Notos
| bóg wiatru południowego | |
 Notos (Notus, Auster), jedna z rzeźb ogrodzenia pałacu Pod Czterema Wiatrami w Warszawie | |
| Inne imiona |
Notus |
|---|---|
| Występowanie | |
| Atrybuty |
skrzydła u ramion, naczynie na wodę |
| Teren kultu | |
| Odpowiednik |
Auster (rzymski) |
| Rodzina | |
| Ojciec | |
| Matka | |
| Rodzeństwo |
Apeliotes, |
Notos (także Notus; gr. Νότος Nótos ‘południe’ (strona świata), łac. Notus ‘wiatr południowy’, Auster ‘wiatr południowy’, ‘południe’) – w mitologii greckiej bóg i uosobienie wiatru południowego, utożsamiany z rzymskim Austerem[a][1][2][3].
Opis
Uosabiał gorący, wilgotny, silny wiatr, wiejący z południa, niosący deszcze i mgły[2][4][5][6][7]. W starożytnej Grecji jego imieniem oznaczano jedną ze stron świata – południe[2].
Uchodził za syna tytana Astrajosa i tytanidy Eos oraz za brata Fosforosa (Hesperosa; personifikacji planety Wenus)[b], niektórych gwiazd (personifikacji gwiazd)[c], Boreasza, Eurosa, Zefira, przypuszczalnie także Apeliotesa, Kajkiasa, Lipsa, Skirona (personifikacji wiatrów)[8][9].
Kult jego był rozpowszechniony wśród żeglarzy i rolników[10]. Składano mu w ofierze czarnego barana i koguta[10].
W sztuce przedstawiany jest jako młody mężczyzna z wielkimi skrzydłami u ramion, z naczyniem na wodę.
Wyobrażenie o bogu przejawia się w rzeźbie (fryz z I wieku p.n.e. z wizerunkami ośmiu skrzydlatych bogów wiatrów zdobiący Wieżę Wiatrów w Atenach)[d][e][2].
Zobacz też
Uwagi
- ↑ Według Wieży Wiatrów w Atenach, która w starożytności służyła jako wiatrowskaz i zegar miejski. Na każdym boku budowli znajduje się relief z wyobrażeniem jednej z ośmiu greckich personifikacji wiatrów.
- ↑ Autorzy hellenistyczni identyfikowali Hesperosa z gwiazdą Fosforos.
- ↑ Z pominięciem gwiazd, w które zostali przemienieni niektórzy bohaterowie, stworzenia, istoty, artefakty np. Kastor i Polideukes (Polluks), Plejady, Hiady.
- ↑ «Południowa ściana Wieży Wiatrów ozdobiona wizerunkiem Notosa». Roman Agora and Tower of the Winds. stoa.org. [dostęp 2010-08-15]. (ang.).
- ↑ «Znaczek pocztowy z wizerunkiem Notosa». Notos. hellenica.de. [dostęp 2010-08-16]. (niem.).
Przypisy
- ↑ Arystoteles: Meteorologika. O świecie, Księga druga, Rozdział VI, s. 70–74: Róża wiatrów. pbi.edu.pl. [dostęp 2011-03-12]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-02-08)]. (pol.).
- ↑ a b c d Vojtech Zamarovský: Bohovia a hrdinovia antických bájí. Bratislava: Perfekt a.s., 1998, s. 306. ISBN 80-8046-098-1. (słow.).; polskie wydanie: Bogowie i herosi mitologii greckiej i rzymskiej (Encyklopedia mitologii antycznej, Słownik mitologii greckiej i rzymskiej).
- ↑ Mała encyklopedia kultury antycznej. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1990, s. 794–795. ISBN 83-01-03529-3.
- ↑ Słownik imion, nazw i rzeczy. W: Homer: Odyseja. Warszawa: Biblioteka Klasyki Polskiej i Obcej. Czytelnik, 1972, s. 372.
- ↑ Pierre Grimal: Słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 2008, s. 253. ISBN 83-04-04673-3.
- ↑ Homer: Iliada. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1968, s. 35. Cytat: „Kiedy z rozgniewanego Zeusa chmury wzleci Not z Eurem i na morzu nawałnicę wznieci”.
- ↑ Mity o bogach. W: Michał Pietrzykowski: Mitologia starożytnej Grecji. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1979, s. 172–173. ISBN 83-221-0111-2.
- ↑ Vojtech Zamarovský, op.cit., s. 72, 261, 306. ISBN 80-8046-098-1.
- ↑ Pierre Grimal, Słownik mitologii greckiej i rzymskiej, Jerzy Łanowski (red.), Maria Bronarska (tłum.), Wrocław [etc.]: Zakład Narodowy im. Ossolińskich. Wydawnictwo, 2008, s. 94, ISBN 978-83-04-04673-3, OCLC 297685612.
- ↑ a b Wiatry. W: Jan Parandowski: Mitologia. Wierzenia i podania Greków i Rzymian. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1989, s. 79. ISBN 83-210-0677-9.
Bibliografia
- Aaron J. Atsma: Notos. theoi.com. [dostęp 2010-08-16]. (ang.).
- Notus. mythindex.com. [dostęp 2010-08-16]. [zarchiwizowane z tego adresu (2010-06-19)]. (ang.).
- Jane E. Harrison, Margaret de G. Verrall, 201–203, Mythology and Monuments of Ancient Athens Being a Translatorium of a Portion of the Attica of Pausanias [online], books.google.com [dostęp 2011-04-12] (ang.).
- Hezjod: Narodziny bogów (Theogonia); Prace i dni; Tarcza. Warszawa: Prószyński i S-ka, 1999. ISBN 83-7255-040-9.
- Władysław Kopaliński: Słownik mitów i tradycji kultury. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Rytm, 2003, s. 1414. ISBN 83-7399-022-4.
- Henry George Liddell, Robert Scott: A Greek-English Lexicon, 1940: νότος. perseus.tufts.edu. [dostęp 2011-08-09]. (ang.).
- Carlos Parada: Winds. maicar.com. [dostęp 2010-08-16]. (ang.).
- Harry Thurston Peck: Harpers Dictionary of Classical Antiquities, 1898: Notus. perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-05-03]. (ang.).
- Harry Thurston Peck: Harpers Dictionary of Classical Antiquities, 1898: Ventus. perseus.tufts.edu. [dostęp 2011-04-11]. (ang.).
- Οι Αέρηδες. sundials.gr. [dostęp 2010-11-29]. (gr.).
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.