Montivipera
| Montivipera[1] | |||
| Nilson, Tuniyev, Andrén, Orlov, Joger & Herrmann, 1999[2] | |||
 Przedstawiciel rodzaju – żmija turecko-irańska (M. wagneri) | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Podtyp | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Infrarząd | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Rodzaj |
Montivipera | ||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
Daboia xanthina J.E. Gray, 1849 | |||
| Gatunki | |||
| |||
Montivipera – rodzaj jadowitych węży z podrodziny żmij (Viperinae) w rodzinie żmijowatych (Viperidae).
Zasięg występowania
Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Europie (Grecja) i Azji (Armenia, Azerbejdżan, Turcja, Syria, Liban, Izrael i Iran)[3][4].
Systematyka i ewolucja
Analizy filogenetyczne zgodnie wskazują, że rodzajem najbliżej spokrewnionym z Montivipera jest Macrovipera[5][6]. Ostatni wspólny przodek tych rodzajów żył w miocenie, prawdopodobnie między 15,7[5] a 12,86 mln lat temu[6]. Bazalna dywergencja linii ewolucyjnych w obrębie Montivipera także miała miejsce w miocenie – analizy molekularne wskazują, że miało to miejsce między 12,3[5] a 8 milionami lat[6]. Niektóre z obecnie wyróżnianych gatunków[3] nie są dobrze zróżnicowane i występuje pomiędzy nimi przepływ genów[5], przez co taksonomia rodzaju nie jest jeszcze w pełni ustalona[6].
Uproszczone dendrogramy rodzaju (z szacowanym czasem rozejścia się poszczególnych linii ewolucyjnych podanym w milionach lat) według:
|
|
Etymologia
Montivipera: łac. mons, montis „góra”; vipera „żmija”, od vivus „żywy”; pario „urodzić”[2].
Podział systematyczny
Do rodzaju należą następujące gatunki[3]:
- Montivipera albizona – wątpliwa ważność gatunku[6], być może podgatunek M. bulgardaghica[5]
- Montivipera bornmuelleri
- Montivipera bulgardaghica – wątpliwa ważność gatunku[6]
- Montivipera kuhrangica – wątpliwa ważność gatunku[6]
- Montivipera latifii – żmija irańska; wątpliwa ważność gatunku[6]
- Montivipera raddei – żmija armeńska
- Montivipera wagneri – żmija turecko-irańska[7]; wątpliwa ważność gatunku[6]
- Montivipera xanthina – żmija bliskowschodnia[8]
Przypisy
- ↑ Montivipera, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ a b G. Nilson, B. Tuniyev, A. Andrén, N. Orlov, U. Joger & H.W. Herrmann. Taxonomic position of the Vipera xanthina complex. „Kaupia”. 8, s. 101, 1999. (ang.).
- ↑ a b c P. Uetz & J. Hallermann: Genus: Montivipera. The Reptile Database. [dostęp 2019-11-22]. (ang.).
- ↑ R. Midtgaard: Montivipera. RepFocus. [dostęp 2019-11-22]. (ang.).
- ↑ a b c d e f N. Stümpel, M. Rajabizadeh, A. Avcı, W. Wüster & U. Joger. Phylogeny and diversification of mountain vipers (Montivipera, Nilson et al., 2001) triggered by multiple Plio–Pleistocene refugia and high-mountain topography in the Near and Middle East. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 101, s. 336–351, 2016. DOI: 10.1016/j.ympev.2016.04.025. (ang.).
- ↑ a b c d e f g h i j
I. Freitas, S. Ursenbacher, K. Mebert, O. Zinenko, S. Schweiger, W. Wüster, J.C. Brito, J. Crnobrnja-Isailović, B. Halpern, S. Fahd, X. Santos, J.M. Pleguezuelos, U. Joger, N. Orlov, E. Mizsei, O. Lourdais, M.A.L. Zuffi, A. Strugariu, Ş.R. Zamfirescu, Í. Martínez-Solano, G. Velo-Antón, A. Kaliontzopoulou & F. Martínez-Freiría. Evaluating taxonomic inflation: towards evidence-based species delimitation in Eurasian vipers (Serpentes: Viperinae). „Amphibia-Reptilia”. 41 (3), s. 285–311, 2020. DOI: 10.1163/15685381-bja10007. (ang.).
- ↑ Praca zbiorowa: Zwierzęta: encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005, s. 412. ISBN 83-01-14344-4.
- ↑ E. Keller (red.), J.H. Reinchholf, G. Steinbach, G. Diesener, U. Gruber, K. Janke, B. Kremer, B. Markl, J. Markl, A. Shlüter, A. Sigl & R. Witt: Gady i płazy. Warszawa: Świat Książki, 2003, s. 154, seria: Leksykon Zwierząt. ISBN 83-7311-873-X. (pol.).
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.