Martin Róth
| |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Zawód, zajęcie | |
Martin Róth (ur. 3 sierpnia 1841 w Kieżmarku, zm. 25 lutego 1917 r. w Nowej Wsi Spiskiej) – nauczyciel gimnazjalny, pedagog, taternik, spiskoniemiecki działacz turystyczny.
Życiorys
Przez większość życia był związany z Nową Wsią Spiską i tamtejszymi szkołami, w których nauczał przedmiotów przyrodniczych w latach 1871–1909. Później był również dyrektorem gimnazjum w tym mieście. Jednocześnie od młodości uprawiał turystykę górską, głównie w Tatrach, a następnie w Słowackim Raju. Był wieloletnim, działaczem oddziału Węgierskiego Towarzystwa Karpackiego (Magyarországi Kárpát Egyesület – MKE), aktywnym zwłaszcza od 1891 r., gdy do Spiskiej Nowej Wsi została przeniesiona siedziba towarzystwa[1]. Od 1875 r. działał w zarządzie tego towarzystwa, a od 1878 r. w komitecie redakcyjnym jego roczników – w obu aż do śmierci. Od roku 1883 był (drugim z kolei) przewodniczącym nowowiejskiej sekcji MKE[1]. Był inicjatorem budowy znakowanych szlaków turystycznych i schronisk turystycznych w górach oraz turystycznego uprzystępniania dzikich kanionów Słowackiego Raju. Wspierał rozwój Muzeum Karpackiego w Popradzie, pozostając jednym z najbardziej zasłużonych jego współpracowników. Wiele publikował we wspomnianych Rocznikach Węgierskiego Towarzystwa Karpackiego i w innych wydawnictwach, głównie artykuły o treściach turystycznych, ale też poświęcone np. geografii Spiszu czy nazewnictwu tatrzańskiemu.
Pochowany został na cmentarzu w Nowej Wsi Spiskiej.
W 1888 r. został członkiem honorowym MKE. W niemieckim i węgierskim nazewnictwie tatrzańskim uczczono jego pamięć, nadając Ciężkiemu Szczytowi w Tatrach Wysokich nazwy odpowiednio: Martin-Róth-Spitze i Róth Márton-csúcs. W Słowackim Raju nadano nazwę Róthova roklina wąwozowi skalnemu, będącemu najwyższą częścią doliny Veľký Sokol.
Wyprawy
- Jagnięcy Szczyt, (M. Róth z towarzyszem, lipiec 1858 r.)[2]
Dzieła
- Höhenverzeichniss einiger Punkte in der Zips, (MKE Évkönyve 1877.), Lista niektórych punktów wysokościowych na Spiszu,
- Temperaturbeobachtungen eines Hochtouristen, (MKE Évkönyve 1888.), Obserwacje temperatury turysty wysokogórskiego,
- Beiträge zur Nomenklatur der Hohen Tátra, (MKE Évkönyve 1891.), O nazewnictwie w Wysokich Tatrach[2].
Przypisy
- ↑ a b Gašpar Ján: Dziewiąty na świecie klub górski, w: ”Tatry” nr 4 (46), jesień 2013, s. 73-85
- ↑ a b Roth Marton. [dostęp 2016-08-03]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-12-31)].
Bibliografia
- Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wydawnictwo Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.