Nowe Ostrowite

Nowe Ostrowite

wieś
Domy wielorodzinne w Nowym Ostrowitem
Państwo	Polska
Województwo	pomorskie
Powiat	chojnicki
Gmina	Chojnice
Liczba ludności (2024)	250[2]
Strefa numeracyjna	52
Kod pocztowy	89-620[3]
Tablice rejestracyjne	GCH
SIMC	1063072[4]
Położenie na mapie gminy wiejskiej Chojnice Nowe Ostrowite
Położenie na mapie Polski Nowe Ostrowite
Położenie na mapie województwa pomorskiego Nowe Ostrowite
Położenie na mapie powiatu chojnickiego Nowe Ostrowite
53°37′32″N 17°37′24″E/53,625556 17,623333[1]
Multimedia w Wikimedia Commons

Nowe Ostrowite (od 1986 do 1990 Ostrowite PGR, od 1990 do 31.12.2009 Ostrowite ZR) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie chojnickim, w gminie Chojnice^[4][5]. Ma status sołectwa^[6].

Została wydzielona z sołectwa Ostrowite w 1986, a pełną odrębność prawną i obecną nazwę uzyskała 1 stycznia 2010.

W latach 1986–1998 miejscowość obejmowało województwo bydgoskie.

Wieś położona jest w krajobrazie rolniczym i w gospodarce miejscowości dominuje rolnictwo. Dzieci dojeżdżają do szkoły w Lichnowach, a katolicy zamieszkali we wsi należą do parafii św. Jakuba Apostoła w Ostrowitem.

Około 1950 w sołectwie Ostrowite w jego zachodniej części utworzono Państwowe Gospodarstwo Rolne, które dla swoich pracowników wybudowało osiedle domów wielorodzinnych. Od centrum wsi dzieliły je 3 kilometry drogi polnej, a odległość drogą utwardzoną rosła do 8 kilometrów. Powodowało to odrębność PGR od wsi. Konsekwencją tego stały się starania mieszkańców osiedla o oddzielenie się od Ostrowitego, co zostało uwieńczone uchwałą Gminnej Rady Narodowej w Chojnicach z 30 czerwca 1986, która podzieliła dotychczasowe sołectwo Ostrowite na dwa: sołectwo Ostrowite i sołectwo funkcjonujące pod nazwą Ostrowite PGR lub PGR Ostrowite. To drugie, po przemianach ustrojowych i utworzeniu na bazie dotychczasowego PGR Zakładu Rolnego Ostrowite, zaczęto od 1990 nazywać Ostrowite ZR^[7].

Jak się okazało, błędy proceduralne spowodowały, że nowe sołectwo formalnie w Krajowym Rejestrze Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju TERYT cały czas miało status osady Ostrowite, a nie odrębnej wsi. W nieświadomości tego stanu rzeczy lokalne władze wytwarzały i wydawały obywatelom dokumenty zawierające nieistniejącą oficjalnie nazwę wsi, w pierwszym okresie Ostrowite PGR, a później także Ostrowite ZR. Dotyczyło to aktów stanu cywilnego, dowodów osobistych i decyzji administracyjnych^[7].

Po odkryciu tej sytuacji, w 2008 Rada Gminy Chojnice na drodze uchwały wystąpiła, za pośrednictwem Wojewody Pomorskiego, do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o ustalenie dla oddzielonego sołectwa wybranej przez mieszkańców nazwy Nowe Ostrowite^[7][a].

Minister dokonał tego w rozporządzeniu z 16 grudnia 2009, ustalając nazwę zgodnie z wnioskiem jako obowiązującą od dnia 1 stycznia 2010, kończąc w ten sposób trwający bez mała ćwierć wieku proces rozdzielania sołectw^[8].

W dniu wejścia rozporządzenia w życie mieszkańcy uroczyście odsłonili tablicę z nową nazwą miejscowości^[9], a kilka miesięcy później Rada Gminy Chojnice nadała sołectwu Nowe Ostrowite statut^[10].

Obszar wsi Nowe Ostrowite leży na terenie wysoczyzny morenowej Pojezierza Krajeńskiego, zbudowanej z glin zwałowych, ich zwietrzelin oraz piasków i żwirów lodowcowych^[11]. Pod nią zalegają warstwy pochodzące z górnej kredy (z mastrychtu; ok. 65-70 mln lat temu). Na głębokości 5000 m p.p.m. zalegają sfałdowane utwory, pochodzące z ordowiku i syluru. Utwory te znajdują się w niecce pomorskiej^[12].

