Obornicka Góra

Obornicka Góra
Kowalska Góra
Państwo

 Polska

Województwo

 dolnośląskie

Położenie

województwo dolnośląskie, powiat trzebnicki, Oborniki Śląskie, Oborniki Śląskie

Pasmo

Wzgórza Trzebnickie

Wysokość

246,3 m n.p.m.

Położenie na mapie Obornik Śląskich
Mapa konturowa Obornik Śląskich, po prawej nieco u góry znajduje się czarny trójkącik z opisem „Obornicka Góra”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej znajduje się czarny trójkącik z opisem „Obornicka Góra”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, blisko centrum na prawo u góry znajduje się czarny trójkącik z opisem „Obornicka Góra”
Położenie na mapie powiatu trzebnickiego
Mapa konturowa powiatu trzebnickiego, blisko centrum po lewej na dole znajduje się czarny trójkącik z opisem „Obornicka Góra”
Położenie na mapie gminy Oborniki Śląskie
Mapa konturowa gminy Oborniki Śląskie, po prawej nieco u góry znajduje się czarny trójkącik z opisem „Obornicka Góra”
51°18′05″N 16°56′26″E/51,301389 16,940556

Obornicka Góra, Kowalska Góra – wzgórze (wzniesienie) w paśmie Wzgórz Trzebnickich, o wysokości bezwzględnej 246,3 m n.p.m. (247,0 m n.p.m.), położone w Gminie Oborniki Śląskie, powiecie Trzebnickim, województwie Dolnośląskim, w północno-wschodniej części obszaru miasta Oborniki Śląskie. Wzgórze położone jest w ramach grzbietu o nazwie Karoszki, w Kowalskich Górach (Pasmo Kowalskiej Góry). W XIX wieku zostało ono sztucznie podwyższone o kilka metrów. Jest najwyższym wzniesieniem zarówno samego miasta Oborniki Śląskie, jak i całej gminy miejsko-wiejskiej.

Położenie i charakterystyka

Obornicka Góra jest wzgórzem (wzniesieniem) położonym w paśmie Wzgórz Trzebnickich[1][2][3], o wysokości bezwzględnej 246,3 m n.p.m.[1][4] (a według niektórych publikacji o wysokości bezwzględnej 247,0 m n.p.m.[5], lub 246,0 m n.p.m.[6]). Należy ono do grzbietu o nazwie Karoszki[1][7][8], przebiegającego w Kowalskich Górach[2][9] (Pasmo Kowalskiej Góry[1]). Pod względem podziału administracyjnego jest ono położone w Gminie Oborniki Śląskie, powiecie Trzebnickim, województwie Dolnośląskim[7][10][11], w północno-wschodniej części obszaru miasta Oborniki Śląskie[10].

Po stronie zachodniej masywu znajduje się przełęcz Szarotka[1][2][3][12], położna na wysokości bezwzględnej wynoszącej 227,0 m n.p.m.[3], oddzielająca masyw góry i cały grzbiet Karoszki od masywu Żniwnej Kopy[1][3][5][7], której wierzchołek leży na wysokości 241,0 m n.p.m.[1][13]

Historia

Ze wzgórzem tym związana jest historia sztucznego podniesienia jego wysokości. W naturalnym jego stanie było ono bowiem niższe, lecz właściciel Obornik Śląskich, Karol Wolfgang Schaubert, w XIX wieku postanowił zwiększyć jego wysokość tak, aby stało się najwyższym w paśmie Kocich Gór (Wzgórz Trzebnickich). Wykonano więc sztucznie nadsypane wierzchołka o kilka metrów. Jednak na skutek błędów pomiarach, nowy szczyt i tak pozostał niższy o 10 m od najwyższego szczytu wymienionego pasma[14] – Ciemnej Góry[15][16][17][18][19]. Jak wynika z prostych obliczeń, współcześnie jest to ponad 10 m różnicy na wysokościach bezwzględnych tych dwóch wzniesień, czyli około 12,0 m – 11,3 m, wobec następujących wartości wyjściowych: Ciemna Góra to 258,3 m n.p.m.[15][16][17][18], a Obornicka Góra ma 246,3 m n.p.m.[1][4]/247,0 m n.p.m.[5] Na niektórych niemieckich mapach historycznych wysokość tego wierzchołka podawana jest na 246,4 m n.p.m.[20]

Walory i zagospodarowanie

To wzniesienie jest najwyższym punktem terenowym położonym na obszarze administracyjnym zarówno miasta jak i całej gminy wiejsko-miejskiej Oborniki Śląskiej[14]. Przez wzniesienie przebiega szlak turystyczny – Południowy szlak Gór Kocich (żółty)[4][6][7]. Pod względem widokowym wzgórze jest doceniane między innymi dlatego, że jako punkt widokowy[1][6][7][8][14], jako jedno z niewielu w paśmie całych Wzgórz Trzebnickich, daje sposobność podziwiania panoramy zarówno w kierunku południowym na dolinę Odry i dalej Sudety, jak i w kierunku północnym na dolinę Baryczy[14]. Ponadto na południowym stoku, nieco poniżej wierzchołka, wskazywany jest na skraju lasu drugi punkt widokowy w kierunku południowym[1].

