Maxwell Anderson
od lewej: Maxwell Anderson, S.N. Behrman, Robert E. Sherwood i Elmer Rice (1938) | |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Zawód, zajęcie | |
Maxwell Anderson (właśc. James Maxwell Anderson; ur. 15 grudnia 1888[1] w Atlantic, zm. 28 lutego 1959[1] w Stamford[1]) – amerykański dramaturg[1], pisarz, poeta, dziennikarz i autor tekstów. Zdobywca nagrody Pulitzera w dziedzinie dramatu (1933).
Życiorys
Urodził się 15 grudnia 1888 na farmie niedaleko Atlantic w stanie Pensylwania[2], jako syn Williama Lincolna Andersona, drwala, a później strażaka kolejowego i baptystycznego kaznodziei oraz Charlotte Perrimeli Stephenson. Rodzina przeprowadziła się do Andover w stanie Ohio w 1890, kolejno do Richmond Center, a następnie do Townville w Pensylwanii, a w 1895 do Edinboro, gdzie Anderson po raz pierwszy poszedł do szkoły podstawowej. Mieszkali w McKeesport, w New Brighton i Harrisburgu w Pensylwanii, następnie przenieśli się do Jefferson w Ohio w 1901, potem do Algony w Iowa, a w 1904 do New Hampton, gdzie Anderson po raz pierwszy uczęszczał do szkoły średniej. W 1907 ponownie przenieśli się do Jamestown w Dakocie Północnej. Rok później (1908) Anderson ukończył szkołę średnią. W 1911 poślubił Margaret Ethel Haskett, para miała troje dzieci[3].
Studiował na Uniwersytecie Dakoty Północnej[1] (uzyskując dyplom w 1911) i Uniwersytecie Stanforda w Kalifornii[1][2]. Po ukończeniu studiów pracował jako wykładowca oraz dziennikarz w San Francisco, a w 1918 przeniósł się do Nowego Jorku, gdzie kontynuował działalność dziennikarską i rozpoczął twórczość dramatopisarską[1].
Zmarł 28 lutego 1959 w Stamford w Connecticut[2].
Twórczość
Debiutował sztuką The White Desert (1923, Biała pustynia), inspirowaną doświadczeniami z życia akademickiego w Dakocie Północnej. Rozgłos przyniosła mu napisana wspólnie z Laurence’em Stallingsem pacyfistyczna sztuka What Price Glory? (1924, Jaka jest cena chwały), tematycznie związana z I wojną światową[1][2]. Wydał też Saturday’s Children (1927)[2].
Opublikował dwie sztuki historyczne. W 1930 zapoczątkował dramatem Elisabeth the Queen (Królowa Elżbieta) cykl historycznych dramatów pisanych wierszem i w 1933 Mary of Scotland (1933)[2]. Do tego nurtu utworów z dziejów Anglii i Szkocji: należy też Anne of the Thousand Days (1948, Anna Tysiąca Dni), z historii Francji Joanna z Lotaryngii (1946), a także dramaty odnoszące się do przeszłości Stanów Zjednoczonych: Night Over Taos (1932, Noc nad Taos) i Valley Forge (1934)[1].
Anderson, posługując się często formą dramatu wierszowanego, rzadko już wówczas stosowaną, ujmował swoje postacie z perspektywy nowoczesnej psychologii. Styl jego dramatów historycznych łączył elementy języka współczesnego z nawiązaniami do tradycji elżbietańskiej; poszczególne partie utworów były pisane zarówno białym wierszem, jak i prozą[1].
Wyznawane przez niego poglądy liberalne znalazły wyraz w dramatach o tematyce współczesnej, takich jak Gods of Lightning (1928, Bogowie piorunów) i dramat poetycki Winterset (1935, Opowieść zimowa), inspirowanych sprawą Nicoli Sacco i Bartolomea Vanzettiego[2], satyryczna sztuka polityczna Both Your Houses (1933, Obydwie wasze izby), za którą dostał Nagrodę Pulitzera w dziedzinie dramatu[2]., czy alegoryczny dramat High Tor (1936), podejmujący konflikt między tradycyjnym indywidualizmem a nowoczesną filozofią biznesu[1].
Napisał również sztuki Key Largo (1939), poświęconą Amerykaninowi walczącemu w hiszpańskiej wojnie domowej, dramaty z okresu II wojny światowej The Eve of St. Mark (1942, Wigilia św. Marka) i Storm Operation (1944, Operacja szturmowa), a także późniejsze utwory sceniczne: Truckline Cafe (1946, Kawiarnia na trasie), Barefoot in Athens (1952, Boso w Atenach) oraz The Bad Seed (1955, Złe nasienie)[1].
Anderson ogłosił ponadto tom poezji You Who Have Dreams (1925, Wy, którzy macie sny) oraz zbiory esejów The Essence of Tragedy (1938, Istota tragedii) i Off Broadway (1940, Poza Broadwayem)[1].
Przypisy
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n o p q Mały słownik pisarzy... ↓, s. 17.
- ↑ a b c d e f g h Maxwell Anderson, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2017-06-03] (ang.).
- ↑ Robert L. Gale, Anderson, Maxwell (15 December 1888–28 February 1959), playwright, t. 1, Oxford University Press, luty 2000, DOI: 10.1093/anb/9780198606697.article.1600038 [dostęp 2022-04-09] (ang.).
Bibliografia
- Mały słownik pisarzy angielskich i amerykańskich. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1971.
- ISNI: 0000000108798035
- VIAF: 24683691
- LCCN: n50021938
- GND: 118645145
- NDL: 001162047
- LIBRIS: c9prtgxw52k2s6j
- BnF: 12383728n
- SUDOC: 032896743
- SBN: VEAV475544
- NLA: 35006603
- NKC: jn20000600203
- BNE: XX871695
- NTA: 068442084
- BIBSYS: 90568456
- CiNii: DA0495785X
- Open Library: OL587394A
- PLWABN: 9810627380805606
- NUKAT: n97036530
- J9U: 987007257725305171
- PTBNP: 4660
- LNB: 000321855
- CONOR: 268872547
- KRNLK: KAC201950412
- LIH: LNB:V*61468;=BL
- WorldCat: E39PBJpV4j4p7Q9bthmMBbTGpP
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.