Gleby w południowej części gminy Chojnice, w której leżą Nowe Ostrowite, to gleby brunatne wyługowane i brunatne wytworzone z glin spiaszczonych oraz piasków gliniastych na glinie. W obniżeniach terenu spotyka się czarne ziemie. Występuje zjawisko erozji gleb na skutek gospodarki rolniczej, w tym wymywanie gleby i przesuszanie gleby na terenach zmeliorowanych^[11]. Gleby te są bardzo urodzajne i od czasów średniowiecza w krajobrazie dominuje rolnictwo^[13].

Wieś jest położona w pomorskim regionie klimatycznym, który charakteryzuje się dużym wpływem czynników oceanicznych z racji położenia w niedalekiej odległości od Morza Bałtyckiego. Wpływa to zwłaszcza na temperaturę powietrza latem i zimą, a także na okres wegetacyjny^[14].

Średnie roczne temperatury wynoszą około 6,5-7,0 °C. W roku są średnio 123 dni z temperaturą minimalną poniżej 0 °C, 44 dni z temperaturą maksymalną poniżej 0 °C oraz 2 dni z temperaturą maksymalną poniżej -10 °C. Średnio w roku są 22 dni o temperaturze maksymalnej co najmniej 25 °C^[11]. Najcieplejszym miesiącem w wieloleciu 1971-2000 był lipiec, w którym temperatura w omawianym okresie wynosiła 16 °C, natomiast w najzimniejszym miesiącu – styczniu, temperatura średnio nie przekraczała -2 °C^[15].

Roczna suma opadów wynosi 600-650 mm. Największe opady występują w miesiącach letnich i zimowych, najmniejsze wiosną i jesienią. Przeważają wiatry południowo-zachodnie i zachodnie^[11]. Okres wegetacyjny ma około 205-210 dni, czyli jest relatywnie krótki, a średni opad w tym okresie wynosi około 320-380 mm^[11].

Nowe Ostrowite jest położone w zlewni Ciechocińskiej Strugi. Jest ona dopływem Brdy, która wpływa do Wisły. Sieć hydrograficzna wsi jest uboga, natomiast z racji położenia Nowego Ostrowitego we wschodniej części Pojezierza Pomorskiego charakteryzuje się dużą liczbą małych akwenów^[16].

Powierzchnia sołectwa wynosi 628,75 hektara. W 2008 wyodrębnionych w nim było 86 lokali mieszkalnych i użytkowych, które zamieszkiwało 356 osób^[7]. Nowe Ostrowite ma inny charakter niż sąsiednie Ostrowite, m.in. posiada zabudowę wielorodzinną^[7].

Wodę do wsi dostarcza ujęcie w Lichnowach o wydajności 80 m³/h, do którego podłączone są także inne miejscowości^[11].

Zgodnie z przyjętą w 2002 koncepcją uporządkowania gospodarki ściekowej w Gminie Chojnice, planowano skanalizowanie Ostrowitego, przy czym kanalizacją były już wówczas objęte budynki po byłym PGR, czyli dzisiejsze Nowe Ostrowite^[11]. Zakład Rolny (dzisiejsze Przedsiębiorstwo Rolno-Handlowo-Usługowe „Agra” Sp. z o.o.) dysponował oczyszczalnią ścieków o wydajności 20 m³ na dobę w technologii mechaniczno-biologicznej, której odbiornikiem był rów melioracyjny w zlewni jeziora Piastoszyn^[11].

W miejscowości działa od 2003 Ochotnicza Straż Pożarna^[7][17].

W miejscowości prowadzi działalność Przedsiębiorstwo Rolno-Handlowo-Usługowe „Agra” Spółka z o.o.^[18], które przejęło majątek po Państwowym Gospodarstwie Rolnym i kontynuuje działalność związaną z produkcją i przetwórstwem rolnym, a także magazynowaniem zboża, dysponując w tym celu silosami^[19]. W 2008 „Agra” gospodarowała na obszarze 1000 hektarów^[7], a w 2011 zbierała zboże z co najmniej 700 hektarów^[20][18].

Na terenie gminy Chojnice, do której należy Ostrowite, nie ma znacznych źródeł zanieczyszczeń powietrza^[11].

We wsi znajduje się świetlica wiejska^[21]. Rejonowa szkoła podstawowa dla dzieci z Nowego Ostrowitego znajduje się w Lichnowach^[22].

Wierni Kościoła katolickiego z miejscowości należą do parafii św. Jakuba Apostoła w Ostrowitem, dekanat Rytel, diecezja pelplińska. We wsi od 1991 znajduje się kaplica Bożego Miłosierdzia, w której w niedziele i święta odprawiane są msze^[23].

W miejscowości działa klub piłkarski „Agra Ostrowite” występujący w różnych sezonach w klasach A i B^[24][25].