Zagospodarowanie całego masywu to mieszanka lasów, przy czym dominują lasy mieszane, i użytków rolnych. W rejonie samego wierzchołka znajduje się niewielki obszar zadrzewiony i użytki rolne, oraz przebiega droga, którą wytyczony jest wspominany wyżej szlak turystyczny. Przez masyw przebiegają napowietrzne linie elektroenergetyczne[7][11][21][22][23][24], oraz linia gazowa wysokiego ciśnienia z wyznaczoną strefą ochronną[23]. W obrębie wierzchołka utworzono strefę ścisłej ochrony archeologicznej (strefa „W”) ze stanowiskiem archeologicznym do 0,5 ha[23][25]. Jest to stanowisko sepulkralne o funkcji ogólnej określonej jako grób, natomiast o funkcji szczegółowej – kurhan z epoki brązu[26][27], kultura przedłużycka - II okres epoki brązu[25] (nazwa: Oborniki Śląskie stanowisko 28; obszar AZP: 076-027, numer stanowiska w obszarze: 12, data wpisu: 1990 r.)[26][27].

Nazwy

Nazwa własna wzniesienia – Obornicka Góra[2][28] – jest nazwą urzędową, gdyż została ustalona i ujęta w państwowym rejestrze nazw geograficznych na podstawie zarządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 marca 1954 r., nr 70, ogłoszonego w Monitorze Polskim z 1954 r. nr 38, poz. 516. Odnosi się do ukształtowania terenu określonego jako wzgórze, wzniesienie. W rejestrze tym przypisano jej identyfikator: PRNG – 206514, identyfikator IIP – PL.PZGiK.320.NGRP.206514. Podaje on następujące współrzędne geograficzne punktu głównego wzniesienia: szerokość geograficzna – 51°18'05" N, długość geograficzna – 16°56'26" E[28]. W wielu jednak publikacjach, opracowaniach, na mapach czy portalach w odniesieniu do tego wzniesienia stosowana jest nazwa zwyczajowa, lokalna – Kowalska Góra[1][7]. Na niektórych niemieckich mapach historycznych można odnaleźć historyczną, niemiecką nazwę tego wzgórza, gdzie podawana jest jako Gneisenau-Berge[20].

Przypisy

  1. ↑ a b c d e f g h i j k Żmuda i in. 2000 ↓, s. 34-35 (mapa).
  2. ↑ a b c d GUGiK 2023 ↓, Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych.
  3. ↑ a b c d Kamińska 2022 ↓, s. 94-95.
  4. ↑ a b c Rosiński i in. 2015 ↓, s. 251-252.
  5. ↑ a b c Ranoszek i in. 2008 ↓, s. 8, 84.
  6. ↑ a b c SIP gmina Oborniki Śląskie 2023 ↓, Turystyka.
  7. ↑ a b c d e f g Zwoliński 2018 ↓, mapa.
  8. ↑ a b Kamińska 2022 ↓, s. 94 (mapa).
  9. ↑ PRNG 2023 ↓, PRNG: 235628.
  10. ↑ a b GUGiK 2023 ↓, Państwowy Rejestr Granic.
  11. ↑ a b UMWD 2023 ↓, BDOT10k.
  12. ↑ PRNG 2023 ↓, PRNG: 235592.
  13. ↑ Żmuda i in. 2000 ↓, s. Okładka przednia, s. wewnętrzna.
  14. ↑ a b c d Ranoszek i in. 2008 ↓, s. 8.
  15. ↑ a b Żmuda i in. 2000 ↓, s. 3, 29.
  16. ↑ a b Kobielska i in. 2009 ↓, s. 12, 15, 111, 146.
  17. ↑ a b Rosiński i in. 2015 ↓, s. 196, 251.
  18. ↑ a b Korabiewski i in. 2014 ↓, s. 4.
  19. ↑ Ranoszek i in. 2008 ↓, s. 9.
  20. ↑ a b UMWD 2023 ↓, Mapy historyczne: Messtischblatt 1905-1944.
  21. ↑ GUGiK 2023 ↓, BDOT10k.
  22. ↑ SIP powiat trzebnicki 2023 ↓, Plany miejscowe.
  23. ↑ a b c SIP gmina Oborniki Śląskie 2023 ↓, MPZP.
  24. ↑ MPZP Oborniki Śląskie 2005 ↓, §5 ust. 29.
  25. ↑ a b MPZP Oborniki Śląskie 2005 ↓, §9 ust. 1 pkt 8 lit. a poz. 11.11.
  26. ↑ a b NID geoportal 2023 ↓, PL.1.9.ZIPOZ.NID_E_02_AR.2960813.
  27. ↑ a b NID zabytek.pl 2023 ↓, PL.1.9.ZIPOZ.NID_E_02_AR.2960813.
  28. ↑ a b PRNG 2023 ↓, PRNG: 206514.

Bibliografia

  • Główny Urząd Geodezji i Kartografii, Geoportal Krajowy, GUGiK – Geoportal Krajowy [dostęp 2023-05-05] (pol.).
  • Marta Kamińska (red.), Wzgórza Trzebnickie, Dolina Baryczy, Środkowa Odra, przewodnik rowerowy, wyd. III, 2022 (Dolnośląska Kraina Rowerowa) (pol.), Opracowanie: Stowarzyszenie Gmin i Powiatów "Dolnośląska Kraina Rowerowa" oraz Studio Plan Anna Dębska.
  • Katarzyna Kobielska, Elżbieta Nawrocka, Piotr Gryszel, Paweł Kieruzal, Przemysław Wojcieszak, Koncepcja subregionalnego produktu turystycznego Wzgórz Trzebnickich i Doliny Baryczy, Dolnośląskie Centrum Rozwoju Regionalnego, 2009 (pol.), Portal Województwa Dolnośląskiego.
  • Bartosz Korabiewski, Janusz Kida, Wzgórza Trzebnickie. Materiały do ćwiczeń terenowych, Wrocław: Uniwersytet Wrocławski, Instytut Geografii i Rozwoju Regionalnego, 2014 (pol.).
  • Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Oborniki Śląskie; Uchwała nr 0150/XXXV/258/05 Rady Miejskiej w Obornikach Śląskich z dnia 7 lipiec 2005 r., Gmina Oborniki Śląskie; uchwała Opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego Nr 193 z dnia 26 wrzesień 2005 r., poz. 3321, 7 lipca 2005 [dostęp 2023-05-10] (pol.).
  • Narodowy Instytut Dziedzictwa, Geoportal o zabytkach, NID [dostęp 2023-05-10] (pol.).
  • Narodowy Instytut Dziedzictwa, Portal zabytek.pl, NID [dostęp 2023-05-10] (pol.).
  • Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych - obiekty fizjograficzne [xlsx], Dane na dzień: 1 stycznia 2023 r., gov.pl, 14 maja 2021 [dostęp 2023-04-19] (pol.), Państwowy rejestr nazw geograficznych.
  • Włodzimierz Ranoszek, Marcin Mazurkiewicz, Małgorzata Duszejko-Studenna, Korona Gór Kocich, Trzebnica: Stowarzyszenie Gmin Turystycznych Wzgórz Trzebnickich i Doliny Baryczy, 2008 (pol.), Szlak zaprojektowany i wytyczony przez Stowarzyszenie Gmin Turystycznych Wzgórz Trzebnickich i Doliny Baryczy; Prezentacja współfinansowana ze środków Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego.
  • Dariusz Rosiński, Anna Wójcicka-Rosińska, Katarzyna Drozd, Bogusław Kowalczyk, Urszula Franczak, Plan urządzenia lasu dla nadleśnictwa Oborniki Śląskie na okres od 1 stycznia 2015 r. do 31 grudnia 2024 r., Program ochrony przyrody dla Nadleśnictwa Oborniki Śląskie, Program opracowano w Biurze Urządzania Lasu i Geodezji Leśnej oddział w Brzegu; Sprawdził: Zastępca Dyrektora Oddziału Marek Matyjaszczyk, Akceptuje: Dyrektor Oddziału Janusz Bańkowski, Brzeg: Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych we Wrocławiu, 2015 (pol.).
  • System Informacji Przestrzennej, Gmina Oborniki Śląskie [dostęp 2023-05-10] (pol.).
  • System Informacji Przestrzennej, Starostwo Powiatowe w Trzebnicy [dostęp 2023-05-10] (pol.).
  • Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego, Geoportal Dolny Śląsk, UMWD Wydział Geodezji i Kartografii; Wojewódzki Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej [dostęp 2023-05-05] (pol.).
  • Grzegorz Zwoliński (red.), Wzgórza Trzebnickie. Mapa dla rowerzystów i piechurów, wyd. IV, Studio PLAN, 2018, ISBN 978-83-66151-07-9 (pol.).
  • Piotr Żmuda, Krzysztof Czerkas, Maciej Zwoliński, Grzegorz Zwoliński, Grażyna Zwolińska, Trzebnica, Oborniki Śląskie i okolice, Wrocław: Studio wydawnicze PLAN, 2000, ISBN 83-911777-4-2 (pol.).

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya