauk biologicznych
Specjalność: lichenologia
Alma Mater

Uniwersytet Jagielloński

Profesura

25 listopada 1992[1]

Uczelnia

Uniwersytet Jagielloński

Maria Agata Olech (ur. 12 lutego 1941 r. w Nowym Sączu) – polska badaczka Antarktyki, najbardziej znana za pracę nad lichenologią i mykologią Antarktyki i Arktyki[2][3][4][5]. Kierowała XVI wyprawą na Polskiej Stacji Antarktycznej im. Henryka Arctowskiego[6]. Na przylądku Three Sisters Point znajdują się Wzgórza Olech nazwane na jej cześć[7].

Młodość i edukacja

W 1963 kończyła studia magisterskie na Wydziale Biologii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu Jagiellońskiego[3]. Stopień doktora lichenologii uzyskała w Instytucie Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego na podstawie rozprawy „Stosunki lichenologiczne Beskidu Sądeckiego”[3].

Kariera

Olech pracowała nad taksonomią, różnorodnością biologiczną, ekologią, biogeografią i adaptacją grzybów porostowych w górach i regionach polarnych. Badała także zanieczyszczenie metalami ciężkimi i nuklidami promieniotwórczymi, a także pozostały wpływ człowieka na ekosystem Antarktyki. Opisała około 100 nowych glonów, porostów i grzybów[3].

Była asystentem badawczym w Instytucie Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego (1968–1971), gdzie zorganizowała laboratorium i herbarium. W 1971 roku została mianowana adiunktem Instytutu Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego (1971–1986), po czym awansowała na stanowisko docenta (1986–1992) w tym samym instytucie, w którym organizowała Zakład Badań i Dokumentacji Polarnej.

Profesorem biologii Uniwersytetu Jagiellońskiego została w 1992 roku. Jest kuratorką herbarium Uniwersytetu Jagiellońskiego, przewodniczącą rady redakcyjnej magazynu Polish Polar Research oraz prezeską Zespołu biologii i rozwoju polarnych krajobrazów lądowych Komitetu Badań Polarnych Polskiej Akademii Nauk[3].

Przewodziła Polskiej Stacji Antarktycznej w latach 1991–1993 i ponownie w latach 2005–2006[3]. Była przewodniczącą Zakładu Badań i Dokumentacji Polarnej im. Prof. Zdzisława Czeppego Uniwersytetu Jagiellońskiego (1996–2011)[3]. Brała udział lub przewodziła szeregowi wypraw na Arktykę i Antarktykę[3][4].

Upamiętnienie

Maria Agata Olech jest jedną z bohaterek reportażu Polarniczki. Zdobywczynie podbiegunowego świata[8][9] (wyd. 2021) autorstwa Dagmary Bożek oraz filmu dokumentalnego "Polarniczki" (reż. Kuba Witek, 2023)[10].

Przypisy

  1. ↑ Prof. dr hab. Maria Olech, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2022-05-30].
  2. ↑ Z. Mirek, J.J. Wójcicki, Biogramy, „Wiadomości botaniczne”, 37 (3/4), 1993, s. 241 (pol.).
  3. ↑ a b c d e f g h PORTRETY BOTANIKÓW POLSKICH PORTRAITS OF POLISH BOTANISTS [online] [dostęp 2019-01-07] [zarchiwizowane z adresu 2016-08-22].
  4. ↑ a b Polskie twarde babki - Podróże [online].
  5. ↑ Polish Polar Research [online] [zarchiwizowane z adresu 2016-09-20].
  6. ↑ Beau Riffenburgh, Encyclopedia of the Antarctic, ISBN 978-0-415-97024-2.
  7. ↑ Name details, Australian Antarctic Data Centre.
  8. ↑ Polarniczki Dagmara Bożek - Wydawnictwo Mando.pl [online], Mando.pl [dostęp 2024-09-15] (pol.).
  9. ↑ „Wyprawa to jest misja” – Maria Agata Olech | Polarniczki [online], 7 października 2021 [dostęp 2024-09-15] (pol.).
  10. ↑ O filmie - Polarniczki - Film dokumentalny [online], 31 sierpnia 2022 [dostęp 2024-09-15] (pol.).

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya